vragen ex artikel 44 RvO Toename eergeweld

Vraag 1

Het Landelijke Expertisecentrum Eer Gerelateerd Geweld (LEC EGG) van de Nationale Politie meldt dat eergeweld toeneemt in Nederland. Alleen al vorig jaar kreeg de politie bijna zevenhonderd complexe eerzaken te verwerken. Het gaat bijvoorbeeld om dreiging met geweld, stalking, mishandeling, huwelijksdwang, ontvoering, tot aan moord of doodslag. Herkent het college deze toename ook in Arnhem?

Antwoord van het college

Graag toelichten.

De stijging bij het Landelijke Expertisecentrum Eer Gerelateerd Geweld (hierna: LEC EGG) is een negatieve ontwikkeling. Maar aan de andere kant laat deze stijging ook zien dat professionals, mede door het preventieve aanbod van de gemeente Arnhem, eerder of überhaupt deze vorm van geweld signaleren. Door de gevarieerde en dynamische samenleving hebben we steeds vaker te maken met inwoners met een andere culturele en/of levensbeschouwelijke achtergrond. En daarmee de toestroom van nieuwe Nederlands uit eerculturen. Wat mogelijk kan leiden tot meer eergerelateerd geweld (hierna:

EGG) zaken.

Het college herkent deze toename in mindere mate in Arnhem. Bij navraag aan onze partners Veilig Thuis, politie en Expertise Centrum Samenleving (hierna: ECS) blijkt dat er een beperkt aantal casussen over eergeweld bekend is. Een mogelijke verklaring voor de stijging die het LEC EGG constateert, is vooral de inzet op de preventieve aanpak rondom deze thematiek. Een belangrijk onderdeel van onze preventieve aanpak is dat we per 1 januari 2023 gestart zijn met de pilot leertafels Schadelijke Traditionele Praktijken (hierna: STP) voor aandachtsfunctionarissen in de regio Arnhem. Het doel van de leertafels is tweeledig: enerzijds verdieping en diepgang van STP in de meest voorkomende en verschillende verschijningsvormen (eergerelateerd geweld, vrouwelijke genitale verminking,

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

 Datum Zaaknummer Pagina

: 7 februari 2023 : 81271 :2

huwelijksdwang en gedwongen achterlating) bij aandachtfunctionarissen van Veilig Thuis, lokale toegang en politie. Anderzijds het bevorderen en verbeteren van de samenwerking en de aanpak binnen de keten. Ook ondersteunen wij hiermee het duurzaam verankeren van de positie van de aandachtfunctionaris bij de organisaties.

Naast deze leertafels voor aandachtsfunctionarissen organiseren we vier keer per jaar een leersessie voor professionals binnen zorg, welzijn, veiligheid, gemeentelijk domein. De leersessie in september 2023 staat in het teken van schadelijke praktijken. Ook hiermee zetten we stevig in op deze thematiek.

Binnen de regio’s Gelderland-Midden en Noord- en Oost-Gelderland is de consultatie- en advieslijn bij ECS ingekocht. Professionals kunnen laagdrempelig en anoniem eigen casuïstiek inbrengen en bespreekbaar maken. In 2023 is het aantal uren opgehoogd.

Daarom hecht het college groot belang aan een brede aanpak van huiselijk geweld. We zullen deze preventie aanpak dan ook blijven voortzetten. Het regionaal onder de aandacht brengen van het preventie aanbod vindt doorlopend plaats. Dat de aanpak werkt, blijkt uit positieve ervaringen vanuit het veld. Door de intensieve deskundigheidsbevordering en consult- en advieslijn zijn professionals in Arnhem steeds eerder en beter in staat om eergerelateerde vraagstukken te signaleren en te behandelen.

Daarnaast is de gemeente Arnhem aangehaakt bij de nog te ontwikkelen landelijke actie-agenda STP.

Deze ontwikkeling volgen we op de voet.

