Brief beantwoording schriftelijke vragen IZA
Een raadslid stelde op 14 januari 2025 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Tilburg.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Onderwerp Schriftelijke vragen over vervolg IZA
Aan de leden van de gemeenteraad
Portefeuillehouder Marcelle Hendrickx
Datum 14 januari 2025 Afdeling Sociaal
Postadres Postbus 90155
Bezoekadres Stadhuisplein 130
5000 LH Tilburg
5038 TC Tilburg
Geachte raadsleden, Hierbij beantwoorden wij de schriftelijke vragen die door het raadslid J. Molenaar (D66) zijn gesteld op grond van het Reglement van Orde gemeenteraad Tilburg. De vragen gaan over “VNG stapt uit gesprekken vervolg IZA” en zijn ontvangen op 9 december 2024.
Vraag 1 Steunt het college, net als D66 Tilburg, de noodzaak van het IZA om een transitie te maken van zorg naar gezondheid?
Antwoord 1 Wij erkennen de noodzaak van een transitie van zorg naar gezondheid, zoals geschetst in het Integraal Zorgakkoord (IZA). Deze beweging sluit aan bij het streven naar preventie en welzijn boven reactieve zorg. Echter, wij delen de zorgen van de VNG over de voorwaarden waaronder deze transitie gerealiseerd moet worden. Zonder gelijkwaardige samenwerking en duidelijke randvoorwaarden, zoals financiële kaders en uitvoerbaarheid, is een succesvolle implementatie onmogelijk.
Vraag 2 Hoe beoordeelt het college de budgettaire ruimte om de gestelde ambities van het IZA lokaal te verwezenlijken?
Antwoord 2 De budgettaire ruimte voor de uitvoering van het IZA op lokaal niveau wordt als beperkt ervaren.
Gemeenten, waaronder Tilburg, kampen met financiële krapte en moeten al aanzienlijke investeringen doen om zorg en ondersteuning toegankelijk, kwalitatief goed en betaalbaar te houden door de beweging te maken van zorg en ziekte naar gezondheid, welzijn en preventie. Zonder aanvullende middelen vanuit het Rijk is het onmogelijk om de ambitieuze doelen van het IZA te realiseren.
Vraag 3 Wat heeft Tilburg nodig van het Rijk om de transitie naar een gezonder, preventiever zorgstelsel haalbaar te maken?
Antwoord 3 Tilburg heeft een aantal zaken nodig van het Rijk: Financiële zekerheid: Structurele en toereikende budgetten om te investeren in preventieve maatregelen en welzijnsbevordering. Bij de gesprekken rond het Aanvullende Zorg Welzijn Akkoord zet de VNG in op een structurele overheveling van budget van zorg naar het sociaal domein in de ordegrootte van 2% van het zorgbudget. Beleidsruimte: Meer autonomie om lokaal invulling te geven aan het zorg- en gezondheidsbeleid. Gelijkwaardige samenwerking: Een gelijkwaardige positie in de kaders en besluitvorming tussen gemeenten, het Rijk en zorgverzekeraars.
Langetermijnperspectief: Duidelijkheid over de rolverdeling, financiering en doelen om duurzame resultaten te bereiken.
Vraag 4 Hoe ervaart het college de ruimte om lokale invulling te geven aan het IZA, in het licht van de door de VNG genoemde beperkingen?
Antwoord 4 Het IZA wordt regionaal opgepakt, in de zorgkantoorregio Midden-Brabant. Als mandaatgemeente vervult Tilburg de rol van (bestuurlijk) trekker. Wij ervaren dat de ruimte om lokaal invulling te geven aan het IZA beperkt is door: Een tekort aan middelen en personele capaciteit. De huidige ongelijkwaardige relatie tussen gemeenten, rijk, zorgorganisaties en zorgverzekeraars. De onzekerheid over nationale kaders en financiering. Hierdoor is het lastig om regionaal en lokaal de noodzakelijke ambitieuze plannen te ontwikkelen en te implementeren.
Vraag 5 Heeft het college inzicht in de mogelijke gevolgen, zowel op financieel als op uitvoeringsniveau, van de huidige impasse rond het IZA voor de zorg en ondersteuning in Tilburg?
Antwoord 5 De samenwerkende gemeenten in Midden-Brabant ondersteunen de VNG-resolutie ‘Stop met gesprekken vervolg IZA totdat is voldaan aan gestelde voorwaarden’ en de motie ‘Gelijkwaardigheid als basis voor (aanvullend) Zorgakkoord’. Bezuinigingen of het uitblijven van gelijkwaardigheid en extra middelen kunnen leiden tot een tekort voor noodzakelijke zorg en ondersteuning. En stagnatie in de samenwerking met partners kan het tempo van de gewenste transitie vertragen en zorgen voor discontinuïteit in ondersteuning en zorg.
Vraag 6 Welke gevolgen ziet het college door de voorgenomen halvering van de middelen voor de uitvoering van het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA)?
Antwoord 6 De voorgenomen halvering van GALA-middelen heeft aanzienlijke gevolgen: Vermindering van investeringen in preventieve projecten en gezondheidsbevordering. Minder ruimte om in te zetten op verkleinen van gezondheidsverschillen. Minder ondersteuning voor kwetsbare groepen in de samenleving. Verlies van momentum in de transitie naar een gezonder zorgstelsel, wat leidt tot een groter beroep op de curatieve zorg.
Vraag 7 ‘Een andere mogelijke consequentie is dat de opgebouwde relatie met IZA-partijen onder druk komt te staan’ middels het uit dit akkoord stappen. 1 Zet het college zich in zodat de relatie met andere partners uit de IZA niet onnodig lijdt onder de huidige impasse met het Rijk?
Antwoord 7 Ja, wij streven naar behoud van goede relaties met IZA-partners, ongeacht de nationale impasse. Dit is essentieel om samenwerkingsverbanden voort te zetten en voorbereid te zijn op een mogelijke hervatting van het IZA. De gemeente Tilburg blijft aan tafel en in gesprek met regionale en lokale partners om gezamenlijk te werken aan de beweging van zorg en ziekte naar gezondheid, welzijn en preventie. 1
https://vng.nl/artikelen/massale-steun-voor-weglopen-van-gesprekstafel-iza
Vraag 8 Hoe bereidt het college zich voor op de scenario’s waarin het IZA in aangepaste vorm wordt voortgezet of volledig van tafel gaat?
Antwoord 8 Wij werken aan een flexibele aanpak: Bij voortzetting: Het continueren van de gestarte beweging van zorg en ziekte naar gezondheid, welzijn en preventie. Bij beëindiging: Het zoeken naar alternatieve manieren om de transitie van zorg naar gezondheid regionaal en lokaal vorm te geven, in samenwerking met partners en binnen de financiële mogelijkheden. We blijven in een minimale variant aan tafel en in gesprek met de IZA-partners.
Met deze aanpak hopen we de impact van de onzekerheden rond het IZA zoveel mogelijk te beperken en tegelijkertijd te blijven investeren in een gezondere samenleving.
Wij nemen aan u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Het college,
mr. A. van Berckel, MBA gemeentesecretaris
drs. Th.L.N. Weterings burgemeester
Bekijk de brief: Brief beantwoording schriftelijke vragen IZA
Bron: raadsinformatie van de gemeente Tilburg (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.