Garageboxcontroles

Vraag 1

Er is ons een rode sticker getoond met het logo van de gemeente erboven en de tekst op deze sticker “Uw sleutel past niet meer” voor de rest staat onder andere ook op omschreven dat deze garagebox door de gemeente is geïnspecteerd. Is de gemeente bevoegd zelfstandig garageboxen of andere objecten van particulieren of bedrijven zelfstandig open te breken en te inspecteren?

Antwoord van het college

Ja. De gemeentelijke toezichthouders zijn op grond van artikel 5:15 Algemene wet bestuursrecht en artikel 18.6 en 18.7 van de Omgevingswet, bevoegd om elke plaats zonder toestemming te betreden, met uitzondering van een woning.

Vraag 2

Zo ja, gebeurt dit dan door één medewerker van de gemeente of moeten hier altijd twee of meerdere mee bezig zijn?

Antwoord van het college

Bij controles waarbij toegang wordt verkregen tot een afgesloten garagebox of ander particulier eigendom zijn altijd minimaal twee medewerkers aanwezig. De gemeente hanteert hierbij het vierogenprincipe, zowel om de veiligheid van medewerkers te waarborgen als om de zorgvuldigheid richting eigenaren en huurders te garanderen. Afhankelijk van de situatie kunnen ook politie en andere partners aanwezig zijn.

Vraag 3

Wat zijn de criteria die nodig zijn voor de gemeente om een object van een particulier of bedrijf te gaan openbreken?

Antwoord van het college

De controles vinden willekeurig plaats en/of naar aanleiding van concrete signalen, bijvoorbeeld van mogelijk ondermijnend gebruik, van de betreffende garageboxen/ bedrijfsunits. Daarbij wordt beoordeeld of het gebruik in overeenstemming is met het omgevingsplan (voorheen: bestemmingsplan) en andere geldende wet- en regelgeving.

In dit geval betrof het garageboxen en mogen deze zonder toestemming worden betreden.

Uiteraard wordt daarbij altijd eerst geprobeerd op reguliere wijze toegang te krijgen (zie beantwoording vraag 6). Alleen als dat niet lukt zal de gemeente de betreffende ruimte openen of toegang verschaffen middels een erkend sleutelspecialist. Indien het nodig is om het slot daarna te vervangen, wordt dit door een erkend sleutelspecialist vervangen. Dit is voor rekening van de gemeente.

Garageboxen en bedrijfsunits worden soms gebruikt voor activiteiten die niet zijn toegestaan volgens geldende weten regelgeving. Dit zien we lokaal, maar speelt ook

 Blad 2

landelijk. Hierbij kunt u denken aan illegale bewoning, illegale prostitutie, illegale kroegen, uitbuiting van arbeidsmigranten of wordt het pand gebruikt voor opslag van gestolen goederen, drugslabs, hennepkwekerijen en/of illegaal vuurwerk. Dit brengt natuurlijk de nodige risico’s met zich mee voor omwonenden of andere belanghebbenden in de omgeving. Op basis van de risico’s en omwille van de leefbaarheid en veiligheid is besloten om dergelijke garageboxcontroles uit te voeren.

Vraag 4

Is bij het bij wet ook bepaald dat bij het openbreken van een object door de gemeente politie verplicht aanwezig moet zijn?

Antwoord van het college

Nee. De politie is bij een toezichthoudende taak enkel ter ondersteuning (sterke arm) aanwezig.

Zij blijft dan ook op de achtergrond, tenzij inzet van de sterke arm noodzakelijk is, dan wel in de situatie dat er strafbare zaken worden aangetroffen.

Vraag 5

Moet er voordat een object door de gemeente wordt opengebroken ook toestemming van burgemeester en/of de officier van justitie zijn?

Antwoord van het college

Nee, zie beantwoording vraag 1.

De toezichthouders van de gemeente Leeuwarden zijn, in de zin van artikel 5:11 van de Algemene wet bestuursrecht, aangewezen door het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Leeuwarden.

Vraag 6

Hoe wordt een eigenaar van een door de gemeente opengebroken object op de hoogte gebracht buiten de opgeplakte sticker om?

Antwoord van het college

Wanneer de contactgegevens van de eigenaar of gebruiker bekend zijn, wordt deze direct benaderd (kort voorafgaand aan de controle) en in de gelegenheid gesteld de garagebox zelf te openen. Indien dit niet mogelijk is of wanneer medewerking wordt geweigerd, wordt gebruikgemaakt van een erkend sleutelspecialist.

