B.3 UIT (115625) beantwoording schriftelijke vragen fractie CDA - 'voorkomen is beter dan blussen'

Vraag 1

Welke afspraken zijn er met BRZO+, die de inspecties uitvoert, gemaakt met betrekking tot deze controles?

Antwoord van het college

Het BRZO+ voert zelf geen inspecties uit. In Nederland werken sinds 2001 verschillende overheidsdiensten onder de naam BRZO+ samen om te zorgen dat de meest risicovolle bedrijven van het land de veiligheidsregels eenduidig uitvoeren en dat het toezicht op die regels overal hetzelfde verloopt. Het toezicht richt zich op bedrijven die met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen werken boven een bepaalde drempelwaarde en daarmee vallen onder de Europese Seveso-richtlijn. Deze richtlijn is verwerkt in de Omgevingswet (het Besluit risico's zware ongevallen 2015 (Brzo 2015) is op 1 januari 2024 ingetrokken en opgenomen in de nieuwe Omgevingswet).

In de nieuwe Omgevingsbesluiten zijn regels opgenomen die eraan moeten bijdragen dat eventuele veiligheidsrisico's van het werken met grote hoeveelheden gevaarlijke stoffen zoveel mogelijk worden beperkt. Deze regelgeving heeft als doel 'het voorkomen van zware ongevallen met grote gevolgen voor mens, omgeving, milieu en infrastructuur'. De regels en de daaruit voortvloeiende maatregelen zijn ook bedoeld om, mocht er toch iets misgaan, de gevolgen van een zwaar ongeval zoveel mogelijk te beperken. Het programma BRZO+ geeft invulling aan de wettelijk verplichte samenwerking tussen verschillende overheidsorganisaties bij het toezicht op deze bedrijven. Het toezicht wordt in gezamenlijkheid bepaald en uitgevoerd door Seveso-omgevingsdiensten, de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA), veiligheidsregio’s, waterschappen en Rijkswaterstaat.

Pagina 1 van 3 UIT - 24115625

 Binnen Nederland zijn 6 omgevingsdiensten aangewezen als zogenaamde Sevesoomgevingsdiensten. Voor de provincies Gelderland en Overijssel is dit de omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) die daarmee namens de provincies ook een coördinerende rol vervult.

Inspecteurs van de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) toetsen tijdens een inspectie bij Seveso-inrichtingen niet alleen of het veiligheidsbeheerssysteem goed is beschreven, ze kijken ook of het in concrete situaties werkt. Daarnaast kijken de inspecteurs of de bedrijven alle maatregelen hebben getroffen die nodig zijn om zware ongevallen te voorkomen en de gevolgen daarvan voor de werknemers te beperken.

De Veiligheidsregio heeft naast een adviserende rol over brandveiligheid richting de ODRN ook de eigen verantwoording voor de mogelijkheid van aanwijzing voor een bedrijfsbrandweer en de verplichting voor het opstellen van een rampbestrijdingsplan. Het waterschap en Rijkswaterstaat hebben een adviserende rol richting het bevoegde gezag op basis van de Omgevingswet.

Voor de Seveso-bedrijven in de gemeente Almelo is de provincie Overijssel het bevoegde gezag. Het doel is om er samen voor te zorgen dat deze bedrijven de veiligheidsregels eenduidig uitvoeren en dat het toezicht op die regels overal hetzelfde verloopt. Met het BRZO+ wordt zo een landelijk congruente aanpak gestimuleerd en gemonitord, waarbij wordt gewerkt met een meerjarenplanning en een gezamenlijk inspectieprogramma.

Met het BRZO+ worden geen afspraken gemaakt ten aanzien van individuele controles. Dat gebeurt uitsluitend regionaal, voor Overijssel via een regionaal management- en coördinatorenoverleg vanuit diverse overheden.

Vraag 2

Kan toegelicht worden welke overtredingen er in 2022, 2023 en de eerste helft van 2024 geconstateerd zijn bij deze bedrijven of andere bedrijven?

Antwoord van het college

Na overleg met het bevoegde bezag hebben wij de Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) om een reactie gevraagd. Deze hebben wij ontvangen op 11 juni 2024, in de vorm van een memorandum en een overzicht van de resultaten van de inspecties bij de Almelose Sevesoinrichtingen over de jaren 2022 tot en met 2024. De ODRN heeft zijn reactie afgestemd met het bevoegde gezag en Veiligheidsregio Twente. Het memorandum en het overzicht van de controleresultaten zijn bij deze raadsbrief gevoegd.

Op de website https://brzoplus.nl/inspectieresultaten/ zijn alle openbare samenvattingen van de inspectie resultaten in te zien.

Vraag 3

Wat voor maatregelen heeft de gemeente genomen richting Sarpi en Ovako?

Antwoord van het college

Er is al bekend dat er vorig jaar ongeregeldheden geconstateerd zijn.

De provincie Overijssel is het bevoegde gezag voor deze bedrijven en heeft het toezicht op deze bedrijven gemandateerd aan de ODRN. Bij overtredingen wordt handhavend opgetreden.

Vraag 4

Wat voor initiatieven neemt de gemeente om de veiligheid voor de inwoners te garanderen buiten de inspecties van de brandweer om?

Antwoord van het college

Periodiek organiseert de Veiligheidsregio samen met de gemeente crisisoefeningen in afstemming met de Seveso-bedrijven, om de rampbestrijdingsplannen en de crisisorganisatie te testen. Ook deelt de Veiligheidsregio elk half jaar een BRZO-rapportage met de Twentse burgemeesters, met daarin de controles die hebben plaatsgevonden, de geconstateerde onregelmatigheden en verbeterpunten. Daarin wordt ook aangegeven wat is gebeurd met eerdere constateringen. De Veiligheidsregio informeert inwoners onder meer via www.twenteveilig.nl over handelingsperspectieven bij incidenten met gevaarlijke stoffen.

Pagina 2 van 3

Vraag 5

Op welke manier communiceren deze bedrijven met de omwonenden?

Antwoord van het college

De Seveso richtlijn schrijft voor dat BRZO-bedrijven transparant moeten communiceren over de risico’s (risicocommunicatie) en actieplannen in geval van een incident (crisiscommunicatie).

Het Seveso-toezicht is erop gericht dat de veiligheid voor de omgeving, de werknemers en het milieu in voldoende mate is geborgd. Indien noodzakelijk worden er vanuit de (gezamenlijke) toezichthoudende partners initiatieven ontplooid.