251216 Beantwoording schriftelijke vragen Mathias van Veen (PRO21) - Scheurverbod polder Arkemheen

Vraag 1

Heeft het college kennisgenomen van het bericht in Nieuwe Oogst van 7 november 2025 en van de inhoudelijke kritiek van natuurorganisaties op het besluit om het scheurverbod op te heffen?

Antwoord van het college

Vanzelfsprekend waren wij op de hoogte van deze kritiek. Wij hebben de nieuwe regeling over het scheuren en frezen van blijvend grasland voorbereid met vertegenwoordigers van de lokale natuurorganisatie, LTO-Noord, afdeling Gelderse Vallei en Provincie Gelderland.

Echter, niet de lokale natuurorganisatie, maar Vogelbescherming Nederland en Natuur- en milieufederatie Gelderland zijn tegen het vaststellingsbesluit van de gemeenteraad van 22 mei 2025 in beroep gegaan. Sinds zij dit beroep hebben ingediend is er correspondentie met Vogelbescherming Nederland en Natuur- en milieufederatie Gelderland geweest.

Vraag 2

Wat is de mening van het college over de oproep van deze organisaties om een uitgebreid natuuronderzoek uit te voeren naar de effecten van het scheuren van grasland in en rond het Arkemheengebied?

Antwoord van het college

De natuurorganisaties hebben geen oproep gedaan om nieuw onderzoek. Zij verwijzen in hun beroep naar de resultaten van het onderzoek dat in opdracht van Provincie Gelderland is opgesteld

1/4

 2025534

in 2023 door Altenburg & Wymenga naar de ecologische effecten van het scheuren van grasland in Arkemheen.

Vraag 3

Is het college bereid om, al dan niet samen met provincie en waterschap, een dergelijk onderzoek te (laten) uitvoeren, voordat verdere uitvoering van het besluit plaatsvindt?

Antwoord van het college

Zolang de zaak onder de rechter is blijven wij in gesprek met de natuurorganisaties en met LTONoord, afdeling Gelderse Vallei. Als uit deze gesprekken de noodzaak wordt aangetoond voor een aanvullend onderzoek zullen wij dit in overweging nemen. Vooralsnog baseren wij ons eveneens op het uitgebreide onderzoek door Altenburg & Wymenga uit 2023.

Vraag 4

Is het college van plan om in gesprek te gaan met de betrokken natuurorganisaties om hun zorgen te bespreken en te betrekken bij de verdere beleidsuitwerking en zo ja op welke termijn?

Antwoord van het college

Wij zijn vanaf aanvang over het opstellen van de regeling in gesprek geweest met de lokale natuurorganisatie, LTO en de provincie. Wij blijven met hen in gesprek over de ontstane situatie. Bij deze gesprekken betrekken wij voortaan ook Vogelbescherming Nederland en de Gelderse natuuren milieufederatie. Na afloop van de zitting over het schorsingsverzoek is deze afspraak ook nogmaals uitdrukkelijk en op ons verzoek gemaakt. De beide natuurorganisaties hebben dit verzoek geaccepteerd en het initiatief voor dit gesprek naar hun toegetrokken. Tot op heden hebben wij nog geen uitnodiging ontvangen. Als wij in het nieuwe jaar nog geen uitnodiging hebben ontvangen, zullen wij zelf het initiatief tot dit gesprek nemen.

Vraag 5

Kan het college toelichten waar de lopende procedure bij de Raad van State precies over gaat, wat de huidige stand van zaken is en welke partijen daarbij betrokken zijn?

Antwoord van het college

Tegen het vaststellingsbesluit van 22 mei 2025 door de raad is door Vogelbescherming Nederland en de Gelderse natuur- en milieufederatie op 28 juli 2025 beroep ingediend. De natuurorganisaties hebben tegelijkertijd met het beroep de rechter ook gevraagd het raadsbesluit te schorsen tot uitspraak is gedaan in de bodemprocedure.

Op 18 november 2025 heeft de Raad van State uitspraak gedaan over het schorsingsverzoek.

Met de uitspraak heeft de Raad van State de nieuwe regels voor het scheuren en frezen van blijvend grasland in Polder Arkemheen voorlopig tegengehouden. De rechter vindt dat de onderbouwing van het besluit niet goed genoeg is.