Het eerder informeren van een eigenaar of gebruiker vergroot het risico dat, indien een ruimte gebruikt wordt strijdig met het bestemmingsplan, bewijs wordt verwijderd of de illegale activiteit wordt verplaatst. Dit zou de controle minder effectief maken. Daarom kan het noodzakelijk zijn om een garagebox zonder medewerking van de eigenaar of gebruiker te openen om een realistisch beeld te krijgen van de feitelijke situatie.

Wanneer de eigenaar of gebruiker niet aanwezig is, wordt een poster achtergelaten met contactgegevens, zodat er tijdens of buiten kantooruren een afspraak kan worden gemaakt om de nieuwe sleutels op te halen.

 Blad 3

Vraag 7

Hoeveel objecten heeft de gemeente Leeuwarden de afgelopen 5 jaar op deze wijze geïnspecteerd?

Antwoord van het college

Graag per jaar aangeven.

Het aantal garageboxen/ bedrijfsunits dat de gemeente heeft gecontroleerd in de afgelopen vijf jaar in het kader van de aanpak ondermijning, is: 2020: Vanwege COVID-19 hebben er minder controles plaatsgevonden.

Er zijn 30 garageboxen gecontroleerd. 2021: 1.

Veel van de beoogde ondermijningsacties gingen vanwege de COVID19 maatregelen niet door, zoals ook aangegeven in het HUP. 2022: Er hebben meerdere integrale controles plaatsgevonden, hiervan waren er geen garageboxcontroles. 2023: Er hebben meerdere integrale controles plaatsgevonden, hiervan waren er geen garageboxcontroles. 2024: Er zijn 47 garageboxen/ bedrijfsunits gecontroleerd. 2025: Er zijn tot op heden 165 garageboxen/ bedrijfsunits gecontroleerd.

Naar aanleiding van de extra impuls in de aanpak van ondermijning worden er meer bestuurlijke controles gehouden, zoals vastgesteld in het plan van aanpak ondermijning dat medio 2024 is vastgesteld.

Vraag 8

Kan de gemeente aangeven hoeveel criminele activiteiten in die jaren zijn aangetroffen in opengebroken geïnspecteerde objecten?

Antwoord van het college

Ook graag per jaar aangeven.

1

Hieronder is het geconstateerde strijdig gebruik met bestemmingsplan weergegeven van de afgelopen vijf jaar:

In 2020:

- Goederen ten behoeve van hennepplantages

- Munitie en harddrugs 2021:

- Illegale opslag van grote hoeveelheid lachgas 2022: N.v.t. (Zie beantwoording vraag 7) 2023: N.v.t. (Zie beantwoording vraag 7) 2024:

- Handelshoeveelheid drugs aangetroffen (1x)

- Niet houden aan de registratieplicht Opkopersregister (Digitaal Opkopersregister1) (2x)

- Strijdig gebruik met bestemmingsplan Illegale bewoning (9x)

- Gebruik als clubhuis (motorclub)

- Illegale prostitutie (1x) 2025:

Dit register is er om heling van gestolen goederen tegen te gaan.

 Blad 4

-

Vraag 9

Kan de gemeente in de Huis aan Huis en de gemeentelijke social media uitgebreid uitleg/aandacht geven aan onze inwoners over de werkwijze van het onverwachts inspecteren van particuliere eigendommen met het openbreken hiervan door de gemeente?

Antwoord van het college

Strijdig gebruik met bestemmingsplan Illegale bewoning (6x) Niet houden aan de registratieplicht Opkopersregister (Digitaal Opkopersregister) (2x)

Het college vindt het belangrijk dat inwoners goed geïnformeerd zijn over de reden van deze controles.

Tegelijkertijd willen we waken voor het prijsgeven van informatie die het effect van de controles vermindert of die misbruik van de situatie mogelijk maakt.

Dit is de reden dat er achteraf informatie wordt gedeeld over controles. Zie hiervoor bijvoorbeeld het bericht op Omrop Fryslân van een garageboxcontrole in 2024: https://www.omropfryslan.nl/nl/nieuws/16971 728/grote-controle-van-garageboxenleeuwarden-stank-bij-leeuwarder-woningonderzocht

Leeuwarden, 9 december 2025, burgemeester en wethouders van Leeuwarden, burgemeester. {{Signer1}}

secretaris. {{Signer2}}

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.