vragen raad watertakenprogramma
Een raadslid stelde op 11 november 2024 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Opsterland.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Zaaknummer: 0086185836
Beantwoording vragen raad watertakenprogramma
Datum
: 06-11-2024
Aan
: raad
Van
: Rob Jonkman en Siebrand Hulshoff
Onderwerp
: Beantwoording vragen raad over grondwater
Tijdens de raadsavond van maandag 4 november jl. zijn vragen gesteld n.a.v. de rol en verantwoordelijkheid van particulieren bij de grondwaterzorgplicht. E.e.a. naar aanleiding van de toelichting op pagina 14 (onderaan deze memo toegevoegd) van het Gemeentelijk Watertakenprogramma. Specifiek zijn er vragen gesteld over het feit dat particulieren verantwoordelijk zijn voor de gevolgen van overtollig grondwater of een lage grondwaterstand op eigen terrein.
Deze memo geeft een verdiepende toelichting op de rol- en taakverdeling rondom de grondwatertaak, met als doel hiermee antwoord te geven op de in de raad gestelde vragen en de toezeggen om deze vragen schriftelijk voor de besluitvormende raadsvergadering van aanstaande maandag 11 november te beantwoorden.
De gemeentelijke grondwatertaak De gemeente heeft sinds 2008 een wettelijke grondwatertaak, artikel 2.16 van de Omgevingswet (voorheen heette dit de grondwaterzorgplicht). Bij problemen met grondwater in bebouwd gebied is de gemeente eerste aanspreekpunt. Maar dit betekent niet dat de gemeente bewoners en bedrijven altijd tegemoet moet komen bij grondwaterproblemen.
De grondwaterzorg in bebouwd gebied is niet alleen een taak van de gemeente. Ook de waterbeheerder (het Wetterskip), de provincie, grondwateronttrekkende bedrijven én particuliere eigenaren hebben verantwoordelijkheden om problemen te voorkomen. Het Wetterskip heeft vaak de grootste invloed op het grondwaterpeil omdat zij het waterpeil van het gebied bepalen.
Verantwoordelijkheid van de particuliere eigenaar De particuliere eigenaar is in beginsel zelf verantwoordelijk voor de staat van zijn perceel en woning/bouwwerk. Eigenaren moeten zelf zorgen voor een goede staat van percelen en gebouwen die zij in eigendom hebben. Om bijvoorbeeld vochtschade in huis te voorkomen, moet de eigenaar ervoor zorgen dat zijn gebouw aan de boven-, zij- én onderkant waterdicht is. Bij een lek dak is de eigenaar zelf verantwoordelijk voor reparatie. En als sprake is van een natte kelder dan moet de eigenaar dus zelf bouwkundige en/of waterhuishoudkundige maatregelen treffen om het grondwater buiten te houden.
De grondwatertaak verplicht gemeenten niet tot bouwkundige maatregelen op particulier terrein of aan de woning van huiseigenaren.
Rolverdeling bij grondwaterproblemen Bij problemen met grondwater kan het gaan om te veel of juist te weinig grondwater. De gemeente is eerste aanspreekpunt voor deze problemen. De gemeente maakt vervolgens een analyse van oorzaken, gevolgen en mogelijke maatregelen. Als daaruit blijkt dat sprake is van structurele problemen én het doelmatig is om in openbaar gebied maatregelen te treffen om deze problemen te voorkomen en/of te beperken én deze maatregelen geen taak is van Wetterskip, provincie of Rijk dan gaat de gemeente over tot maatregelen.
Zaaknummer: 0086199630
2/3
De gemeente bepaalt de maatregelen zo veel mogelijk in samenspraak met alle betrokken partijen: bewoners, bedrijven en Wetterskip. Een ieder heeft daarin zijn eigen taak. Het eventueel treffen van maatregelen op particulier terrein is de verantwoordelijkheid van de particuliere eigenaar.
Taken en voorbeelden op een rij:
Waterschap: Het waterschap reguleert het grondwaterpeil in agrarische en stedelijke gebieden en moet ervoor zorgen dat het peil voldoende is voor de functies in dat gebied. Bij een te laag peil kan het waterschap maatregelen nemen, zoals het verhogen van het peil door water in te laten.
Grondeigenaar (beperkte invloed): Hoewel de grondeigenaar zelf meestal geen directe invloed heeft op het algemene grondwaterpeil, kan hij wel indirect verantwoordelijk zijn voor bepaalde maatregelen op zijn eigen perceel. Bijvoorbeeld, als een grondeigenaar werkzaamheden uitvoert die het grondwaterpeil beïnvloeden, kan hij verplicht zijn om schade aan aangrenzende percelen te herstellen of te voorkomen.
Gemeente: Als de inrichting van het openbaar gebied zorgt voor structurele problemen van grondwater bij particulieren of bedrijven zoekt de gemeente naar oplossingen om het openbaar gebied aan te passen om zo problemen op te lossen.
Wetgeving en beleid: Het waterschap en de provincie stellen regels op, bijvoorbeeld in de Waterwet en via lokale verordeningen. Een grondeigenaar die bouwt of graaft, kan verplicht zijn om rekening te houden met het waterpeil en kan soms maatregelen moeten nemen om de grondwaterstand op zijn perceel te reguleren.
Schade door lage grondwaterstand: Als een grondeigenaar schade ondervindt door een te laag grondwaterpeil en dit te wijten is aan het beheer van het waterschap, kan hij in sommige gevallen compensatie aanvragen bij het waterschap.
Eigen verantwoordelijkheid in specifieke gevallen: In sommige gevallen, zoals bij particuliere ontwatering (bijvoorbeeld door drainage) of eigen pompen, kan de grondeigenaar zelf verantwoordelijk zijn voor de effecten op zijn grond.
Nuancering zinsnede pagina 14 Wij realiseren ons met deze toelichting dat de passage “Ook de gevolgen van overtollig grondwater of een lage grondwaterstand vallen onder de verantwoordelijkheid van de grondeigenaar.” Op pagina 14 van het watertakenprogramma enige verwarring oplevert. Met deze uitleg gaan we er van uit dat hiermee de inhoud is verduidelijkt.
Zaaknummer: 0086199630
3/3
Bekijk de brief: Beantwoording vragen raad watertakenprogramma
Bron: raadsinformatie van de gemeente Opsterland (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.