Incidentele inkomsten
Een raadslid stelde op 30 oktober 2025 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Waterland (1 vragen).
In het kort
1 vragen en wat het college antwoordt
- 660.000 2022 2023 2024 4.250.000 3.995.000 1.320.000 2025 2026 530.000 450.000 Totaal 2021–2026 12.205.000 Vraag 1 Zonder deze baten zouden de jaarrekeningen structureel… → Antwoord 1 U constateert terecht dat incidentele baten in de afgelopen jaren hebben bijgedragen aan positieve rekeningresultaten en daarmee aan een groei van de algemene reserve.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
BEANTWOORDING RAADSVRAGEN
Nummer Onderwerp Portefeuillehouder Datum
: 417-13 : Incidentele inkomsten : Ton van Nieuwkerk : 20 oktober 2025
Vragen van de fractie van JW aan het college van burgemeester en wethouders (ingezonden op 20 oktober 2025) en beantwoording daarvan door het college van burgemeester en wethouders in cursief.
Aanleiding/toelichting:
Ik heb het in de algemene beschouwing al aangegeven: We hebben de financiële positie van de Gemeente Waterland opgebouwd met incidentele inkomsten. Onderstaand voeg ik bij een overzicht van de incidentele inkomsten maar geef onderstaand een jaaroverzicht:
Totaal incidentele inkomsten 2021–2026 Jaar Bedrag (€) 2021
Vragen en antwoorden
Vraag 1
660.000 2022 2023 2024 4.250.000 3.995.000 1.320.000 2025 2026 530.000 450.000 Totaal 2021–2026 12.205.000 Vraag 1 Zonder deze baten zouden de jaarrekeningen structureel negatieve saldi vertonen. Vanaf 2025 vallen de meeste Rijksregelingen weg, waardoor de structurele ruimte afneemt. Is het een terechte conclusie dat de financiële positie is gevoed met incidentele inkomsten?
Antwoord van het college
Antwoord 1 U constateert terecht dat incidentele baten in de afgelopen jaren hebben bijgedragen aan positieve rekeningresultaten en daarmee aan een groei van de algemene reserve. Voor de beoordeling van de financiële positie is echter het structureel evenwicht bepalend. Vanaf 2021 is dit evenwicht op één jaar na nl. 2024 positief (zie onderstaande overzichten), wat betekent dat de structurele lasten worden gedekt door structurele baten. De structurele financiële positie is daarmee gezond; incidentele baten versterken wel de algemene reserve en de weerstandspositie, maar vormen geen structurele basis voor de gemeentelijke exploitatie.
Structureel evenwicht 2021
Structureel evenwicht 2022
Structureel evenwicht 2023
Structureel evenwicht 2024
Structureel evenwicht 2025 geprognotiseerd
Structureel evenwicht 2026 geprognotiseerd
Conclusie:
Op 1 jaar na (2024) zijn we wel structureel in evenwicht.
Vraag 2 We hebben bewust de grondexploitatie niet meegenomen in dit overzicht. Ook vanuit die exploitatie zijn er inkomsten genoten. Kunt u mij berichten of die verrekend zijn met de exploitatiekosten die op de balans zijn gereserveerd of zijn deze toegevoegd aan de algemene reserves?
Antwoord 2 Bij project Gouwhaven (Galgeriet) zijn alle inkomsten verrekend in het onderhanden-werk-saldo op de balans. Alle overige inkomsten gronden zijn toegevoegd via het resultaat van de jaarrekening aan de algemene reserve.
Overzicht incidentele inkomsten 2021–2026 – Gemeente Waterland Dit overzicht bevat alle incidentele inkomsten van de gemeente Waterland over de periode 2021– 2026, zoals opgenomen in de jaarrekeningen, begrotingen en najaarsnota’s. De gegevens omvatten onder meer Covid-compensaties, Rijksbijdragen Oekraïne-opvang, incidentele subsidies en vrijval van reserves. Het doel is een helder beeld te geven van de niet-structurele inkomsten die hebben bijgedragen aan het sluitend houden van de gemeentelijke begrotingen.
