versnellen woningbouw met parallel plannen'

Vraag 1

Op welke wijze wordt in Gorinchem momenteel invulling gegeven aan het principe van parallel plannen bij bouwprojecten?

Antwoord van het college

a) Wordt dit al toegepast, en zo ja, bij welke projecten?

b) Zo nee, ziet het college om hiermee te starten? Een pilotproject kan helpen om ervaring op te doen met deze werkwijze. Als CDA-fractie denken wij zelf aan de locatie Lange Slagenstraat, omdat we daar aan het begin van het planproces staan (onder voorbehoud besluitvorming van de gemeenteraad op 10 juli aanstaande).

Vraag 2

Is het college bereid om de raad actief te informeren over de voortgang op dit thema en eventuele lokale plannen of initiatieven naar aanleiding van de genoemde motie?

Antwoord van het college

Antwoorden van burgemeester en wethouders d.d. 13 augustus 2025:

1. Is het college bekend met de aangenomen motie-Vedder c.s. (Kamerstuk 32 847, nr. 1256) over het versnellen van woningbouw door parallel plannen standaard te maken binnen gemeenten?

Jazeker, het college is daar mee bekend. Voor het parallel plannen gelden een aantal principes, waaronder:

- Het ontwerpproces start terwijl nog niet alle voorwaarden zijn vastgesteld, de fasen van schetsontwerp (SO), voorlopig ontwerp (VO) en definitief ontwerp (DO) én de juridische vertaling hiervan lopen in elkaar over en er zijn geen fase- of deelbesluiten tussentijds;

- Participatie begint met aandacht voor het proces en een vanuit een 0-positie, en vindt in hoge frequentie plaats in volledige transparantie;

Stadhuisplein 1 Postbus 108 / 4200 AC Gorinchem

Telefoon: 14 0183 [email protected]

 -

Verkoop van woningen start al onder voorbehoud goedkeuring omgevingsplan of vergunning;

Risico’s nemen en die samen dragen. Elk (vervolg)proces start immers voordat over het proces tot dan toe formeel is besloten bij elke betrokken partij.

Parallel plannen biedt kansen maar grijpt in op sturing, risico’s en financiën.

2. Op welke wijze wordt in Gorinchem momenteel invulling gegeven aan het principe van parallel plannen bij bouwprojecten?

a) Wordt dit al toegepast, en zo ja, bij welke projecten?

b) Zo nee, ziet het college om hiermee te starten? Een pilotproject kan helpen om ervaring op te doen met deze werkwijze. Als CDA-fractie denken wij zelf aan de locatie Lange Slagenstraat, omdat we daar aan het begin van het planproces staan (onder voorbehoud besluitvorming van de gemeenteraad op 10 juli aanstaande).

Er wordt in onze lopende ruimtelijke projecten nog niet volledig gewerkt aan de hand van de uitgangspunten van parallel plannen, maar wel wordt al bekeken op welke wijze parallel plannen in Gorinchem kan worden toegepast. Waar mogelijk bekijken we hoe we in het planproces zaken kunnen versnellen, dit mede vanuit het projectmatig werken. Dit doen we om op het juiste moment in het project, de juiste besluiten en mijlpalen te bereiken. Dat betekent bijvoorbeeld dat de gemeente heldere kaders aan de voorkant stelt, voor we naar de volgende fase in een ruimtelijke project gaan.

Voor een eerste project waarin we de principes van parallel plannen zo volledig mogelijk meenemen is een ontwikkeling voor de hand liggend waarin we parallel plannen vanaf het prilste stadium implementeren. De Lange Slagenstraat is dan minder geschikt, omdat we hier al een aantal stappen in relatie tot de kaderstelling hebben gezet. Hierover heeft op 10 juli jl. ook besluitvorming plaatsgevonden in uw raad. In de op te stellen aanbestedingsvoorwaarden voor de Lange Slagenstraat zullen we echter wél vragen om een optimale afstemming in de ontwerp-, procedure, ontwikkeling- en realisatiefase. Dit zal een van de wegingscriteria zijn naast aspecten als kwaliteit en prijs, bij de uiteindelijke selectie van een marktpartij. Ook bij andere projecten kijken we waar versnelling mogelijk is. Maar we weten ook: niet elk ruimtelijk project in Gorinchem is geschikt om parallel plannen toe te passen.

3. Welke belemmeringen ervaart het college momenteel bij de bredere invoering van parallel plannen, bijvoorbeeld met betrekking tot ambtelijke capaciteit of werkwijzen binnen de gemeentelijke organisatie?

Volgens het college is de bottleneck bij het invoeren c.q. het werken met een pilotproject niet direct de ambtelijke capaciteit. Het toepassen van de uitgangspunten van parallel plannen betekent immers vooral een andere benaderingswijze van gemeente en van investeerders. Zoals u in ons antwoord onder 1 kunt lezen, betekent parallel plannen het ‘durven loslaten’ van kaders en uitgangspunten vooraf, maar ook het delen van (financiële) risico’s. Het nemen van een volgende stap zonder zekerheid over de afronding van een

 eerdere stap kan soms heel goed, maar soms ook alleen indien ofwel de gemeente, ofwel de ontwikkelende partij, een (financieel) risico aangaat. Dat is ook direct de belemmering die we terug horen uit het veld. Het college wil zeker verkennen wat de mogelijkheden zijn en in welke projecten en op welke wijze we parallel plannen kunnen omarmen.

4. Is het college bereid om zich actief aan te melden voor ondersteuning vanuit de door het Rijk voorgestelde ‘vliegende teams’ om parallel plannen versneld te implementeren?

Zeker, zodra we een goed en geschikt project hebben zullen we dat zeker overwegen. Vanuit de provincie Zuid-Holland is er al langere tijd een ‘vliegende brigade’ die kan helpen bij het versterken van capaciteit om versnelling van woningbouwprojecten mogelijk te maken. Hier hebben we in het verleden al gebruik van gemaakt en zullen dat opnieuw doen bij geschikte projecten.

5. Kan het college aangeven of er al stappen zijn ondernomen – of worden overwogen – om parallel plannen structureel te verankeren in gemeentelijk beleid, procedures of projectaanpak?

We hebben verkennende gesprekken gevoerd maar het is nog niet verankerd in beleid of procedures. Niettemin zetten we wel stappen. Zo is in de recent vastgestelde meerjarenprestatatie-afspraken opgenomen dat gemeente en Poort6 zich inspannen om de ontwikkeling en realisatie van nieuwbouwprojecten te versnellen. Tevens dat de gemeente waar mogelijk de doorlooptijd van procedures versnelt met behulp van de instrumenten en werkprocessen vanuit de Omgevingswet (intaketafel en omgevingstafel). Tenslotte zal de ambtelijke organisatie, in de loop van 2026, bekijken waar elementen van parallel plannen een plek kunnen krijgen in de doorontwikkeling van het projectmatig werken. Dit vraagt van elke partij - en binnen de bestuurlijke verhoudingen ook voor het college en raad- bereidheid een stap terug te doen in regie.

6. Is het college bereid om de raad actief te informeren over de voortgang op dit thema en eventuele lokale plannen of initiatieven naar aanleiding van de genoemde motie?

Ja, onze voorkeur heeft dit te betrekken in het programma wonen en indien sprake is van een pilotproject zullen we dit meenemen in de informatievoorziening naar uw raad.

Burgemeester en wethouders van Gorinchem, de secretaris, de burgemeester,

ValidSigned door Heleen Kromkamp op 20-08-2025

ValidSigned door Reinie Melissant op 20-08-2025