040-CAL-AWACS-2024-Beantwoording schriftelijke vragen CAL van 28 maart 2024_def
Een raadslid stelde op 15 november 2023 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Beekdaelen.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
> Retouradres Postbus 20701 2500 ES Den Haag
de Voorzitter van de Commissie AWACS Limburg Limburglaan 10 6229 GA Maastricht
Datum
10 december 2024
Betreft
Beantwoording schriftelijke vragen Commissie AWACS Limburg van 28 maart 2024
Ministerie van Defensie Plein 4 MPC 58 B Postbus 20701 2500 ES Den Haag www.defensie.nl Onze referentie 2024038672 Bij beantwoording, datum, onze referentie en onderwerp vermelden.
Geachte heer van Caldenberg, Op 28 maart 2024 heeft u ons een brief gestuurd, waarin u een aantal vragen stelt over de vervanging van de AWACS-toestellen. In deze brief vraagt u ons ook te reageren op de vragen over het rapport Landrum & Brown van 6 november 2023. Met deze brief geef ik graag antwoord op uw vragen.
De beantwoording van uw vragen heeft door een hoge werklast en de specialistische aard van de vragen, langer op zich laten wachten. Ik hecht waarde aan een zorgvuldige beantwoording van de vragen, mede omwille van een constructieve dialoog in de Commissie AWACS Limburg (hierna: CAL) Op 15 november 2023 is door de NAVO naar buiten gebracht dat de huidige AWACS-vloot omstreeks 2035 volledig afgeschreven is. De 14 AWACS-toestellen van het type E3 worden vervangen door minimaal zes nieuwere toestellen van het type E7. Tijdens de CAL van 28 februari 2024 is aandacht besteed aan de redenen voor en bijzonderheden van dit vervangingsprogramma. Dit leidde bij de CAL tot aanvullende vragen, die u in de genoemde brief heeft gebundeld. De andere vragen uit uw brief gaan over onze reactiebrief van 6 november 2023 over het rapport Landrum & Brown van 15 mei 2023.
Een aantal vragen is juridisch van aard. Om de leesbaarheid van de brief te vergroten, wordt in de bijlage bij deze brief uitvoeriger antwoord gegeven op enkele vragen waarbij wordt verwezen naar de relevante wet- en regelgeving.
Met deze brief heb ik uw vragen zo goed en uitvoerig mogelijk proberen te beantwoorden om bij te dragen aan een geïnformeerde en constructieve dialoog in de CAL. Ook in de toekomst zal ik u blijven informeren over de ontwikkelingen op de vliegbasis Geilenkirchen en de effecten die dat voor uw leefomgeving kan hebben.
Pagina 1 van 12
Hoogachtend,
HOOFD AFDELING LEEFOMGEVING
Kolonel J. van der Leij EMSD
Pagina 2 van 12
Vragen met betrekking tot geluidproductie van militaire vliegtuigen Vraag 1 Zijn er wettelijke normen voor de geluidemissie van (nieuwe) militaire toestellen? Zo ja, hoe luiden die normen, en in welke (internationale) wetgeving of verdragen liggen die normen vast? Graag met verwijzing naar artikelnummers. Zijn er ook geluidnormen voor de F-16 en F-35?
Antwoord De Wet Luchtvaart bevat geen geluidseisen voor militaire luchtvaartuigen, waaronder de F-16 en F35 vallen. Voor burgerluchtvaartuigen is dat wel het geval.1 Wel stelt de Wet Luchtvaart grenswaarden vast voor de geluidbelasting door militaire luchthavens, waaronder de zonering van de geluidbelasting door landende en opstijgende luchtvaartuigen, dan wel een grenswaarde voor geluidbelasting in de vorm van een maximum aantal vliegtuigbewegingen per jaar.2 Ook bevat de Regeling beperking geluidhinder luchtvaart regels ter beperking van geluidhinder door vluchten met militaire luchtvaartuigen. Dit betekent bijvoorbeeld dat een militair vliegtuig supersoon mag vliegen, voor zover de daarvoor gegeven voorschriften in acht worden genomen. 3 Vraag 2 Kan Nederland eisen stellen aan de geluidemissie van militaire toestellen die het Nederlandse luchtruim binnenvliegen?
Antwoord Op basis van de NAVO-binnenvliegregeling uit 1987 mogen militaire luchtvaartuigen van NAVObondgenoten zich onder voorwaarden binnen het Nederlands luchtruim begeven. Daaronder vallen ook regels ter beperking van de geluidshinder door militaire luchtvaartuigen.4 De minister van Defensie kan deze toestemming intrekken, wijzigen of aan aanvullende voorwaarden onderwerpen.
Gelet op zwaarwegende en bondgenootschappelijke belangen is hier door opeenvolgende kabinetten nooit gebruik van gemaakt.
