gevolgen afwijzing bezwaar op verdeelbesluit Spreidingswet

Vraag 1

Kan het college toelichten op welke gronden het bezwaar van de gemeente Oldenzaal tegen het aanwijsbesluit is afgewezen?

Antwoord van het college

Gronden waarop het bezwaar is afgewezen:

De spreidingswet kent twee uitzonderingen waarop een gemeente niet wordt meegenomen bij de verdeling van de restopgave asiel:

• wanneer een gemeente de afgelopen tien jaar (van 1 september 2014 tot en met 1 september 2024) gemiddeld een grotere bijdrage aan de opvangopgave asiel heeft geleverd dan van de gemeente op basis van de indicatieve verdeling mocht worden verwacht, is deze gemeente niet meegenomen bij de verdeling van de restopgave;

• wanneer gemeenten een uitzonderlijke bijdrage hebben geleverd aan de opvang van Oekrainers, zijn zij uitgesloten voor de verdeling van de restopgave. Dit is het geval als hun bijdrage aan het aantal opvangplaatsen voor Oekraïners van 1 januari 2023 tot en met 1 september 2024 groter dan 200% was van het aantal opvangplaatsen dat zij hadden moeten realiseren op basis van een evenredige verdeling van het totaal aantal opvang plaatsen over alle gemeenten.

De gemeente Oldenzaal voldoet aan geen van beide. Het sinds 1996 voldoen aan de taakstelling voor statushouders is geen wettelijke reden om de gemeente Oldenzaal een lagere of geen taakstelling op het gebied van asielopvang te geven. Dit valt buiten de systematiek van de wet. In het besluit op bezwaar heeft de minister aangegeven dat bij de toepassing van het interbestuurlijk toezicht wel alle feiten en omstandigheden kunnen worden meegenomen. ‘Gemeenten worden niet aan het onmogelijke gehouden.’ Wat betreft de afspraken met het COA en de kosten die in dit kader zijn gemaakt, wordt in het besluit op bezwaar aangegeven dat dit buiten de reikwijdte van de procedure omtrent het verdeelbesluit valt.

Bovendien: omdat de gemeente Enschede in het gelijk is gesteld met haar bezwaar, zijn de aantallen van Enschede bijgesteld van 571 naar 550. Het verschil van 21 moet opgevangen worden door de gemeenten die nog niet aan hun indicatief deel zitten. Dit betekent dat de opgave voor Oldenzaal gewijzigd is vastgesteld van 156 naar 158.

 Datum 10 februari 2026 Ons kenmerk UIT-26-13540 Paginanr. 3

Vraag 2

Welke juridische of bestuurlijke vervolgstappen staan de gemeente nog ter beschikking (bijvoorbeeld beroep, overleg, herziening of maatwerkafspraken)?

Antwoord van het college

Tegen dit besluit kan de gemeente beroep aantekenen bij de rechtbank Overijssel (locatie Zwolle).

De reguliere procedure van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) is hierop van toepassing. Dit beroep kent geen schorsende werking. Na beroep, kan de gemeente nog in hoger beroep bij de Raad van State.

Vraag 3

Is het college voornemens van één of meerdere van deze mogelijkheden gebruik te maken?

Antwoord van het college

Zo ja, op welke termijn en met welk doel?

Wij gaan geen beroep aantekenen tegen de beslissing op bezwaar. Een gang naar de rechter levert naar verwachting geen andere uitkomst op. Via het zogenaamde interbestuurlijk toezicht blijven wij in contact met het ministerie over de haalbaarheid van de opgave. Uiteraard blijven wij in gesprek over de inzet op de totale migratieketen - en mogelijke samenwerking hierbinnen - op provinciaal en regionaal niveau middels de Provinciale Regietafel en de Twentse Regietafel Asiel.

Vraag 4

Kan het college bevestigen dat er op dit moment geen concrete plannen, verkenningen of voorbereidingen zijn voor de vestiging van een (regulier of tijdelijk) AZC binnen de gemeente Oldenzaal?

Antwoord van het college

Dat bevestigen wij.

Vraag 5

Op welke wijze wordt de raad betrokken indien het Rijk, de provincie of het COA alsnog aandringen op asielopvang binnen onze gemeentegrenzen?

Antwoord van het college

Wij zijn voornemens de gemeenteraad in de eerste helft 2026 te informeren over de stand van zaken en mogelijke vervolgstappen.

Vraag 6

Wat is de actuele taakstelling voor de huisvesting van statushouders voor Oldenzaal in 2026?

Antwoord van het college

De taakstelling wordt telkens per half jaar afgegeven. Voor het eerste halfjaar is de taakstelling voor Oldenzaal vastgesteld op 27 personen. Op de peildatum van 1 januari 2026 had Oldenzaal 5 personen meer gehuisvest dan vastgesteld op basis van de taakstelling over de tweede helft van 2025. Dit betekent dat Oldenzaal geacht wordt 22 personen te huisvesten in de eerste helft van 2026.

Vraag 7

In hoeverre acht het college deze taakstelling haalbaar, gezien de druk op (sociale) huurwoningen en de totale woningmarkt?

Antwoord van het college

Wij streven ernaar de taakstelling over 2026 te halen.

Vraag 8

Welke gevolgen ziet het college voor andere woningzoekenden, zoals starters, spoedzoekers en ouderen?

Antwoord van het college

In Oldenzaal wordt ongeveer 5% van het woningaanbod aan statushouders toegekend. Dit betekent dat rond de 95% naar andere (prioritaire) doelgroepen gaat. Het percentage vrijgekomen sociale huurwoningen dat landelijk gemiddeld naar statushouders gaat, schommelt de laatste jaren rond de 7-8%. Oldenzaal zit onder dit gemiddelde.

 Datum 10 februari 2026 Ons kenmerk UIT-26-13540 Paginanr. 4

Tot slot Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze brief? Neem dan contact op met Miranda Scholten, bereikbaar via 0541-588111 of [email protected].