verhoging vrijlating van giften in de bijstand
Een raadslid stelde op 21 november 2023 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Tilburg.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Onderwerp Schriftelijke vragen Verhoging vrijlating van giften bijstand Portefeuillehouder
Aan de leden van de gemeenteraad
Datum 21 november 2023
Esmah Lahlah
AFD / Ambtenaar W&I / O. Rietveld
Postadres Postbus 90155
Bezoekadres Koningsplein 10
5000 LH Tilburg
5038 WG Tilburg
Geachte raadsleden, Hierbij beantwoorden wij de schriftelijke vragen die door het raadslid B. Koster (VVD) zijn gesteld op grond van het Reglement van Orde gemeenteraad Tilburg 2023-1. De vragen gaan over Verhoging vrijlating van giften in de bijstand. De vragen zijn ontvangen op 7 november 2023.
Vraag 1 Hoeveel Tilburgse bijstandsgerechtigden ontvangen op dit moment giften en wat is het totaal aantal bijstandsgerechtigden?
Antwoord 1 Het aantal bijstandsgerechtigden dat op dit moment een gift ontvangt is niet bekend.
We verstrekken in totaal 6298 uitkeringen o.g.v. de Participatiewet. Dit is exclusief de IOAW omdat deze regeling geen vermogenstoets kent.
Vraag 2 Wat is volgens de inschatting van het college het effect van de verhoging van de giftengrens in de bijstand op de prikkels voor bijstandsgerechtigden om door te stromen naar betaald werk?
Antwoord 2 Wij verwachten geen enkel effect van het verhogen van de giftengrens op de prikkels voor bijstandsgerechtigden om te gaan werken. Zoals we in onze brief van 24 oktober 2023 hebben aangegeven willen we het mogelijk maken dat mensen in een financieel kwetsbare positie in moeilijke tijden worden geholpen door een familielid of een bekende, zonder dat dit direct consequenties heeft voor hun bijstandsuitkering.
Vraag 3 Wat doet het college om de bijstandsgerechtigden extra te motiveren en te verleiden om de stap te maken naar werk?
Antwoord 3 We doen hier heel veel aan. Een kleine opsomming hiervan:
Iedere bijstandsgerechtigde wordt ondersteund door een klantregisseur naar werk, en als dat nog niet mogelijk is, naar re-integratie of participatie. Maar als het mogelijk is, dan is de focus gericht op betaald werk;
De klantregisseurs kunnen putten uit een groot aantal voorzieningen, die ze in kunnen zetten om mensen te ondersteunen (en motiveren) naar werk. Een overzicht hiervan kunt u vinden op de site www.werkeninkomentilburg.nl;
We kennen de wettelijke mogelijkheid om inkomsten uit arbeid voor een bepaald deel vrij te laten als iemand parttime gaat werken;
Vanuit werkgeversdienstverlening staan we in nauw contact met de werkgevers en we ‘halen’ daar vacatures op voor de werkzoekenden in onze regio. Als het nodig is kan de werkgever ook via allerlei voorzieningen geholpen worden bij de start van een dienstbetrekking. Dus naast het motiveren van onze inwoners met een uitkering motiveren we ook de werkgevers in de regio.
Vraag 4 Wat is het verloop van de bijstandsgerechtigden in Tilburg in de afgelopen 5 jaar? Wat is daarbij de instroom van nieuwe bijstandsgerechtigden en bijstandsgerechtigden is het gelukt om de stap te maken naar betaald werk?
Antwoord 4 Onderstaand het inzicht in het verloop van het aantal uitkeringen, het aantal nieuwe uitkeringen (instroom) en het aantal beëindigde uitkeringen met als reden werk.
Vraag 5 Welke bestaande drempels die Tilburgse bijstandsgerechtigden weerhouden van de stap naar parttime werk te maken kent het College?
Antwoord 5 Een belangrijke drempel om te gaan werken voor bijstandsgerechtigden (en dat is niet alleen in Tilburg, maar een landelijk beeld) zijn gezondheidsproblemen, fysiek en vooral mentaal. En wanneer mensen langer aangewezen zijn op een uitkering dan doet dit ook iets met hun zelfvertrouwen, met hun geloof in eigen mogelijkheden.
Daarnaast vinden mensen het soms heel spannend om te gaan werken, zeker als dit met wisselende inkomsten is. Ze zijn bang voor ‘gedoe’ met hun uitkering of met toeslagen, waardoor hun bestaanszekerheid onder druk komt te staan.
Vraag 6 Welke kansen ziet het college om de hierboven genoemde drempels te verlagen of weg te nemen?
Antwoord 6 Gezondheidsproblemen kunnen we helaas niet zomaar wegnemen en wachtlijsten in de zorg helpen hier ook niet bij. Maar we zien dat de begeleiding van onze klantregisseurs via het ‘integratieve gedragsmodel’ waarbij ingezoomd wordt op het (zelf)vertrouwen van de inwoners echt helpt. We zijn nu ruim 3 jaar bezig met deze methodiek en beginnen hier nu echt goede resultaten uit te halen. Maar het kost tijd, vertrouwen winnen zowel in de professional als in zichzelf kost tijd.
Voor de angst over het verliezen van het vaste inkomen hebben we een fictieve inkomstenkorting ingeregeld, waardoor mensen altijd op tijd hun aanvullende uitkering ontvangen. En wanneer mensen uitstromen kennen we een verkorte aanvraagprocedure wanneer ze binnen 6 maanden hun werk verliezen en weer een uitkering aanvragen.
Vraag 7 Hoe en op welk termijn evalueert het college de gevolgen van de verhoging van giftengrens? En hoe wordt de raad op de hoogte gehouden van de uitkomsten van deze evaluatie?
Antwoord 7 Het zal lastig zijn om de gevolgen, positief of negatief van de verhoging van de giftengrens vast te stellen. De ervaring leert dat de giftengrens niet vaak wordt bereikt of overschreden. Giften worden uiteraard wel geregistreerd maar omdat ze geen consequenties hebben voor de uitkering, kunnen we dit niet eenvoudig uit de systemen halen. We zijn dan ook niet voornemens om deze (kleine) beleidsaanpassing uitgebreid te evalueren, ook omdat de wetgever een wijziging van de Participatiewet heeft aangekondigd op dit onderdeel.
Vraag 8 Kan bij deze bovenstaande evaluatie naast de positieve effecten ook de negatieve effecten mee worden genomen zoals een eventuele lagere doorstroom van bijstandsgerechtigden naar betaald werk?
Antwoord 8 Dat kan niet omdat de causaliteit van een lagere uitstroom door verhoging van de giftengrens niet aan te tonen is met de gegevens die nu voorhanden zijn. Om dat op enigerlei wijze te kunnen aantonen is kwalitatief onderzoek noodzakelijk waarvan het college van mening is dat het opzetten van een dergelijk onderzoek, ook qua inzet en kosten, niet in verhouding staat tot de opbrengst/het inzicht wat het oplevert.
Wij nemen aan u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Het college,
mr. A. van Berckel, MBA gemeentesecretaris
drs. Th.L.N. Weterings burgemeester
Bron: raadsinformatie van de gemeente Tilburg (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.