het cultuurbeleid tijdens de oordeelsvormende raad d.d. 8 april 2025
Een raadslid stelde op 22 april 2025 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Buren.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Nadere toelichting op de beantwoorde vragen over het cultuurbeleid, gesteld tijdens de oordeelsvormende raad d.d. 8 april 2025 Gemeentebelangen Invulling preventie Wetenschappelijk onderzoek laat zien dat deelname aan cultuur – in welke vorm dan ook – positief bijdraagt aan onze gezondheid en ontwikkeling. Het versterkt motorische, cognitieve en mentale vaardigheden en draagt bij aan het tegengaan van eenzaamheid, het bieden van zingeving en het bevorderen van sociale samenhang. Toegang tot cultuur is daarmee geen luxe, maar een belangrijk onderdeel van preventie binnen het sociaal beleid.
Wat gaan de inwoners merken en hoe gaan we communiceren?
Inwoners gaan merken dat cultuur zichtbaarder, toegankelijker en dichterbij komt. Ze krijgen meer mogelijkheden om mee te doen – of dat nu is door het bezoeken van een voorstelling, het volgen van een workshop, of het zelf organiseren van iets in hun eigen kern. We maken het eenvoudiger om te weten wat er te doen is, waar en voor wie.
We zetten in op het verlagen van drempels: wie om praktische redenen niet mee kan doen, krijgt ondersteuning. Denk aan vervoer, toegankelijkheid of financiële belemmeringen.
Daarnaast stimuleren we meer samenwerking tussen scholen, verenigingen en lokale aanbieders, waardoor activiteiten ook beter aansluiten op wat mensen nodig hebben.
Dorpshuizen, bibliotheken en scholen blijven belangrijke ontmoetingsplekken voor cultuur.
Wat inwoners concreet kunnen merken: -
Cultuuractiviteiten in de eigen buurt of kern Meer aanbod voor kinderen en jongeren op en rond school Toegankelijker en zichtbaarder aanbod via lokale communicatie Ondersteuning bij deelname, ook als het lastig is (bijv. vervoer, geld, digitale hulp) Aansluiting op andere thema’s: welzijn, toerisme, erfgoed en taalontwikkeling
Hoe communiceren we dit met inwoners? -
Via bibliotheken, scholen, dorpshuizen en lokale media maken we bekend wat er te doen is.
De cultuurcoach en de kernverbinder cultuur spelen hierin een actieve rol: zij gaan ook persoonlijk het gesprek aan met inwoners, verenigingen en organisaties.
We maken gebruik van bestaande netwerken in de dorpen én richten lokale communicatiecampagnes in om inwoners te betrekken en uit te nodigen.
We nodigen mensen actief uit om zelf initiatief te nemen – en bieden daarbij ondersteuning en advies. Het vrijwilligerssteunpunt wordt hierbij ook ingezet.
Dit beleid is niet van het gemeentehuis alleen – het is iets wat we samen met inwoners bouwen, stap voor stap. We nodigen kortom alle inwoners uit om deel te nemen aan een bruisend cultureel leven in onze gemeente.
Waarom niet alle basisscholen?
Afgelopen jaar hebben wij niet stilgezeten en hebben meer scholen zich aangesloten aan het
programma Cultuur met Kwaliteit en wordt dit programma, op een school na, bij alle scholen aangeboden.
Hoe wordt muziekles uitgediept?
Muziekonderwijs is een belangrijk aandachtspunt binnen het cultuurbeleid. Het draagt bij aan de brede ontwikkeling van kinderen én aan een levendig cultureel klimaat in de gemeente.
We sluiten aan bij de landelijke normen voor muziekonderwijs, maar gaan nadrukkelijk verder: samen met de lokale muziekverenigingen verkennen we hoe we muzieklessen structureel kunnen versterken. Denk aan workshops, kennismakingslessen en nauwere samenwerking tussen scholen en verenigingen.
Het nieuwe beleid maakt het eenvoudiger om zulke initiatieven een plek te geven binnen het onderwijs. Waar mogelijk én gewenst, streven we naar een duurzame plek voor muziek in het lesprogramma – met betrokkenheid van het lokale culturele veld.
Toelichting op de kostenontwikkeling t.o.v. de raming in de startnotitie De bedragen die in het raadsvoorstel worden genoemd zijn gebaseerd op ramingen uit de startnotitie en aangevuld met actuele kennis over fte-kosten. Op onderdelen zijn de kosten naar beneden bijgesteld dankzij nieuwe kansen in de uitvoering, waaronder betere samenwerking en bundeling van krachten.
In de startnotitie werd voor pakket niveau 2 – Bouwen in de basis – een bedrag van € 227.500 aan meerkosten geraamd bovenop de kosten van pakket 1 – Betrouwbare overheid
– van € 251.692. De bedragen zijn cumulatief. Voor de uitvoering van pakket 2 werd in totaal dus € 479.192 geraamd.
