schriftelijke vragen pre-mantelzorgwoningen

Vraag 1

Bouwend Voorst Openbaar Inleiding Op 17 april 2026 stelde Lokaal Liberaal schriftelijke vragen over pré-mantelzorgwoningen. Hieronder vindt u onze antwoorden op de vragen: 1. Kan het college bevestigen dat inwoners momenteel te horen krijgen dat een mantelzorgwoning niet mogelijk is wanneer er nog geen zorgindicatie is vastgesteld?

Antwoord van het college

Wij kunnen bevestigen dat een mantelzorgwoning alleen toegestaan is met een verklaring van een huisarts, wijkverpleegkundige of andere door de gemeente aangewezen sociaal-medisch adviseur. Als deze verklaring aanwezig is, kan de initiatiefnemer de mantelzorgwoning plaatsen. Dit is vergunningsvrij en hier is geen toestemming van ons voor nodig.

Vraag 2

Hoe verhoudt deze werkwijze zich tot de door het college gepresenteerde uitspraak dat prémantelzorg 'zonder officiële toetsing binnen generiek beleid mogelijk is' (presentatie Programma Ruimtelijke Kwaliteit, d.d. 4 maart 2025), gegeven dat woningsplitsing en verbouwingen zeer kostbaar, langdurig en beperkend zijn en géén oplossing bieden voor tijdelijke pré- en mantelzorgwoningen?

Antwoord van het college

Welke mogelijkheden ziet het college wél voor tijdelijke (pré-)mantelzorgwoningen op het erf, los van dergelijke trajecten?

Wij zien mogelijkheden om binnen het woningsplitsingsbeleid, Rood voor Groenbeleid en inwoning binnen het omgevingsplan gemeente Voorst (alleen toegestaan in het bestemmingsplan Buitengebied) een pré-mantelzorgwoning onder voorwaarden toe te staan op een erf. Wij hebben voor deze werkwijze gekozen, omdat het lastig te toetsen is of er sprake is van pré-mantelzorg. Ook willen wij voorkomen dat pré-mantelzorgunits met een tijdelijke functie dertig tot veertig jaar blijven staan. Op deze manier wordt een hogere kwaliteit behaald dan wanneer een pré-mantelzorgwoning voor maximaal tien jaar wordt toegestaan op een erf. Dit verhoogt namelijk de investeringsbereidheid en financiële mogelijkheden.

Vraag 3

Beschikt de organisatie over een intern handelingskader of werkafspraken voor prémantelzorg aanvragen?

Antwoord van het college

Zo ja, kan de raad deze ontvangen? Werkt, of is de organisatie bekend met de beleidslijn en regels (pré) mantelzorgwoningen van de Rijksoverheid?

Ja, de organisatie is bekend met de beleidslijn en regels (pré-)mantelzorgwoningen van de Rijksoverheid. De aanvragen voor pré-mantelzorg kunnen toegestaan worden:  onder het woningsplitsingsbeleid;  binnen het Rood voor Groenbeleid. Er zijn mogelijkheden voor pré-mantelzorg met de 'generatiewoning'. Hiervoor zijn zes punten nodig vanuit het Rood voor Groenbeleid;  binnen het bestemmingsplan Buitengebied. Binnen dit plan is inwoning mogelijk (planologisch blijft het één woning).

Vraag 4

Zo nee, op basis waarvan bepalen ambtenaren momenteel welke pré-mantelzorgsituaties binnen het bestaande beleid kunnen worden toegestaan?

Antwoord van het college

Zie ons antwoord op vraag drie.

Vraag 5

Op welke wijze beoordeelt het college aanvragen waarbij sprake is van een voorspelbare toekomstige zorgbehoefte?

Antwoord van het college

Wij bieden bij deze vragen een mogelijkheid met woningsplitsing, Rood voor Groenbeleid of inwoning (alleen toegestaan in bestemmingsplan Buitengebied). Bij een daadwerkelijke mantelzorgbehoefte (met zorgverklaring) is een beoordeling door ons niet aan de orde. Zie ook ons antwoord op vraag drie.

Vraag 6

Welke tijdelijke woonvoorzieningen voor pré-mantelzorg worden op dit moment wél toegestaan op een erf, buiten woningsplitsing en verbouwingen om?

Antwoord van het college

Graag een concrete opsomming, of - indien van toepassing - de bevestiging dat er op dit moment géén tijdelijke pré-mantelzorgwoningen kunnen worden toegestaan.

Op dit moment zijn er geen mogelijkheden voor tijdelijke woonvoorzieningen voor prémantelzorg. Buiten woningsplitsing en verbouwing om, kan tijdelijke pré-mantelzorg ook -1-

 mogelijk gemaakt worden met een generatiewoning via het Rood voor Groenbeleid. Met een mantelzorgverklaring kan er een tijdelijke woonunit op het erf worden geplaatst.

Vraag 7

Welke concrete stappen heeft het college sinds de aangenomen motie van 25 maart 2024 gezet, en waarom hebben deze stappen niet geleid tot verbetering voor senioren en mantelzorgers?

Antwoord van het college

Wij hebben een beleid voor woningsplitsing opgesteld. Onder het woningsplitsingsbeleid zijn de mogelijkheden voor pré-mantelzorg verruimd (naast inwoning in het buitengebied en de mogelijkheden voor een generatiewoning in het Rood voor Groenbeleid).

Vraag 8

Is het college bekend met de VNG-handreiking waarin staat dat nieuwe landelijke regels voor mantelzorg- en pré-mantelzorgwoningen naar verwachting in juni 2026 worden vastgesteld?

Antwoord van het college

Is het college voornemens om dit over te nemen/toe te passen?

Wij zijn hiermee bekend. Op dit moment zijn wij in afwachting van de inwerkingtreding van de wet Versterking regie volkshuisvesting. Het is nog niet duidelijk wat de vergunningsvrije regels voor mantelzorgwoningen en familiewoningen zijn. Als er meer duidelijkheid is over de uitvoering van deze wet, gaan wij hiermee aan de slag.

Vraag 9

Hoe wordt er momenteel omgegaan met pré-mantelzorgverzoeken totdat nieuw beleid juridisch is verankerd?

Antwoord van het college

Wordt er gewerkt met tijdelijke instructies? Zo ja, welke regels/maatwerk worden daarvoor ingezet?

Zie ons antwoord op vraag drie.

Vraag 10

Is het college bereid, vooruitlopend op het vaststellen van nieuwe beleidsregels voor prémantelzorgwoningen, zoals die inmiddels in veel gemeenten zijn ingevoerd, uitvoering te geven aan de door de gemeenteraad op 25 maart 2024 aangenomen motie, waarin het college wordt opgedragen om zo spoedig mogelijk een tijdelijk handelingskader vast te stellen, zodat verzoeken van senioren en mantelzorgers oplossingsgericht kunnen worden behandeld?

Antwoord van het college

Wij hebben beleid voor woningsplitsing mogelijk gemaakt en zijn niet van plan om prémantelzorgbeleid op te stellen of pré-mantelzorgwoningen met apart beleid mogelijk te maken.

Dit is ook volgens het kader dat u op 7 april 2025 heeft vastgesteld.

Het college van burgemeester en wethouders.

Gerelateerde stukken:

1. schriftelijke vragen over pré-mantelzorgwoningen

Informatie over deze beantwoording: portefeuillehouder:

Henk van Zeijts

rm-922049-beantw_schr_vr_pré-mantelzorgwoningen

-2-

medewerker:

Aletta Mes, beleidsadviseur ruimtelijke ontwikkeling 0571-27 98 52 [email protected]