Raadsvragen Lokaal Sociaal.oktober 2026
Een raadslid stelde op 7 oktober 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Het Hogeland.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
1 Beantwoording Vragen Lokaal Sociaal, 23 september 2026 Vraag 1 raad eerder heeft vastgesteld? Welke bestaande uitgangspunten blijven behouden?
Beantwoording:
Begin 2021 is door u als raad het vastgesteld. In dit document is het hoofddoel voor de komende 10 jaar vastgelegd: het realiseren van een maatwerkgericht, nuchter en solide sociaal domein. Om dit doel te bereiken wordt ingezet op vier strategische doelen: Meer veerkracht, Meer preventie, Meer maatwerk en Meer innovatie. Deze vier doelen zijn nader uitgewerkt in het beleidsplan Naar een nieuw sociaal domein. Het beleidsplan is in 2022 door u als raad vastgesteld, en beslaat de periode 2022 – 2026.
Dit jaar eindigt de looptijd van ons beleidsplan . In 2027 wordt een nieuw beleidsplan aan u voorgelegd, waarin het hoofddoel zoals vastgelegd in het Koersdocument nog steeds Met het nieuwe beleidsplan wordt de vraag beantwoord: Wat is de komende jaren nodig om in 2030 een maatwerkgericht, nuchter en solide sociaal domein te realiseren?
Tegelijkertijd wordt de ontwikkeling naar een nieuw beleidsplan gebruikt om onder andere in samenspraak met onze inwoners en samenwerkingspartners vast te leggen wat nodig is om zo goed mogelijk in te spelen op de uitdagingen van het sociaal domein en onze samenleving de komende jaren. Hierbij brengen we ook, met de blik gericht op 2040, de trends en ontwikkelingen in kaart.
Vraag 2 indicatoren en wat wilt u met de uitkomsten inzichtelijk maken?
Beantwoording:
In maart dit jaar is door de VNG, namens alle gemeenten, een convenant afgesloten met het Rijk over het vormen van stevige lokale teams. Daarnaast is er een Richtinggevend Kader vastgesteld, dat de uitgangspunten beschrijft waaraan een stevig lokaal team moet voldoen.
Echter we beginnen deze ontwikkeling niet bij nul. We hebben in Het Hogeland al een toegang, oftewel het sociaal loket, en integrale sociale teams. Dit geldt voor elke gemeente. Daarom heeft de VNG een instrument ontwikkeld waarmee inzicht wordt verkregen waar de gemeente zich bevindt ten opzichte van de uitgangpunten van het richtinggevend kader. Dit instrument wordt het Verkenningsinstrument Toegang genoemd, afgekort VIT.
Het VIT wordt gebruikt om een nulmeting te doen, zodat inzichtelijk wordt waar Het Hogeland nu staat in de ontwikkeling naar stevige lokale teams. In deze nulmeting staan drie perspectieven centraal: het inwonersperspectief, het uitvoeringsperspectief en het (gemeentelijk) beleidsperspectief. Hierdoor wordt een breed beeld verkregen van de ervaringen, zowel beleidsmatig als van de professionals en de inwoners.
Door het VIT ook tijdens de ontwikkeling naar stevige lokale teams te herhalen, wordt gevolgd wat er daadwerkelijk veranderd. Waar zien we vooruitgang? Waar blijft de ontwikkeling achter? En wat is er nog nodig om de volgende stap te kunnen zetten?
Voor u als raad biedt het instrument inzicht in de voortgang én in de resultaten van de ontwikkeling.
Deze informatie kan vervolgens worden gebruikt bij besluiten over vervolgstappen.
De uitkomst van het verkenningsinstrument is daarnaast een belangrijke bouwsteen voor het nieuwe beleidsplan sociaal domein. De uitkomsten laten zien welke opgaven de komende periode extra aandacht vragen en bieden een vertrekpunt om nieuwe beleidsdoelen te formuleren en de resultaten daarvan later te kunnen volgen.
2 Vraag 3 zorgt u voor een structurele aanpak die verder gaat dan de landelijke campagneweek en de bestaande thuiskamers?
Beantwoording:
Bij de ontwikkeling van het nieuwe beleidsplan is er aandacht voor eenzaamheid en de wijze waarop wij hier op een meer structurele manier invulling aan gaan geven. Op dit moment geven we uitvoering aan het Plan van aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), waarin eenzaamheid gekoppeld is aan de doelstelling ‘Het versterken van de sociale basis’. Eenzaamheid hangt samen met tal van maatschappelijke opgaven zoals het creëren van een stevige sociale basis, het verbeteren van de mentale gezondheid, het tegengaan van armoede, de inrichting van de fysieke leefomgeving, het werken aan gezondheidspreventie en het stimuleren van vrijwilligerswerk. Op al deze onderdelen wordt door ons ingezet, waarbij er aandacht is voor eenzaamheid onder jonge en oudere inwoners van onze gemeente. Zo is recent een samenwerking gestart met de Stichting Epic Youth om jongeren online te bereiken en een veilige (online) plek te bieden. In de bibliotheken zijn uitnodigingskaartjes met de tekst ‘Ga je mee?’ verkrijgbaar. Met deze kaartjes kunnen inwoners anderen uitnodigen om samen iets te doen, zoals een bezoek aan de Thuiskamer, een sportactiviteit of een muziekvereniging.
