A.6 RIB beantwoording schriftelijke vragen VVD nav art Scheidingen VNG-magazine 282024
Een raadslid stelde op 23 oktober 2024 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Laren.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Zicht op Werk
Rapportage Zicht op Werk 2023 Het platform Zicht op Werk is voor de HBEL gemeenten de plek waar alle bewegingen van integratie, participatie en re-integratie wordt ingezet, gemonitord en aangestuurd. In de ondersteuning van de inwoner is er een missie en visie waarin centraal staat dat de inwoner aan zet is en alle interventies gericht zijn op beweging van de inwoner.
De gedachte hierachter is dat als je doet wat je deed je krijgt wat je hebt, de huidige situatie van de inwoner zal daarom moeten veranderen. Met instrumenten, programma’s (samen de interventies benoemd) en individuele trajecten richten we ons op de beweging van inwoners in ontwikkeling naar sociale en economische zelfredzaamheid.
Inleiding Voor u ligt de voortgangsrapportage/eindrapportage van integratie, participatie en re-integratie van de HBEL-gemeenten. Hierin wordt u op de hoogte gebracht van de voortgang van de bewegingen van inwoners in 2023. De resultaten zijn een opsomming van Zicht op Werk activiteiten.
Arbeidsmarkt Het jaar op de arbeidsmarkt in Nederland was in 2023 minder uitbundig dan in 2022, dat in veel opzichten een recordjaar was. De werkgelegenheid bleef groeien, maar minder sterk dan in voorgaande jaren. Ook liep het aantal openstaande vacatures iets terug en waren er iets meer mensen werkloos. Maar de krapte op de arbeidsmarkt bleef: tegenover elke 100 werklozen stonden opnieuw 114 vacatures. In 2023 groeide het aantal banen in Gooi en Vechtstreek nog behoorlijk, maar in 2024 viel de banengroei terug. De aanhoudende personeelstekorten belemmeren de groei van bedrijven. Door vergrijzing en de mismatch tussen werkgevers en werkzoekenden blijft de krapte op de arbeidsmarkt voorlopig bestaan. Tegelijkertijd is het voor mensen soms niet mogelijk om aan het werk te komen of om meer uren te werken, terwijl zij dat wel willen1.
Regio & Partners Samen met (externe) partners zoals de Regio met de Werk aan Werk trajecten, het Werkgeversservicepunt (WSP), het Regionaal Bureau Leerlingzaken (actieplan jeugdwerkloosheid), Versa Welzijn, de Tomingroep maar ook zeker de andere gemeenten in de G&V wordt er continu ingezet om enerzijds zoveel mogelijk rendement voor de inwoner te behalen, en anderzijds door alle ontwikkelingen zowel van professionals als van inwoners om efficiënt met middelen en mensen om te gaan. Door Zicht op Werk is niet alleen op rendement en efficiëntie ingezet maar ook intern zijn er door wisselingen de nodige aanpassingen gevraagd. Een ‘nieuwe’ doelgroep, Oekraïners, was ook onderdeel van de dienstverlening, naast ondernemers die maar moeilijk het hoofd boven water konden houden. Deze laatste twee dienstverleningen zijn inmiddels in een volgende fase beland waardoor dit niet direct meer binnen de werkzaamheden van ZOW valt. Voor bijna alle doelgroepen, inclusief de twee laatstgenoemden, zijn in 2023 de middelen van het regionaal mobiliteitsteam ingezet. Tot slot komen er in de nabije toekomst nog aanpassingen in de regelgeving vanuit het Rijk
1
Bron UWV Pagina 1 van 18
Zicht op Werk (Participatiewet in Balans), zoals een Regionaal Werkcentrum en de (financiële) ontwikkelingen rondom ontwikkelbedrijven, om er maar een paar te noemen.
De doelgroep Het overgrote deel van de doelgroep die Zicht op Werk in 2023 bediende typeerde zich door een intensieve ondersteuningsvraag. Inwoners die het op dit moment nog niet lukt om (betaald) werk te vinden, kampen vaak met psychische en/of lichamelijke kwetsbaarheid. Zij hebben zorg voor een gezinslid of door een combinatie van factoren is er nog niet genoeg draagkracht om een stap te maken richting re-integratie. Om beweging in trajecten te creëren en behouden worden inwoners met een hogere frequentie gesproken door de trajectbegeleiders. Inwoners hebben vaak niet alleen een ondersteuningsvraag richting werk of dagbesteding, maar ook op meerderde levensdomeinen.
De samenwerking met het begeleidingsteam van HBEL wordt dan ook volop benut.
Door krapte op de arbeidsmarkt zien we een grotere bereidheid bij werkgevers om inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt een dienstbetrekking aan te bieden. Deze huidige doelgroep vraagt wel om een vertaalslag richting werkgevers; wat betekent het om een inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt in dienst te hebben. Vanuit Zicht op Werk worden instrumenten als proefplaatsingen, nazorg en jobcoaching ingezet om zowel werkgever als werknemer te ondersteunen.