1. Overzicht per jaar Jaar 2021
•
•
•
•
Covid-gerelateerde Rijkscompensaties: € 410.000 – Rijk – sport, cultuur, lokale lasten Verkoop gemeentelijke grond: € 180.000 – Verkoopopbrengst grondpositie Overhevelingen niet-benutte budgetten: € 720.000 – Onderwijs, duurzaamheid, sociaal domein Correctie onderhoudsvoorzieningen: € 350.000 – Herwaardering gebouwen
Jaar 2022
•
•
•
•
•
Extra inkomsten gemeentefonds (decembercirculaire): € 600.000 – Hogere uitkering dan verwacht Vrijval Covid-reserve: € 480.000 – Niet gebruikte middelen 2021 Subsidie verduurzaming sportaccommodaties: € 225.000 – Rijksregeling Sport & Energie Rijksbijdragen opvang Oekraïne: € 2.850.000 – Generieke uitkering Oekraïne Compensatie onderwijs & jeugd Oekraïners: € 95.000 – OCW-gelden via Rijk
Jaar 2023
•
•
•
•
•
Bouwleges en omgevingsvergunningen: € 530.000 – Hoge bouwactiviteit Energietoeslag & compensatie energiearmoede: € 290.000 – Gemeentefondsbijdrage Vrijval reserve sociaal domein: € 400.000 – Reserve sociaal domein afgebouwd Rijksbijdragen opvang Oekraïne: € 2.700.000 – Specifieke uitkering opvang ontheemden Compensatie welzijnsbegeleiding Oekraïners: € 75.000 – GGD / welzijnsregeling
Jaar 2024
•
•
•
Vrijval oude bestemmingsreserve grondexploitatie: € 320.000 – Afgeronde projecten Rijksbijdrage klimaatfonds: € 150.000 – Klimaatregeling Rijk Doorlopende opvanggelden Oekraïne: € 850.000 – Eindfase Rijksregeling
Jaar 2025
•
•
•
Rijksbijdrage huisvesting statushouders: € 280.000 – Tijdelijke regeling COA Erfpacht- en rentevoordeel: € 130.000 – Hoger rendement en erfpachtinkomsten Afbouw Oekraïne-vergoeding: € 120.000 – Laatste Rijksbijdrage
Jaar 2026
•
•
Tijdelijke baten Participatiewet / Hervormingsagenda Jeugd: € 250.000 – Tijdelijke rijksregeling Niet-structurele rijksbijdragen duurzaamheid & jeugd: € 200.000 – Specifieke uitkering
2. Analyse Rijksvergoedingen Oekraïne-opvang 2022–2024 De belangrijkste incidentele inkomsten in de periode 2022–2024 zijn afkomstig uit de Rijksvergoedingen voor de opvang van Oekraïense ontheemden. De gemeente Waterland ontving in totaal circa €6,4 miljoen aan bijdragen, waarvan ongeveer €1,6 miljoen daadwerkelijk is besteed. Het resterende bedrag, circa €5,9 miljoen, werd als positief saldo ('winst') verantwoord in de jaarrekeningen 2023 en 2024.
Overzicht van baten en lasten Oekraïne-opvang:
Jaar Rijksinkomsten (€) Gemeentelijke kosten (€) Saldo / 'winst' (€) 2022 2.850.000 740.000 2.110.000 2023 2.700.000 620.000 2.080.000 2024 850.000 200.000 650.000 Totaal positief saldo: circa € 5,9 miljoen. Dit voordeel is tijdelijk en hangt samen met vooruit ontvangen Rijksmiddelen die niet volledig hoefden te worden besteed aan lokale opvangvoorzieningen. Vanaf 2025 neemt dit voordeel sterk af
Bekijk de brief: 417-13 Beantwoording schriftelijke vragen JW over Incidentele inkomsten
Bron: raadsinformatie van de gemeente Waterland (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.