Brief aan de raad beantwoording vragen raad droogte en fundering
Een raadslid stelde op 10 september 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Opsterland (7 vragen).
In het kort
7 vragen en wat het college antwoordt
- Is het college van B&W bekend met de problematiek rond de te lage grondwaterstanden in onze gemeente en de mogelijke gevolgen daarvan voor huiseigenaren en gemeentelijke… → Ja, we kennen de problemen die kunnen ontstaan bij lage grondwaterstanden en de mogelijke gevolgen daarvan.
- Heeft het college in beeld waar zich deze problematiek in onze gemeente voordoet? → Zo ja, waar doet zich dat voor, zo nee is het college bereid dit alsnog in kaart te brengen?
- Zijn er nu of in het verleden al meldingen gedaan van schadegevallen of heeft de gemeente zelf al schade geconstateerd? → Zo ja, welke schadegevallen zijn bekend en welke stappen zijn al genomen?
- Met name in gebieden met veen in de ondergrond kan de schade aanzienlijk zijn. → Nee, de huidige wegen zijn ontworpen voor de destijds gebruikelijke ontwateringssituatie en niet voor de huidige effecten van langdurige droogte en ongelijke veeninklinking.
- Zijn er nu of in de toekomst maatregelen noodzakelijk om (verdere) schade te beperken of te voorkomen en zo ja, is het college bereid hiervoor een plan op te stellen en… → Bij wegen zijn er schades geconstateerd die mogelijk samenhangen met droogte en de daaruit voortvloeiende ongelijkmatige inklinking van het veenpakket.
- Grondwaterbeheer is geen gemeentelijke verantwoordelijkheid, maar de waarde van woningen wordt mede bepaald door de kwaliteit van funderingen. → Uw bewering dat grondwaterbeheer geen gemeentelijke verantwoordelijkheid is, is correct.
- Welke mogelijkheden biedt het funderingsloket om bewoners met funderingsschade te helpen en zijn er drempels/beperkingen voor bewoners om er al dan niet gebruik van te… → Zo ja, welke drempels/beperkingen zijn er?
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
zaaknummer: 0086265014 1 / 3 Geachte raad, Op 12 augustus 2026 heeft de heer Jochem Knol van de fractie PRO schriftelijke vragen gesteld over de droogte en funderingsschade in Opsterland. Met deze brief beantwoorden wij de gestelde vragen.
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Is het college van B&W bekend met de problematiek rond de te lage grondwaterstanden in onze gemeente en de mogelijke gevolgen daarvan voor huiseigenaren en gemeentelijke bezittingen, zoals vastgoed en wegen?
Antwoord van het college
Ja, we kennen de problemen die kunnen ontstaan bij lage grondwaterstanden en de mogelijke gevolgen daarvan. De gemeente Opsterland is aangesloten bij het Funderingsloket Fryslân. Het Funderingsloket Fryslân is onderdeel van de Funderingsaanpak Veenweidegebied Fryslân en ondersteunt woningeigenaren in het Friese veenweidegebied met informatie, advies, onderzoek, subsidies en herstel van funderingen.
Vraag 2
Heeft het college in beeld waar zich deze problematiek in onze gemeente voordoet?
Antwoord van het college
Zo ja, waar doet zich dat voor, zo nee is het college bereid dit alsnog in kaart te brengen?
Ja, we weten dat de problematiek vooral kan voorkomen in de veengebieden. Ook is er landelijk een funderingskaart opgesteld waar per gebied het risico op problemen met fundering op is aangegeven (https://www.funderingskaarnederland.nl/). In Opsterland gaat het vooral over het gebied ten westen van de A7 in het veenweidegebied.
De provincie Fryslân heeft in 2022 een ontwerp funderingsaanpak veenweidegebied opgesteld. Daarin staat dat Opsterland 347 woningen potentieel schadegevoelig zijn. Ook voor de wegen hebben we in kaart welke plekken potentieel schadegevoelig zijn.
Vraag 3
Zijn er nu of in het verleden al meldingen gedaan van schadegevallen of heeft de gemeente zelf al schade geconstateerd?
Antwoord van het college
Zo ja, welke schadegevallen zijn bekend en welke stappen zijn al genomen?
Ja, met betrekking tot funderingen zijn er in onze gemeente meldingen van mogelijke schade gedaan. Deze zijn bij het Wetterskip Fryslân of bij de provincie Fryslân (Funderingsloket) gemeld en opgepakt omdat zij nu en in het verleden als bevoegd gezag de waterpeilen in Fryslân hebben vastgesteld. De gemeente Opsterland was en is geen bevoegd gezag als het gaat om waterpeil.
