Onderwijshuisvesting SAM College
Een raadslid stelde op 2 december 2025 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Bernheze.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Beantwoording vragen D66, Lokaal en CDA over Onderwijshuisvesting SAM College
Inhoud Vragen D66 ..............................................................................................................................2 Vragen Lokaal .........................................................................................................................4 Vragen CDA ...........................................................................................................................12
Vragen D66 Vraag 1:
Waarom moet er nu ineens zoveel meer gedaan worden dan opgenomen is in het Integraal Huisvestingsplan?
Antwoord:
In het IHP 2021 – 2025 is uitgegaan van het continueren van gebruik van het schoolgebouw door het bestaande schoolbestuur.
Een nieuw schoolbestuur heeft bij het stichten van een nieuwe school – zoals in dit geval van toepassing voor SAM College – recht op adequate huisvesting en eerste inrichting die voldoet aan de nu geldende eisen en richtlijnen.
Gemeente Bernheze heeft als streefwaarde Frisse Scholen Klasse B bij renovatie. Tevens stelt de gemeente zichzelf ten doel om gebouwen te laten voldoen aan de eisen als gesteld aan BENG (bij renovatie) of ENG (bij nieuwbouw).
Het schoolgebouw aan de Schoonstraat 34 voldoet niet aan het label Frisse Scholen Klasse B en niet aan de eisen die worden gesteld aan een BENG (bijna energie neutraal gebouw) gebouw.
Vraag 2:
We moeten nu toch ook al aan de huidige wetgeving voldoen?
Antwoord:
Het schoolgebouw moet bij overdracht van gemeente aan het schoolbestuur voldoen aan de op dat moment geldende richtlijnen en wetgeving. Daarna komt een schoolbestuur vijfentwintig tot veertig jaar niet meer in aanmerking voor renovatie of vervangende (ver)nieuwbouw van het schoolgebouw. Dit wordt in het IHP opgenomen en gebeurt in goed overleg tussen gemeente en schoolbestuur.
SAM College is een nieuw schoolbestuur, die nu een nieuwe school sticht. Zij hebben recht op adequate huisvesting en eerste inrichting die volledig voldoet aan de eisen van nu.
Het schoolgebouw moet bij overdracht van gemeente aan het schoolbestuur voldoen aan de op dat moment geldende richtlijnen en wetgeving. Daarna komt een schoolbestuur vijfentwintig tot veertig jaar niet meer in aanmerking voor renovatie of vervangende (ver)nieuwbouw van het schoolgebouw. Dit wordt in het IHP opgenomen en gebeurt in goed overleg tussen gemeente en schoolbestuur.
SAM College is een nieuw schoolbestuur, die nu een nieuwe school sticht. Zij hebben recht op adequate huisvesting en eerste inrichting die volledig voldoet aan de eisen van nu.
Vraag 3:
Zijn er subsidiemogelijkheden? Zijn deze al onderzocht?
Antwoord:
Er wordt momenteel gekeken naar subsidiemogelijkheden, maar het traject is nog niet zover dat hier concreet invulling aan kan worden gegeven. Aan de plannen ligt een benchmarkbegroting ten grondslag (normbedragen), die eerst verder moet worden uitgewerkt voordat een subsidieaanvraag kan worden ingediend.
Op dit moment werkt Rader Advies, in opdracht van de gemeente, aan een maatwerkrapportage over verduurzamingsmaatregelen. Deze rapportage moet op korte termijn inzicht geven in concrete renovatieplannen en daarmee ook in de subsidiemogelijkheden.
Vraag 4:
In de stukken van Bernrode lezen wij terug dat een schoolbestuur verantwoordelijk is voor onderhoud aan, en vervanging van de installatie voor verwarming en luchtbehandeling, ook wat betreft financiering. Gaat dat hier dan niet op?
Antwoord:
Nee, dat gaat hier niet op. SAM College is een nieuw schoolbestuur, dat een nieuwe school sticht. Een schoolbestuur heeft bij het stichten van een school (waarvoor ministerie OCW een startlicentie heeft afgegeven) recht op adequate onderwijshuisvesting en eerste inrichting.
Het schoolbestuur heeft in principe recht op een volledig nieuw schoolgebouw (nieuwbouw).
Na overdracht van het schoolgebouw (van gemeente aan schoolbestuur) is het schoolbestuur verantwoordelijk, ook financieel, voor instandhouding, onderhoud en beheer.
Hier ontvangen zij middelen voor van het rijk.
Met het vertrek van het Hooghuis is er een gebouw voor voortgezet onderwijs nagenoeg leeg komen te staan. Met de nu voorgestelde aanpassing kan het schoolgebouw worden ingezet voor huisvesting van dit nieuwe schoolbestuur. Het alternatief is een nieuwe school bouwen, op een plek ergens in de gemeente.
Vraag 5:
Zijn er tijdens corona niet al aanpassingen gemaakt waar ook subsidiemogelijkheden voor waren?
Antwoord:
Er zijn in die periode wel aanpassingen gedaan aan het schoolgebouw en de aanwezige installaties, maar hiermee wordt nog niet voldaan aan Frisse Scholen Klasse B.
