28 november 2022 · artikel 35-vragen · gemeente Oldenzaal

1b - UIT-22-13117 Beantwoording schriftelijke vragen PvdA en CDA - Noodfonds

Een raadslid stelde op 28 november 2022 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Oldenzaal.

Brief van het college

Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.

Secretariaat van de fractie PvdA [email protected] Secretartiaat van fractie CDA [email protected]

Ganzenmarkt 1 Postbus 354 7570 AJ Oldenzaal Telefoon (0541) 58 81 11 14+ netnummer 14 0541 E-mail [email protected] Internet www.oldenzaal.nl Bezoekadres Postadres

Datum 28 oktober 2022 Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen m.b.t. het treffen van noodmaatregelen in de vorm van een noodfonds Uw brief van 3 oktober 2022 Uw kenmerk Ons kenmerk UIT-22-13117 Zaaknummer Behandeld door Kate Snellens Telefoonnummer (0541) 58 70 81 Bijlage(n) 0

Geachte heer Maartens en Kramer, Op 3 oktober jl. heeft de heer Maartens namens de fractie CDA en de heer Kramer namens de fractie PvdA de oproep gedaan om een noodfonds in te stellen in combinatie met een meldpunt om inwoners, ondernemers, verenigingen en stichtingen te behoeden voor onherstelbare (financiële) schade. In deze brief reageren wij op uw oproep.

In de brief wordt aangegeven dat de hoge energieprijzen en inflatie voor inwoners, ondernemers, verengingen en stichtingen kunnen leiden tot desastreuze gevolgen. Om onherstelbare schade te voorkomen doet u het verzoek om in Oldenzaal, net als de gemeente Enschede en Almelo, een noodfonds in te richten in combinatie met een meldpunt voor dit soort noodsituaties.

Het college deelt uw zorgen en voelt de urgentie om snel te kunnen handelen.

Actualiteit Door de urgentie op dit thema zien we dat compenserende maatregelen van gisteren door de actualiteit van vandaag ingehaald worden. Landelijke maatregelen worden aangekondigd, worden verlengd of veranderen. We hebben nog geen inzichten waar de (financiële) nood op termijn het hoogste is en wat de effecten zijn van de maatregelen die worden doorgevoerd voor de verschillende inkomenslagen in onze samenleving. Daarnaast beschikken we in Oldenzaal over een groot netwerk van organisaties en voorzieningen die armoede bestrijden en o.a. inwoners en ondernemers ondersteunen. Hierdoor zijn wij in staat om de eerste problemen in de samenleving op te vangen. Kortom, er zijn op dit moment veel ontwikkelingen op verschillende niveaus en voor verschillende doelgroepen.

Huidige vangnet Netwerk In de gemeente Oldenzaal is een breed sociaal netwerk als het gaat om armoedebestrijding: de samenwerking met maatschappelijk partners verenigd in de Vereniging Armoede Preventie Oldenzaal (VAPO) aan de Nijverheidstraat, de samenwerking met WBO Wonen, Stadsbank Oost Neder-

Datum 28 oktober 2022 Ons kenmerk UIT-22-13117 Paginanr. 2

land, het Sociaal Plein en het Armoedepreventieloket van Impuls. Gezamenlijk wordt ingezet op preventie, vroegsignalering van schulden en ondersteuning en begeleiding van onze inwoners. De coördinator armoedepreventie van Impuls heeft een verbindende rol tussen de partners.

Voorzieningen Dankzij de bovengenoemde samenwerking kunnen diverse voorzieningen snel ingezet worden. Dit kan bijvoorbeeld tijdens lokale spreekuren van de Stadsbank Oost Nederland, het ROZ (ondersteuning van ondernemers) en het Sociaal Plein. Andere voorbeelden zijn de verjaardagsbox, fashion-bon, voedselpakket, kleding en een bijdrage in de kosten voor kinderen ten behoeve sport, cultuur, zwemles en buitenschoolse activiteiten. Tevens biedt de Stichting Armoedebestrijding Oldenzaal incidentele (financiële) noodhulp voor Oldenzaalse inwoners. Deze noodhulp kan bijvoorbeeld bestaan uit de financiering van witgoed, de tandartsrekening of een bril.

Wettelijke verplichting Als gemeente hebben we een wettelijke verplichting in vroegsignalering van schulden. Indien betalingsachterstanden ontstaan bij energieleveranciers, verhuurders, zorgverzekeraars en watermaatschappijen, worden signalen met ons gedeeld en wordt de inwoner actief benaderd met een hulpaanbod. Op deze manier wordt integraal gekeken welke ondersteuning noodzakelijk is.