Vraag 2

Zo ja, hoe verklaart het college de toename van eergeweld in Arnhem?

Antwoord van het college

Zie beantwoording vraag 1.

Vraag 3

Op 8 juli 2020 is onze motie 19m181 aangenomen: Pak huwelijksdwang en achterlating van Arnhemse meisjes en jongens aan. Wat is de voortgang van de uitvoering van deze motie?

Antwoord van het college

Hoe effectief zijn tot nu toe de inspanningen van het college op de uitvoering van deze motie?

Gemeente Arnhem blijft zich inzetten op deskundigheidsbevordering van professionals uit zorg, veiligheid, welzijn en onderwijs. We faciliteren professionals in de regio Arnhem-Achterhoek met een trainingsaanbod op het gebied van huiselijk geweld en kindermishandeling, ouderenmishandeling en schadelijke praktijken. Er is meer bekendheid bij professionals over dit aanbod omdat we herhaald informatie hierover communiceren. Deze trainingen dragen bij aan het herkennen van signalen, weten waar zij terecht kunnen met vragen en/ of zorgen en daarmee adequaat kunnen handelen bij een aannemelijk vermoeden van elke vorm van huiselijk geweld. Met dit aanbod faciliteren wij ook de verbinding tussen professionals in de keten. Met als doel preventie en duurzame samenwerking tussen alle betrokkenen te realiseren.

Vraag 4

Motie 19m181 vraagt om jaarlijks te rapporteren aan de raad over huwelijksdwang en achterlating van Arnhemse meisjes en jongens. Deze rapportage hebben we in 2022 niet ontvangen. Waarom niet?

Antwoord van het college

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

 Datum Zaaknummer Pagina

: 7 februari 2023 : 81271 :3

We hebben de raad in november 2022 geïnformeerd over alle lopende ontwikkelingen en thema’s rondom huiselijk geweld en kindermishandeling, waaronder de rapportage over Huwelijksdwang & Achterlating. Op het gebied van huwelijksdwang en achterlating zijn er geen relevante ontwikkelingen en vandaar dat er geen afzonderlijke informatiebrief is gedeeld met de raad. Bij nieuwe relevante ontwikkelingen zullen wij u uiteraard op de hoogte houden.

Vraag 5

Hoeveel Arnhemse jongens en meisjes hebben in 2022 te maken gehad met huwelijksdwang en achterlating?

Antwoord van het college

Graag toelichten.

Uit navraag bij Veilig Thuis blijkt dat er één melding huwelijksdwang en één melding achterlating in 2022 is gedaan.

Vraag 6

Bij hoeveel Arnhemse meisjes en jongens bestaat de dreiging tot huwelijksdwang en achterlating?

Antwoord van het college

Graag toelichten.

Hoe vaak huwelijksdwang en achterlating precies voorkomt is niet bekend. De precieze omvang van huwelijksdwang is landelijk moeilijk vast te stellen. Gerapporteerde gevallen van huwelijksdwang en achterlating worden (nog) niet apart geregistreerd door de politie en/of de hulpverlening.

Vraag 7

Hoeveel Arnhemmers hebben in het afgelopen jaar te maken gehad met eergerelateerd geweld?

Antwoord van het college

Indien niet bekend, is college bereid dit te onderzoeken?

Uit navraag bij Veilig Thuis blijkt dat zij in 2022 24 meldingen van eergerelateerd geweld in Arnhem hebben ontvangen.

Vraag 8

Op verzoek van de SP werd in 2021 een integrale aanpak tegen genitale mutilatie van vrouwen opgesteld. Wat is de voortgang en de effectiviteit van deze aanpak?

Antwoord van het college

We hebben de raad in april 2022 middels beantwoording van schriftelijke vragen over ‘Het voorkomen van vrouwenbesnijdenis in Arnhem’ geïnformeerd over de stappen die we hebben genomen om te komen tot een integrale aanpak. Het proces is gaande.