Het Frisse Scholen programma kent drie kwaliteitsklassen, A tot en met C. De verschillen tussen deze klassen zien er als volgt uit:
Klasse A (zeer goed)
• Hoogste kwaliteit binnenmilieu en energieprestatie
• Optimale ventilatie, daglicht en akoestiek
• Energiezuinig, vaak richting Bijna Energieneutraal Gebouw (BENG)
• Wordt gezien als ambitieus en toekomstbestendig Klasse B (goed)
• Goede kwaliteit binnenmilieu en energiegebruik
• Voldoet aan de meeste moderne eisen
• Wordt vaak als streefwaarde gehanteerd bij nieuwbouw en renovatie
• Gezond en comfortabel, mar minder streng dan klasse A Klasse C (voldoende)
• Voldoet aan de wettelijke minimumeisen (bouwbesluit)
•
•
Basisniveau van ventilatie, daglicht en energiegebruik Wordt gezien als ondergrens: voldoende, maar niet toekomstbestendig
In het IHP (Integraal Huisvestingsplan) Onderwijshuisvesting looptijd 2021 – 2025 hanteert de gemeente als richtlijn Frisse Scholen Klasse B, bij renovatie.
Uit de inspecties blijkt dat het schoolgebouw aan de Schoonstraat niet voldoet aan de eisen die gesteld worden bij Frisse Scholen Klasse B.
Om Frisse Scholen Klasse B te bereiken moet onder andere het ventilatiesysteem worden aangepast. Daarnaast wordt het gebouw momenteel verwarmd met gas en zijn er koelsystemen aanwezig die niet energiezuinig zijn. Deze aspecten maken dat het gebouw op dit moment niet voldoet aan de gemeentelijke duurzaamheidsambitie en de eisen voor een gezond schoolgebouw.
Vragen Lokaal Vraag 1:
Per wanneer heeft de gemeente de verplichting tot het bieden van adequate huisvesting?
Gelijk bij aanvang?
Antwoord:
Het meegestuurde artikel, artikel 4.22 WVO, heeft betrekking op deelnemers aan het RPO (Regionaal Plan Onderwijsvoorzieningen).
Het SAM College is geen deelnemer aan een RPO, waarmee dit artikel niet op hen van toepassing is. De gemeente heeft de wettelijke zorgplicht om bij aanvang van de bekostiging onderwijs mogelijk te maken. Onderwijs mogelijk maken kan niet zonder huisvesting. De zesjaars-termijn in artikel 4.22 is een uiterste grens, geen vrijbrief om niets te doen tot die tijd. Het is mogelijk om bij DUO uitstel te vragen voor de huisvestingsverplichting. Dit uitstel is in beginsel één jaar. In deze situatie is uitstel vragen niet passend, SAM College zal zich opnieuw beraden op het initiatief en de inspanningen die ze daarvoor moeten doen en beslist dan of het wenselijk is om deze voort te zetten. Met de motie ‘Behoud het Hooghuis’ heeft ook de gemeenteraad unaniem aangegeven dat voortgezet onderwijs in Heesch wenselijk is. Het mogelijk mislopen van voortgezet onderwijs door het uitstellen van geschikte onderwijshuisvesting, brengt veel financiële, juridische en maatschappelijke risico’s met zich mee. Dit is reeds onderzocht door het College en onwenselijk bevonden.
Vraag 2:
Is er een verplichting tot het bieden van huisvesting na licentie?
Antwoord:
Ja, er is een verplichting tot het bieden van huisvesting na licentie. Dat volgt uit het ministeriele besluit van OCW, waaruit de statlicentie van het SAM College ook voortkomt. De gemeente moet huisvesting bieden zodra SAM College bekostigd wordt. 2.1 Uitvoeringsbesluit WVO 2020 (art. 6.1 sub b) stelt dat er voor bekostiging door het Rijk tenminste 130 leerlingen moeten zijn op de teldatum (1/10 van enig jaar). Hieraan wordt de huisvestingsplicht van de gemeente gelieerd. Hoeveel inschrijvingen heeft SAM-college?
SAM College verwacht in schooljaar 2026/2027 met drie klassen te starten. Het aantal inschrijvingen is nu nog niet bekend. De centrale aanmeldweek voor de middelbare school is van 25 tot 31 maart (2026). Pas daarna krijgen alle VO Scholen te horen hoeveel leerlingen zich voor de betreffende school hebben ingeschreven.
Bekostiging van een nieuw op te richten schoolbestuur gaat via het Rijk, ministerie OCW bepaalt of een schoolbestuur bevoegd is om daadwerkelijk te starten. Hier heeft het SAM College aan voldaan. Vanaf schooljaar 2026/2027 heeft SAM College vier jaar de tijd om zich te bewijzen. Op de gemeente rust zonder meer de verplichting om te voorzien in adequate huisvesting.
Vraag 3:
Waarom is er voor het Hooghuis (na de bouwkundige aanpassingen in 2014) nooit meer een grote renovatie uitgevoerd maar moet dit voor het SAM College nu wel?
Antwoord:
Veel schoolgebouwen zijn ontworpen voor een gebruiksduur van veertig jaar.…
Bekijk de brief: Beantwoording vragen D66, Lokaal en CDA over Onderwijshuisvesting SAM College
Bron: raadsinformatie van de gemeente Bernheze (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.