Daarnaast kunnen inwoners vanaf 18 jaar door de huisarts verwezen worden naar Welzijn op Recept.
Aan elke huisartsenpraktijk is een welzijnscoach verbonden. Hierdoor komen onderliggende problemen van inwoners beter aan het licht. Vaak speelt hierbij eenzaamheid. De welzijnscoach kan hen dan een helpende hand bieden.
Vraag 4 Welk beleid heeft de gemeente hiervoor ontwikkeld en hoe wordt hieraan uitvoering gegeven?
Beantwoording:
De Groninger gemeenten zijn in gezamenlijkheid en onder begeleiding van de GGD bezig om vorm en inhoud te geven aan de nieuwe wettelijke taken die gemeenten hebben op het gebied van suïcidepreventie. De gemeenten hebben hiervoor een jaar de tijd gekregen.
Het beleid zal, conform het advies van de Stichting 113 Zelfmoordpreventie, grofweg bestaan uit periodieke communicatiecampagnes en bewustwordingscampagnes over suïcide en mentale gezondheid, en uit trainingen voor professionals die in contact staan met inwoners, zogenaamde gatekeeperstrainingen. Deze trainingen leren professionals om signalen van somberheid en suïcidaliteit te herkennen en het gesprek hierover aan te gaan.
In het kader van bewustwording hebben we in september jl. als gemeente al de activiteit Walk into the Light mede georganiseerd, die positief ontvangen is. Hiervoor hebt u als raad een uitnodiging ontvangen. Ook zijn we samen met de andere Groninger gemeenten een campagne aan het voorbereiden die in 2027 door de hele provincie heen uitgedragen kan worden. De insteek van het beleid is gericht op het zoveel mogelijk wegnemen van het taboe rondom het praten over suïcidale gedachten.
Wij verwachten dat wij u dit jaar het provinciale plan suïcidiepreventie kunnen aanbieden.
Vraag 5 zijn deze onderbouwd en welk deel van de ingeboekte besparingen ontstaat doordat er simpelweg minder geld beschikbaar wordt gesteld?
Beantwoording:
De beweging binnen de jeugdzorg is gericht op het bieden van passende ondersteuning zo dichtbij mogelijk bij het gezin, waarbij preventie, vroegsignalering en de inzet van lokale voorzieningen worden
3 versterkt. Het uitgangspunt daarbij is dat ondersteuning eerder en beter aansluit bij de hulpvraag van inwoners, waardoor zwaardere vormen van jeugdhulp waar mogelijk kunnen worden voorkomen.
Aan deze ontwikkeling zijn ook financiële verwachtingen verbonden. De omvang van de daadwerkelijke besparingen is echter afhankelijk van de mate waarin de beoogde veranderingen in de praktijk worden gerealiseerd. Daarom worden de effecten van de ingezette maatregelen zowel inhoudelijk als financieel gemonitord. Daarbij is het niet uitgesloten dat de investeringen die nodig zijn om de beweging mogelijk te maken op korte termijn eerst leiden tot hogere kosten, voordat eventuele financiële effecten zichtbaar worden. Het is van belang dat financiële resultaten niet op zichzelf staan, maar altijd in samenhang worden gewogen met de inhoudelijke impact en risico’s.
Vraag 6 kosten slechts verschuiven naar de Wmo, het onderwijs, veiligheid, bestaanszekerheid of andere gemeentelijke voorzieningen?
Beantwoording:
Samen sterk Het Hogeland is een incidentele investering die niet alleen het sociaal domein betreft. De middelen worden ook benut voor onze bedrijfsvoering, zodat zij de uitvoering van Hogeland zo optimaal mogelijk kunnen faciliteren. Op dit moment is onze bedrijfsvoering hiervoor nog onvoldoende toegerust. Het gaat hierbij onder andere om onze informatievoorziening.
Via onze Monitor Sociaal domein & Samenlevingszaken houden we zicht op de realisatie van de doelen van het beleidsplan Naar een nieuw sociaal domein. U heeft de monitorrapportage over het jaar 2025 van ons ontvangen.
Er is een volgende stap nodig om meer grip en inzicht te krijgen. We werken daarom verder aan informatiegestuurd werken. We combineren cijfers over bijvoorbeeld aantallen, kosten, stapeling van ondersteuning en huishoudens met de ervaringen van inwoners en professionals. Zo zien we niet alleen wat er verandert, maar kunnen we ook steeds beter begrijpen waarom ontwikkelingen wel of niet het gewenste resultaat opleveren.…
Bekijk de brief: Beantwoording Raadsvragen Lokaal Sociaal.oktober 2026
Bron: raadsinformatie van de gemeente Het Hogeland (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.