Vraag 9

Op 16 november 2020 werden we geïnformeerd over het aantal Arnhemse meisjes en vrouwen dat het risico loopt om genitaal verminkt te worden. Dat is later gerectificeerd. Daaruit bleek dat op dat moment het college weinig kennis en informatie had over deze problemen in Arnhem. Is dit inmiddels verbeterd?

Antwoord van het college

De jeugdgezondheidszorg (hierna: JGZ) heeft een belangrijke rol in het signaleren en voorkomen van dreigende vrouwelijke genitale verminking (hierna: VGV). Met de ouders van kinderen afkomstig uit een land of cultuur met verhoogd risico op vrouwelijke genitale verminking, als het gaat om dreiging van besnijdenis wordt het gesprek gevoerd over de zorgen die bestaan over besnijdenis en over de strafbaarheid van vrouwelijke genitale verminking. Ook de inzet van sleutelfiguren is cruciaal om dit

Eusebiusbuitensingel 53 • Postbus 9029 • 6800 EL Arnhem Telefoon 0800-1809 • www.arnhem.nl

 Datum Zaaknummer Pagina

: 7 februari 2023 : 81271 :4

onderwerp bespreekbaar te maken. Er wordt gewerkt aan een sluitend netwerk van professionals in regio Arnhem, in samenwerking met regio West Veluwe Vallei en/ of regio Achterhoek. Dit netwerk is beschikbaar bij signalen van deze problematiek voor overleg. Er zijn al spreekuren en een netwerk van sleutelpersonen is getraind en opgezet bij en door de GGD in regio Achterhoek. Een samenwerking tussen GGD Gelderland-Midden en Noord- en Oost-Gelderland is onderhanden. In de tussentijd kunnen we de expertise en het lopend netwerk van Noord- en Oost-Gelderland inzetten.

Een daadwerkelijke besnijdenis is echter moeilijk te achterhalen, omdat JGZ de kinderen vanaf 4 jaar niet meer volledig lichamelijk onderzoekt. Voor het achterhalen van daadwerkelijke besnijdenissen is JGZ dus afhankelijk van kinderen, jongeren of gezinnen die dit zelf aankaarten. Hierdoor blijft een feitelijke besnijdenis vaak ongezien en onbesproken. Als het niet direct lichamelijke klachten oplevert, wordt het niet bekend bij de hulpverlening. En als het later ter sprake komt, wordt er veelal geen melding gedaan.

Vraag 10

Hoeveel meisjes en vrouwen in Arnhem zijn afgelopen jaar genitaal verminkt door vrouwenbesnijdenis?

Antwoord van het college

En hoeveel meisjes in Arnhem lopen het risico om besneden te worden?

Graag toelichten.

Uit de meest recente cijfers van CBS blijkt dat er 566 meisjes in de leeftijd van 1-18 jaar in Arnhem wonen die geboren zijn in een land waar meisjesbesnijdenis voorkomt, dan wel waarvan één of beide ouders afkomstig zijn uit een land waar deze traditie voorkomt. De risicoleeftijd waarop meisjesbesnijdenis kan plaatsvinden is tussen de 4 en 12 jaar alhoewel er ook gegevens zijn dat sommige meisjes enkele dagen na de geboorte al besneden worden. Dit wil niet zeggen dat de meisjes woonachtig in Arnhem allemaal of ten dele slachtoffer worden van meisjesbesnijdenis. Pharos heeft per land van afkomst een prevalentie bepaald. Uitgaande van deze percentages zou dat betekenen dat er 150 meisjes woonachtig in Arnhem tussen de leeftijd van 0-12 risico lopen op een genitale verminking.

Om dit risico zo beperkt mogelijk te houden ligt de nadruk op preventie. Voorlichting geven en in gesprek blijven met ouders door JGZ en de inzet van sleutelpersonen door de GGD zijn cruciale onderdelen daarvan.