Het Rijk heeft zich de afgelopen decennia op verschillende manieren ingespannen om hinder voor de omgeving van Brunssum en Beekdaelen te beperken. Zo zijn de ervaren hinder en zorgen van de omgeving herhaaldelijk aangekaart bij de NAVO. Dit heeft mede tot aanpassingen van vliegroutes geleid, waarbij de woonkernen zoveel mogelijk worden vermeden. Daarnaast wordt intensiever gebruik gemaakt van simulatoren voor het trainen van personeel en zijn meer vliegbewegingen verplaatst naar vliegbases in andere landen.
Vragen met betrekking tot maximale geluidblootstelling door de vliegbasis Geilenkirchen
Zie de artikelen 3.19a t/m 3.19f1 van de Wet Luchtvaart.
Zie artikel 10.122, tweede lid, van de Wet Luchtvaart. Zie artikel 10.39 van de Wet Luchtvaart. 3 Zie artikel 3 Besluit beperking geluidhinder luchtvaartuigen. 4 Volgens artikel 2 van deze regeling dient algemeen luchtverkeer de regels ter beperking van de geluidshinder door militaire luchtvaartuigen, zoals opgenomen in de Military Aeronautical Information Publication (MilAIP), na te leven. Volgens artikel 3 van de NAVO-binnenvliegregeling dient operationeel luchtverkeer de luchtverkeersvoorschriften in de MilAIP na te leven. 1 2
Pagina 3 van 12
Vraag 3 Kan Nederland door middel van geluidcontouren beperkingen opleggen aan het gebruik van een buitenlandse, militaire luchthaven? Zo ja, waar staat dit? Zo nee, waarom niet?
Antwoord Nederland kan niet eenzijdig beperkingen opleggen aan het gebruik van het buitenlandse militaire luchtvaartterrein Geilenkirchen door middel van geluidcontouren. De geluidcontouren zijn vastgelegd op basis van het aantal en soort vliegbewegingen. Pas wanneer deze gegevens wijzigen, zou de geluidcontour kunnen veranderen. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn bij de vervanging van de AWACS vloot. De bijlage van deze brief geeft inzicht in de regelgeving die hierbij van toepassing is.
Vraag 4 Er liggen nu geluidcontouren op Nederlands grondgebied. Kan Nederland handhavend optreden als deze contouren worden overschreden? Zo ja, wat is de wettelijke grondslag? Zo nee, waarom niet?
Antwoord Het Rijk heeft geen wettelijke instrumenten om de geluidscontouren van een in het buitenland gelegen (militaire) luchthaven te beperken, dan wel te handhaven. Reden hiervoor is dat de Nederlandse wetgever alleen regels voor het eigen grondgebied kan vaststellen en dus niet dwingend kan voorschrijven dat op vliegbasis Geilenkirchen minder en anders moet worden gevlogen. Desalniettemin wordt gemonitord of de voor vliegbasis Geilenkirchen vastgestelde geluidszone op Nederlands grondgebied niet wordt overschreden. In opdracht van het ministerie van Defensie wordt jaarlijks door het Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium (NLR) beoordeeld of de feitelijke geluidsbelasting binnen de vastgestelde geluidszone is gebleven. Deze jaarlijkse rapportages worden besproken in de CAL. Op deze manier wordt toegezien of de afspraken die met de NAVO zijn gemaakt over het gebruik van de vliegbasis worden nageleefd en de ingezette maatregelen effect hebben. Wanneer de uitkomsten hiertoe aanleiding geven, spreekt het ministerie van Defensie hierover met de NAVO.
Vraag 5 Wat betekent de uitspraak van de Rechtbank Den Haag (zie: ECLI:NL:RBDHA:2024:3734) inzake rechtsbescherming bij Schiphol voor de rechtsbescherming tegen geluidhinder van de AWACS?
Antwoord De door u genoemde uitspraak van de Rechtbank Den Haag5 is niet van toepassing op de ervaren geluidshinder door AWACS. De uitspraak oordeelt - kort gezegd - dat de Staat onrechtmatig handelt door het geldende wettelijke kader voor de geluidshinder rondom Schiphol al bijna anderhalf decennium niet te handhaven. Van dergelijk onrechtmatig handelen is met betrekking tot het buitenlandse militaire luchtvaartterrein Geilenkirchen geen sprake.
5
Zie de bijlage voor een uitvoeriger toelichting op de uitspraak.
Pagina 4 van 12
Vragen met betrekking tot emissies van militaire vliegtuigen Vraag 6 Zijn er wettelijke normen voor de luchtemissies van (nieuwe) militaire toestellen? Zo ja, hoe luiden die normen, en in welke (internationale) wetgeving of -verdragen liggen die normen vast? Graag met verwijzing naar artikelnummers.
Antwoord Voor afzonderlijke militaire toestellen bestaan geen wettelijke normen voor luchtemissies. Wel zijn er regels die toezien op het beschermen van de luchtkwaliteit. De bijlage van deze brief beschrijft de hiervoor relevante nationale, internationale en Europese regelgeving.…
Bekijk de brief: 040-CAL-AWACS-2024-Beantwoording schriftelijke vragen CAL van 28 maart 2024_def
Bron: raadsinformatie van de gemeente Beekdaelen (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.