Noodfonds Oldenzaal Kwetsbare inwoners worden vaak als eerste de dupe van bezuinigingsmaatregelen. Vanwege forse bezuinigingen op de Wsw, het Participatiebudget voor re-integratie en de landelijke inperking van beleidsvrijheid van het gemeentelijk minimabeleid, heeft het toenmalige college in 2013 €50.000 beschikbaar gesteld ten behoeve van het “Noodfonds OIdenzaal”. Op dit noodfonds kan door een professional ten behoeve van inwoners een beroep worden gedaan, indien voorliggende voorzieningen niet voldoende zijn. Het noodfonds is bedoeld om snel een financiële tegemoetkoming te kunnen verstrekken aan een inwoner die in een acute en schrijnende noodsituatie zit. Op deze manier passen we maatwerk toe vanuit onze zorgplicht. Het noodfonds wordt beheerd door het college en hierin zijn nog beperkte middelen beschikbaar.

Anticiperen op de huidige crisis In Oldenzaal is de verbondenheid en saamhorigheid op het terrein van armoede groot, mede door inzet van de armoede preventiecoördinator en de al bestaande samenwerkingsverbanden. Hierdoor kunnen wij in Oldenzaal relatief makkelijk inspelen op de huidige crisis. Daarnaast is - om de lokale signalen en ontwikkelingen te blijven monitoren - een werkgroep ingericht die breed kijkt naar (verborgen) armoede, naar signalen die komen vanuit de samenleving en mogelijke (korte termijn) oplossingsrichtingen. Door de ontwikkelingen en de lokale verbondenheid zien we ook verbindingen ontstaan die domein-overstijgend zijn. Zo wordt bijvoorbeeld kennis uit diverse invalshoeken (vanuit organisaties en domeinen-overstijgend) gebruikt om efficiënt en effectief samen te werken op (energie)armoede (zoals energietoeslag) en verduurzaming van woningen.

Landelijke maatregelen Het Rijk gaat de energierekening over de maanden november en december 2022 gedeeltelijk compenseren en heeft vanaf 2023 een prijsplafond voor energie ingesteld. Ook komt het Rijk met een regeling om energie-intensieve ondernemers financieel tegemoet te komen, wordt met energieleveranciers gesproken over coulante betalingsregelingen en wordt gewerkt aan een noodfonds (energieleveranciers, maatschappelijke organisaties en kabinet) met als doel om huishoudens te

Datum 28 oktober 2022 Ons kenmerk UIT-22-13117 Paginanr. 3

helpen die energiekosten niet kunnen betalen. Daarnaast heeft het Rijk op Prinsjesdag een uitgebreid pakket aan (versnelde) koopkrachtmaatregelen aangekondigd in 2023, zoals de verhoging van het minimumloon en wederom de energietoeslag.

Wij realiseren ons dat dit geen structurele oplossingen zijn en mogelijk zijn deze oplossingen niet voldoende of komen ze te laat voor een aantal inwoners. Vanzelfsprekend zullen wij deze ontwikkelingen en de effecten van de maatregelen, zowel landelijk als lokaal nauwlettend blijven volgen.

Mocht er aanleiding toe zijn kunnen wij hier snel op anticiperen.

Voorstel Noodfonds Als we kijken naar het bestaande lokale armoedevangnet, waar maatwerk toegepast kan worden vanuit de zorgplicht van gemeenten dan is de vraag in hoeverre een ‘’nieuw’’ lokaal noodfonds een extra toevoeging is op het bestaande Oldenzaalse vangnet en de (financiële)maatregelen die het Rijk heeft afgekondigd voor inwoners. Daarnaast zien we dat ondernemers gebruik maken van de bestaande dienstverlening van het ROZ en landelijk is aandacht rondom zorgen die worden geuit door ondernemers en verenigingen. Dit maakt tevens dat wij van mening zijn dat er in het huidige netwerk voldoende ruimte is, om zorgen te melden (armoedeloket, sociaal plein) en vanuit daar ondersteuning te krijgen.

Dit maakt dat het college heeft uitgesproken in eerste instantie te willen inzetten op extra informatievoorziening voor het vergoten van de bekendheid en versterken van de reguliere- en bestaande voorzieningen. Met behulp van een ingerichte ambtelijke werkgroep willen we signalen en ontwikkelingen blijven monitoren en wordt breed gekeken naar (verborgen) armoede, signalen die komen vanuit de samenleving en mogelijke (korte termijn) oplossingsrichtingen.

Indien bestaande voorzieningen en budgetten niet toereikend zijn voor de ondersteuning van onze maatschappij zal het college u informeren en komen met een passend voorstel.

Tot slot Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze brief? Neemt u dan contact op met Kate Snellens, bereikbaar via [email protected] of via 06 1872 4860.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders

de secretaris

de burgemeester

Bekijk de brief: 1b - UIT-22-13117 Beantwoording schriftelijke vragen PvdA en CDA - Noodfonds

Bron: raadsinformatie van de gemeente Oldenzaal (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.

Meer vragen aan het college van Oldenzaal

Alle artikel 35-vragen in Oldenzaal