Aan de gemeenteraad Uw Kenmerk:
Uw brief van: 12 augustus 2026 Ons kenmerk: 0086265014 Behandeld door:
S. Hulshoff Telefoon: (06-83802023 Bijlage(n): 1 Onderwerp:
Beantwoording schriftelijke vragen van de fractie PRO over “droogte en funderingsschade” Beetsterzwaag: 8 september 2026 Verzonden op: 10 september 2026
Zaaknummer: 0086265014 2 / 3 Daarnaast is er een toename van schade aan wegen en op veengrond geconstateerd. Dit wordt bevestigd door inspectieresultaten. Waar de schade leidt tot of kan leiden tot onveilige situaties, worden onderhoudsmaatregelen uitgevoerd.
Vraag 4
Met name in gebieden met veen in de ondergrond kan de schade aanzienlijk zijn. Is bij de aanleg van wegen en het andere gemeentelijk vastgoed voldoende rekening gehouden met de diepontwatering van het aangrenzende landbouwgebied?
Antwoord van het college
Nee, de huidige wegen zijn ontworpen voor de destijds gebruikelijke ontwateringssituatie en niet voor de huidige effecten van langdurige droogte en ongelijke veeninklinking.
Ja, de riolering wordt op diepte aangelegd. In onze gemeente ligt in de meeste gevallen de riolering onder het veen op een zandgrondlaag. Problemen met riolering door de droogte zijn daarom erg klein.
Vraag 5
Zijn er nu of in de toekomst maatregelen noodzakelijk om (verdere) schade te beperken of te voorkomen en zo ja, is het college bereid hiervoor een plan op te stellen en de raad te informeren over de kosten hiervan?
Antwoord van het college
Bij wegen zijn er schades geconstateerd die mogelijk samenhangen met droogte en de daaruit voortvloeiende ongelijkmatige inklinking van het veenpakket. Deze schades worden verholpen binnen het reguliere onderhoud. Bij de uitvoering van onderhoud beoordelen we per locatie welke maatregel het meest geschikt is om de weg duurzaam in stand te houden. Tijdens de raadsvergadering van 10 november 2025 is toegezegd de raad te informeren over de verzakkingen van wegen en paden in het veengebied. Deze informatie ontvangt u komend najaar.
Schade aan riolering door droogte is vanuit onze ervaring maar een zeer beperkt deel van de schades en lastig te duiden of de schade veroorzaakt is door droogte. We monitoren de toestand van het riool eens in de 10 jaar met camerabeelden. Schades worden zo opgepakt binnen het reguliere budget voor vervanging en onderhoud.
Bij ons vastgoed verwachten we niet dat grote maatregelen nodig zijn voor de gemeente. Risicovol vastgoed van voor 1970 wordt of is vaak vervangen en de nieuwbouw voldoet aan de eisen.
Om deze redenen is het niet nodig om te investeren in extra ambtelijke capaciteit om een plan op te stellen.
Vraag 6
Grondwaterbeheer is geen gemeentelijke verantwoordelijkheid, maar de waarde van woningen wordt mede bepaald door de kwaliteit van funderingen. Dat is ook de reden dat de Autoriteit Financiële markten zich ernstig zorgen maakt over deze problematiek. Is het college bereid particuliere huiseigenaren te informeren over het funderingsloket dat door de provincie en het Wetterskip is ingesteld?
Antwoord van het college
Uw bewering dat grondwaterbeheer geen gemeentelijke verantwoordelijkheid is, is correct. Desondanks willen wij onze inwoners wel goed informeren waar zij ondersteuning kunnen vinden bij mogelijke problemen.
Daarom zijn door ons in het Opsterlandse veenweidegebied adressen die mogelijk schade kunnen ondervinden al in 2025 aangeschreven en geattendeerd op het funderingsloket. In totaal hebben wij ca. 1450 brieven verstuurd. Ook wordt twee keer per jaar een funderingsloket georganiseerd waar inwoners terecht kunnen met vragen en voor advies.
Zaaknummer: 0086265014 3 / 3
Vraag 7
Welke mogelijkheden biedt het funderingsloket om bewoners met funderingsschade te helpen en zijn er drempels/beperkingen voor bewoners om er al dan niet gebruik van te kunnen maken?
Antwoord van het college
Zo ja, welke drempels/beperkingen zijn er?
De medewerkers van het funderingsloket bieden de mogelijkheid om in gesprek te gaan, ook met een huisbezoek. Op deze wijze kunnen zij mensen persoonlijk verder helpen. Mogelijke drempels worden op deze wijze weggenomen of in ieder geval verlaagd.
Verder verwijzen we bewoners naar https://www.kcaf.nl/landelijk-loket-funderingsproblematiek en https://www.veenweidefryslan.frl/funderingsloket-fryslan. Hierin staan de (on)mogelijkheden beschreven van de hulp die wordt geboden. De focus ligt op informatie verzamelen en faciliteren. Hier heeft Opsterland geen actieve rol in. Tenslotte zijn wij ook nog lid van het Platform Slappe Bodem (PSB) waar informatie gedeeld wordt.
Wij vertrouwen erop uw vragen beantwoord te hebben.
Bekijk de brief: Brief aan de raad beantwoording vragen raad droogte en fundering
Bron: raadsinformatie van de gemeente Opsterland (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.