schriftelijke vragen 058 klimaatcoalitie (november 2023)

Vraag 1

Op welke wijze verzekert u, in het geval een medewerker een brandbrief van de Klimaatcoalitie als ambtenaar ondertekent, dit zijn of haar goede functievervulling niet in de weg staat?

Antwoord van het college

Antwoorden Het recht op de (bescherming van de) vrijheid van meningsuiting is vastgelegd in onder andere artikel 7 Grondwet en artikel 10 Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM). Deze vrijheid geldt ook voor ambtenaren. In haar rol van werkgever dient de overheid de grondrechten van haar ambtenaren te respecteren, maar daarop mag de overheid als werkgever wel beperkingen aanbrengen. Voor de openbaring van persoonlijke opvattingen en gevoelens van een ambtenaar geldt een zogeheten «functioneringsnorm». Deze norm is vastgelegd in artikel 10 van de Ambtenarenwet en houdt in dat de ambtenaar zich dient te onthouden van het openbaren van gedachten of gevoelens als daardoor de goede vervulling van zijn functie of de goede functionering van de openbare dienst, voor zover deze in verband staat met zijn functievervulling, niet in redelijkheid zou zijn verzekerd.

Uitgangspunt bij de toepassing van de norm is dat ambtenaren vrijheid van meningsuiting hebben en dat voorzichtigheid geboden is bij het inperken daarvan. Waar in een concreet geval precies de grens ligt, hangt af van de omstandigheden van het geval. Dit betekent dat voor elk individueel geval, die omstandigheden zelfstandig beoordeeld dienen te worden. Bij die beoordeling worden een aantal aspecten meegenomen: de aard van de meningsuiting, de motieven van de ambtenaar en de schade die de gemeente door de uiting lijdt.

In deze zaak hebben we uiteraard beoordeeld of er een grens is overschreden en bovenstaande aspecten meegewogen.

Bij het toepassen van de functioneringsnorm is niet de scheiding tussen privé-activiteiten en zakelijk activiteiten het criterium, maar wel de vraag of de goede functievervulling in het geding is.

 Blad 2

2.

3.

4.

In hoeverre bent u van mening dat in onderhavig geval de medewerker zijn privé-activiteiten scheidt als hij de brandbrief als ambtenaar ondertekent?

Bent u van mening indien een medewerker een brandbrief als ambtenaar ondertekent of deelneemt aan een demonstratie van bijvoorbeeld Pegida, hij of zij op dezelfde reactie van het college kan rekenen als de ondertekenaars van de brandbrief van de Klimaatcoalitie?

Kunt u zich voorstellen dat inwoners zich afvragen of zij op een objectieve wijze worden bejegend door deze ambtenaren (die de brandbrief van de Klimaatcoalitie ondertekenden als ambtenaren) bij een vraag of verzoek, met name als deze tegengesteld is met de openbare uitingen van die ambtenaren?

Leeuwarden, 9 januari 2024, burgemeester en wethouders van Leeuwarden,

burgemeester.

Signed By: Buma, Sybrand <[email protected]> {{Signer1}} 18/01/2024 11:31:28 CET ID: c2e57ce2-0f83-424b-b32f-de5c9187c9be Auth: Scribble

secretaris.

Signed By: de Jong de, Eelke <[email protected]> {{Signer2}} 10/01/2024 13:22:11 CET ID: c2e57ce2-0f83-424b-b32f-de5c9187c9be Auth: Scribble

*Dit document is rechtsgeldig digitaal ondertekend.

De gemeente Leeuwarden wil gelijke gevallen, gelijk behandelen. Zoals onder 1 aangegeven, zullen echter steeds de omstandigheden van het individuele geval worden beoordeeld. Zelden zijn twee gevallen geheel gelijk, waardoor er andere consequenties aan het handelen van de ambtenaar verbonden kunnen worden.

Die gevoelens zijn voorstelbaar, maar de gemeente werkt vanuit het vertrouwen dat professionaliteit één van de kernwaarden van onze medewerkers is.