We kunnen ambitieniveau 2 echter voor een lager bedrag uitvoeren, te weten € 250.000 structureel en € 75.000 incidenteel (waarvan € 150.000 structureel reeds in de begroting is verwerkt). Dat komt door de mogelijkheden die ontstaan binnen de regionale samenwerking met de Provincie Gelderland, via de “Subsidieregeling Culturele infrastructuur en cultuur- en erfgoedparticipatie” (zgn. Cultureel erfgoed pact).
Deze nieuwe regeling is in december 2024 vastgesteld voor de periode 2025–2027.
Gelderse regio’s kunnen vanaf 2025 opnieuw subsidie aanvragen en dit wordt ook gedaan.
De regeling is royaal: boven op de matching komt een aanvullende gift ter hoogte van het ingelegde bedrag. Concreet betekent dit dat wanneer de gemeente € 15.000 inlegt, gemeente Buren jaarlijks voor € 40.000 aan ondersteuning ontvangt.
De regiogemeenten werken met een uitvoeringsplan dat nauw aansluit op de doelen uit het gemeentelijke cultuurbeleid. Onderwerpen als cultuureducatie voor jeugd en jongeren, participatie, behoud van erfgoed (bijvoorbeeld musea), en het inzetten van cultuur binnen recreatie, toerisme en het sociaal domein (bijvoorbeeld voor ouderen en kwetsbare inwoners) staan daarin centraal.
Opvallend is dat ook de ondersteuning van verenigingen, zoals in de afgelopen jaren, in het nieuwe pact wordt voortgezet. Daarmee blijft de gezamenlijke muzikale uitvoeringspraktijk behouden.
De inzet van een kernverbinder cultuur wordt gezien als een belangrijke impuls om verbindingen tussen beleid, inwoners en organisaties verder te versterken.
Het pact biedt ruimte om vrijwilligersinitiatieven te versterken. Het richt zich op cultuurparticipatie en het versterken van de culturele infrastructuur, waarbij samenwerking met lokale organisaties en vrijwilligers centraal staat. Ook projecten die inwoners actief betrekken vallen hieronder, wat indirect initiatieven als Buren Beweegt! kan ondersteunen.
Tot slot biedt de royale provinciale regeling aanvullende mogelijkheden. Deze konden in de oorspronkelijke startnotitie nog niet worden meegenomen. Er liggen kansen op versterking binnen het sociaal domein, talentontwikkeling en verbetering van geografische bereikbaarheid — bijvoorbeeld met een plan voor een ‘kunstbus’.
Informatiebijeenkomst raad De raad wordt eind mei of begin juni 2025 uitgenodigd voor een gezamenlijke informatiebijeenkomst over de resultaten van het huidige regionale Cultuur- en Erfgoedpact.
Dit pact is een samenwerkingsverband tussen de gemeenten Buren, Culemborg, NederBetuwe, Tiel, West Betuwe, Maasdriel en de provincie Gelderland. Het doel is het versterken van cultuur en erfgoed in de regio door kennisdeling, afstemming van beleid en gezamenlijke programmering. Het huidige pact wordt binnenkort verlengd met dezelfde deelnemende partijen. De bijeenkomst wordt georganiseerd door de uitvoerende partijen en vindt plaats in het Flipje Museum in Tiel.
Tussentijdse update Om de gemeenteraad goed in staat te stellen de uitvoering te volgen, komt het college jaarlijks met een verantwoording. Deze bevat niet alleen cijfers, maar ook een verslag van de voortgang. Zowel kwantitatieve als kwalitatieve gegevens worden opgenomen, zodat duidelijk wordt in hoeverre de gestelde doelen zijn bereikt.
Waarom is het beleids-en beheerplan nog niet uitgevoerd?
In gemeente Buren bevinden zich kunstwerken in de openbare ruimte die eigendom zijn van de gemeente. Deze kunstwerken zijn onderdeel van het cultureel landschap en dragen bij aan de identiteit en beleving van de openbare ruimte.
De gemeenteraad heeft op 20 mei 2020 besloten dat er een beleids- en beheerplan voor deze civiele kunstwerken – in de nota aangeduid als “artistieke objecten” – moet worden opgesteld. Tot op heden is dit plan nog niet gerealiseerd vanwege beperkte capaciteit om de inbreng van inwoners vorm te geven. Met het huidige cultuurbeleid is het opstellen van dit plan opnieuw geagendeerd, met als doel afronding uiterlijk in 2027. Met dit beleid borgen we ook de opgave om dit beheerplan te realiseren.
In de nieuwe cultuurnota is daarom opgenomen dat de gemeente:
zich middels participatie laat adviseren door inwoners en deskundigen omtrent het beheerplan. De kernverbinder heeft hierin een rol; een beheerplan opstelt voor bestaande en nieuwe kunstwerken in de openbare ruimte; en streeft naar afronding van dit plan uiterlijk eind 2027.
Gaan wij terug naar het oude subsidiebeleid?
We keren niet terug naar het oude subsidiebeleid.…
Bron: raadsinformatie van de gemeente Buren (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.