Met de uitspraak van de Raad van State blijven de oude regels gelden. Dat wil zeggen dat in Natura 2000-gebied scheuren en frezen verboden blijft. In andere delen van de polder blijft een vergunning nodig.

Vraag 6

Overweegt het college om de uitvoering van het besluit op te schorten totdat er duidelijkheid is over de uitkomst van de procedure bij de Raad van State?

Antwoord van het college

Dit is niet nodig, omdat de Raad van State het besluit al heeft opgeschort totdat de rechter uitspraak doet over de zaak in de bodemprocedure. Het definitieve oordeel van de Raad van State volgt waarschijnlijk pas over een jaar.

2/4

 2025534

Vraag 7

Wat is de actuele stand van zaken van de actualisatie van het beheerplan voor Natura 2000-gebied Arkemheen?

Antwoord van het college

Wanneer verwacht het college dat dit plan wordt vastgesteld?

Het ontwerp-beheerplan voor het Natura 2000-gebied Arkemheen is op 22 maart 2022 vastgesteld door Gedeputeerde Staten. Naar aanleiding van de ingediende zienswijzen op dit ontwerp hebben Gedeputeerde Staten besloten om het ontwerp-beheerplan opnieuw vorm te geven. Bij het nieuwe ontwerp wordt ook het Rijksaanwijzingsbesluit ten behoeve van de grutto meegenomen. De staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur heeft namelijk aanvullende maatregelen aangekondigd om de grutto beter te beschermen. Een van de maatregelen is extra bescherming van de grutto en haar leefgebied in 25 bestaande Vogelrichtlijngebieden. Daaronder begrepen Polder Arkemheen. In deze Vogelrichtlijngebieden worden nu al veel vogels beschermd, maar broedende grutto’s nog niet.

Het ontwerpbesluit van het Rijk voor Polder Arkemheen lag van 10 juli tot en met 20 augustus 2025 ter inzage. Naar verwachting stelt het Rijk eind 2025 het nieuwe besluit vast. Na vaststelling pakt de provincie het proces van het beheerplan voor de polder weer op. Onze verwachting is dat het proces in januari 2026 weer zal starten.

Vraag 8

Is het college bereid om met een nieuw voorstel over de opheffing van het scheurverbod naar de raad te komen zodra het nieuwe beheerplan beschikbaar is?

Antwoord van het college

Ja, onze verwachting is dat dit ook noodzakelijk is. De provincie kan de gemeente instructieregels meegeven om het nieuwe provinciale beleid op de juiste wijze door te laten werken in ons gemeentelijk Omgevingsplan.

Vraag 9

Zijn de voorwaarden die horen bij de voorgestelde meldplicht inmiddels uitgewerkt en vastgesteld?

Antwoord van het college

Zo ja, dan vragen wij u deze voorwaarden met de raad te delen. Zo nee, wanneer verwacht het college dat deze beschikbaar zijn?

Nee, de voorwaarden zijn nog niet uitgewerkt. Wij waren wel gestart met de voorbereidingen in de zomer van 2025. Sinds er afgelopen zomer sprake is van een schorsingsverzoek bestaat er geen zekerheid meer over de wijze waarop de nieuwe regeling moet worden uitgewerkt. Wel blijven wij met de betrokken partijen, zoals al eerder in deze brief is opgemerkt, in gesprek.

Vraag 10

Hoe wordt momenteel gehandhaafd als er wordt gescheurd terwijl de voorwaarden nog niet vastliggen?

Antwoord van het college

In de afgelopen maanden zijn drie percelen in Natura 2000-gebied gescheurd. Van deze percelen is rapport opgemaakt en de grondeigenaren zijn aangeschreven. Wij onderzoeken op dit moment de mogelijkheden en de (financiële) risico’s om de grondeigenaren voor deze overtreding te beboeten.

3/4

 2025534

Vraag 11

Is het college bereid de raad te informeren zodra de voorwaarden definitief zijn, zodat de effecten van de meldplicht op natuur, bodem en water opnieuw kunnen worden beoordeeld?

Antwoord van het college

Over de ontwikkelingen houden wij u op de hoogte. Dit betreft niet alleen over de uit te werken nieuwe regelgeving, maar ook over de bodemprocedure, het Rijksbesluit over de extra bescherming van de grutto en over de besluitvorming rond het nieuwe Beheerplan voor Polder Arkemheen.

Wij hopen uw vragen hiermee voldoende beantwoord te hebben.