Het gaat om inwoners Er zijn gelukkig nog voldoende mooie ontwikkelingen van de inwoners richting werkervaringsplekken, betaalde banen en inburgering. Zelfs na jaren afhankelijk te zijn geweest van de bijstand is het fantastisch om te zien dat inwoners weer deelnemen aan activiteiten, weer bij een werkgever starten of de eerste stappen op de arbeidsmarkt zetten.
De nieuwe wet inburgering heeft sinds 1 januari 2023 voor veel beweging gezorgd. De nieuwe werkwijze met intensieve begeleiding werpt zijn vruchten af. De eerste 6 statushouders hebben inmiddels hun inburgering (nieuwe wet inburgering) al voltooid en 3 inburgeraars zijn volledig uitgestroomd uit de uitkering door onderwijs (1) of werk (2) in 2023. Daarnaast zijn alle inburgeraars in beeld en wordt er waar mogelijk gestuurd op parttime werk of een andere vorm van participatie naast scholing. De hoge taakstelling in combinatie met het huisvestingsprobleem, maakt dat een aantal statushouders al beginnen met hun inburgering, nog voordat zij in onze gemeenten gehuisvest zijn.
Algemene cijfers In figuur 1 staat een overzicht van de aantallen participatiewet en Zicht op Werk over het jaar 2023.
Het is niet verrassend dat nagenoeg elke gemeente in Nederland, mede door de gunstige arbeidsmarkt, een dalend bestand heeft. Hoewel de daling minder spectaculair lijkt dan ze is, heeft de groep nieuwkomers voor fors nieuwe aantallen voor HBEL gezorgd, wat resulteert in een minimale stijging van de PWET-uitkeringen. De dienstverlening van Zicht op Werk is er in sommige gevallen ook voor niet-uitkeringsgerechtigden, vooral voor jongeren tot 27 jaar2 maar ook voor 27plussers die niet geheel zelfredzaam zijn. Deze aantallen zijn in figuur 1 overzichtelijk gemaakt.
2
Een werkwijze voortgekomen uit het succesvolle en inmiddels afgeronde Actieplan Jeugdwerkloosheid 20182022 HBEL), Pagina 2 van 18
Zicht op Werk
Figuur 1 Algemene cijfers
1 jan 2023
31 dec 2023
instroom
Uitstroom
Totaal Aantal Pwet uitkeringen (incl. IOAW etc.)
922
932
221
204
Huizen
648
632
135
146
Blaricum
101
105
28
25
Eemnes
78
92
29
13
Laren Totaal aantal inwoners actief en afgerond ZOW
95 612
103 647
29 226
20 184
Huizen
392
393
175
127
Blaricum
83
74
18
26
Eemnes
65
86
22
15
Laren
72
93
11
16
Doelstellingen Voor alle programma's van Zicht op Werk wordt jaarlijks een Programma van Eisen opgesteld, dat bijdraagt aan het geheel van de doelstellingen, missie en visie van Zicht op Werk3.
Zicht op Werk richt zich op de beweging van inwoners naar economische en sociale zelfredzaamheid.
Voor elk programma en instrument (gezamenlijk de 'interventies') is er altijd de nadruk op één aspect: bevordering van sociale zelfredzaamheid of (gedeeltelijke) economische zelfredzaamheid.
Uiteraard gaan deze hand in hand en kunnen deze niet zonder elkaar. Door de tijd te nemen in de kennismaking- en diagnosefase denken we mee met de inwoner en gaan we ervan uit dat iedereen talent heeft. Door de meeste aandacht te geven aan waar iemand goed in is en verder te ontwikkelen en of stimuleren, streven we naar duurzame uitstroom op de arbeidsmarkt. Door deze inzet kan het proces langer duren, maar met als resultaat dat inwoners minder snel terugkomen met een aanvraag voor een PWET-uitkering (=duurzame uitstroom).
Wel zien we dat de dienstverlening van ZOW verhoudingsgewijs vaker wordt aangesproken, dit zien we als een preventieve inzet om een mogelijk nieuwe toekenning of aanvraag van een Pwet uitkering te voorkomen.
Gerealiseerd In figuur 2 staat een overzicht van de realisatie van de doelstellingen van het geheel van Zicht op Werk, met verderop in het rapport een verdieping per programma. Samengevat: Niet alle doelstellingen zijn behaald, maar bij het bekijken van het eindresultaat in procenten levert het een dikke voldoende op. De doelstellingen waren ambitieus, evenals het team dat ze uitvoert, en voor 2024 zal de lat ook hoog worden gelegd omdat het team in deze dynamiek optimaal presteert.
3
Zie bijlage Zicht op Werk Missie, Visie en Doelstellingen Pagina 3 van 18
Zicht op Werk Figuur 2 Doelen Economische zelfredzaamheid 100 inwoners worden economisch volledig zelfredzaam met als reden het vinden van een reguliere baan/ onderwijs zonder loonkostensubsidie
Gerealiseerd 73
Toelichting PWET 31 werk uitstroom, 6 onderwijs en 36 nugger
Waarvan 50 uitstromen uit de Pwet uitkering
37
95 inwoners zijn economisch zelfredzamer (geweest) door een reguliere baan zonder loonkostensubsidie
88…
Bron: raadsinformatie van de gemeente Laren (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.