vragen van GB90
Een raadslid stelde op 9 mei 2023 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Borne.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Wat is de oorspronkelijke opdracht waarmee bewoners Wensink-Zuid aan de slag zijn gegaan? En wat was hun hun rol hierin?
Een aantal bewoners was al langer actief met het verduurzamen van hun woningen. Ook in de Wijkraad was al snel bewustzijn voor de energietransitie. Waarbij het accent sterk lag op de mogelijkheden om energie te besparen. Vanuit het motto: “alles wat je bespaart hoef je niet te verduurzamen”. Hier heeft de gemeente maar een bescheiden rol in gespeeld. De acties zijn vooral door de bewoners zelf geïnitieerd.
Is de opdracht en de rol van de bewoners in de loop van de tijd veranderd? Zo ja- hoe dan? Ook in relatie tot gemeente/Studio Vers Bestuur?
Na vaststelling van de Energievisie Borne in 2021 waarin de wijk benoemd is als kansrijk om vóór 2030 van het aardgas te gaan, is de gemeente in gesprek gegaan met de Wijkraad. Daarbij is gestart vanuit de gedachte dat de gemeente de regie zou voeren en op een projectmatige wijze met hulp van bewoners een Wijk Uitvoeringsplan zou opstellen. Door de gesprekken van de Wijkraad met Studio Vers Bestuur is steeds meer het gevoel ontstaan dat de kans op een succesvolle transitie groter is naarmate er meer bewoners worden betrokken (dus meer dan een aantal enthousiaste bewoners die in de Wijkraad zitten) en de bewoners bewust worden dat zij zelf hun transitie vorm kunnen geven en zelf hun keuzes kunnen bepalen. In november 2021 zijn -na instemming van een aantal fracties waaronder GB90 -een groepje bewoners aan de slag gegaan om ervaring op te doen met een nieuwe vorm van participatie. Namelijk, hoog op de participatieladder waarin de gemeente een faciliterende stijl heeft en de bewoners een meer beslissende stijl. Verderop hebben we de ladder toegevoegd (gebruikt en gemaakt door Studio Vers Bestuur).
Wat moeten de bewoners aan het einde van het participatietraject concreet opleveren?
De stip op de horizon is een aardgasvrije wijk. Een tussenstap is een concreet Wijk Uitvoering Plan dat door de bewoners van Wensink-Zuid opgeleverd wordt (waarbij de gemeente ondersteuning voor het opstellen faciliteert).
In het participatietraject op zich wordt niet door iemand besloten wat opgeleverd moet worden.
De doelstelling is participatie, zo hoog mogelijk op de ladder. Een hoge mate van participatie opleveren waarbij zo veel mogelijk bewoners, maar ook ondernemers en betrokken partijen zijn betrokken. Als de groep bewoners en de andere betrokkenen samen vinden dat er iets opgeleverd moet worden in de vorm van een document, dan wordt dat gemaakt. Ook dat wordt samen besloten. Het gaat om leren loslaten in vertrouwen, over doen, leren en delen. Alle input van dit traject wordt gebruikt voor het gezamenlijk komen tot een WUP.
Op welke trede van de participatieladder worden omwonenden betrokken?
Bewoners (niet omwonenden, want alle bewoners kunnen meedoen) zijn initiatiefnemers, beleidseigenaren en zelf bevoegd gezag. Dat betekent aan de andere kant dat de overheid een faciliterende rol aanneemt. Zie hiervoor de participatie-ladder hieronder die Studio Vers bestuur hanteert. Bewoners van de wijk worden dus op alle manieren berokken. Vanaf 11 mei wordt maandelijks een wijkbijeenkomst gehouden (besloten door bewoners en aanwezige raadsleden op 11 juli 2022). Daarvoor wordt huis aan huis een uitnodigingsflyer bezorgt (moet zijn: bezorgd), er staan borden aan straat, er hangen poster voor de ramen en via verschillende online kanalen is hier aandacht voor. Bewoners kunnen via de nieuwe website (in wording, gemaakt door bewoners) contact zoeken met elkaar.
In hoeverre worden de criteria ‘duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar’ concreet gemaakt, zodat hieraan kan worden getoetst? (bijvoorbeeld: betaalbaar voor gemeenschap en/of omwonenden?) Op dit moment werkt Tauw Consultants een actualisatie van de Transitie Visie Warmte uit. De actualisatie betreft met name de concrete vertaling van de criteria. Vooral de betaalbaarheid wordt kwantitatief inzichtelijk gemaakt: voor diverse woningtypes en diverse bouwjaren van deze woningtypes wordt concreet inzichtelijk wat gemiddeld genomen de kosten zijn om de woning naar een Energielabel B te brengen (aardgasvrij ready), wat daarna voor verschillende duurzame warmtebronnen de geschatte eenmalige aansluitkosten zijn en wat daarna de jaarlijkse verbruikskosten bij benadering zijn. Dit is feitelijke informatie die bewoners bij hun afwegingen kunnen gebruiken.
Vanuit participatieoptiek geldt dat als bewoners en de andere partijen samen vinden dat een gekozen alternatief (individueel of collectief of een combinatie daarvan) vinden dat het duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar is, dan is het goed. Ook hier gaat het om loslaten en vertrouwen, aan de kant van bewoners en aan die van de overheid. Belangrijk is te weten wat de andere partijen als de overheid of de gemeenteraad vinden wanneer iets duurzaam, betrouwbaar en betaalbaar is. In wijkbijeenkomsten zou dit een onderwerp van gesprek kunnen zijn. Ik raad aan om dit ter tafel te brengen op 11 mei of op een van de andere maandelijkse bijeenkomsten.
Wie worden bedoeld met 'betrokken partijen' waarover wordt geschreven in het raadsvoorstel?
Alle partijen die betrokken moeten worden in dit proces. Dit zijn de gemeente Borne, de gemeenteraad, Welbions, Cogas, Twence, Enexis, ondernemers, stichtingen (DiBo) , verenigingen en bewoners van de wijk.
Wie stelt het WUP bestuurlijk vast? En in hoeverre heeft de raad daarin een rol?
Uiteindelijk stelt de gemeenteraad het WUP vast. Het is dus ook van groot belang dat de gemeenteraad betrokken is bij dit project. En dus aanwezig is bij de bijeenkomsten. Om samen te werken. De opbrengst van de wijkbijeenkomsten is belangrijke input zijn voor het Wijkuitvoeringsplan.
Bekijk de brief: Beantwoording vragen van GB90
Bron: raadsinformatie van de gemeente Borne (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.