verzuim en inhuur
Een raadslid stelde op 8 september 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Hilversum.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
1 Aan de gemeenteraad cc commissieleden cc pers GEMEENTE HILVERSUM POSTBUS 9900 1201 GM HILVERSUM BEZOEKADRES RAADHUIS DUDOKPARK 1 TELEFOONNUMMER: 14 035 WWW.HILVERSUM.NL D A T U M8 oktober 2026 Z A A K N U M M E R2000324 B E H A N D E L D D O O RS. de Muinck Keizer T E L E F O O N+31356292669 U W K E N M E R K B I J L A G E N B E T R E F TBeantwoording vragen over verzuim en inhuur Geachte raadsleden, Op 24 juni zijn in de Commissievergadering naar aanleiding van de jaarrekening 2025 een aantal vragen gesteld over Personeel & Organisatie. Onder andere: de oorzaken van gestegen verzuim en de inhuurcapaciteit in 2025 en hoe er naar de toekomst toe gestuurd wordt op het verbeteren van de verhouding inhuur-vast personeel.
Toegezegd werd om hierover informatie te delen via voorliggende collegebrief. Voor de volledigheid wordt verwezen naar een aantal relevante documenten waarover u eerder dit jaar bent geïnformeerd:
- Benchmark formatie en kosten, gemeente Hilversum en Wijdemeren, Berenschot, 18 maart 2026.
- HR vragen en antwoorden bij Jaarrekening 2025 en Voorjaarsnota 2026 (technische vragen raadsleden jaarstukken 2025 - HR vragen, nummers 8, 13, 14 en 56 en nagekomen vragen 7, 8, 10 en 11).
- Personeelsmonitor Gemeenten 2025, A&O Fonds Gemeente.
Oorzaken van gestegen verzuim Dat het verzuim in Hilversum steeg van 5,2% naar 6,9% in 2025 past in de landelijke trend (zie:
Personeelsmonitor Gemeenten 2025, onderdeel verzuim) 1 . Een groot deel van het verzuim (54%) wordt veroorzaakt door psychische klachten. 20% van alle verzuimdagen komt voort uit mentaal arbeidsgebonden oorzaken (werkdruk, conflictsituaties, combinatie werk–privé). 1 Landelijk steeg het verzuim van respectievelijk 6,7% naar 7,1%.
2 Dit ligt hoger dan landelijk. We horen bijvoorbeeld terug dat mantelzorg, rouw, relatie- en gezinsproblematiek vaker worden genoemd. Ook werden de volgende stressoren genoemd: wisselingen van leidinggevenden, ervaren onzekerheid rondom de ambtelijke fusie en het niet tijdig herkennen van signalen van niet-fit zijn (zowel medewerkers als leidinggevenden).
Tot slot, (langdurige) uitval van collega’s leidt vanzelfsprekend tot extra druk op de rest van het team, wat (soms) leidt tot nieuwe uitval (sneeuwbaleffect). Ook daar is een aantal keer sprake van geweest in 2025.
Toelichting verzuimreductie Activiteiten en inspanningen om het verzuim te verlagen zijn:
• Nieuwe arbodienst (beter passende dienstverlening, eigen-regiemodel)
• Pilot verzuimcoaching
• Inzet op preventie (vitaliteitsweek 2x per jaar)
• Beter in beeld brengen – en koppelen – van relevante factoren
• Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E)
• Module(s) in het Medewerkersonderzoek (0-meting) De pilot verzuimcoaching waarbij managers ondersteund worden bij het voeren van verzuimgesprekken en de re-integratie van de medewerkers, is eind 2025 voor een jaar verlengd. Dit moet ook leiden tot extra alertheid op het voorkomen van een sneeuwbaleffect in het verzuim.
Door medewerkers bewust te maken van gezondheid, vitaliteit en duurzame inzetbaarheid kunnen klachten eerder worden herkend en aangepakt. Preventieve interventies dragen bij aan het voorkomen van uitval en versterken het eigen regievermogen van medewerkers.
Door verzuimgegevens te combineren met informatie over bijvoorbeeld werkdruk, organisatieontwikkelingen en medewerkerstevredenheid ontstaat beter inzicht in de oorzaken van verzuim. Hierdoor kunnen interventies gerichter worden ingezet en kan de effectiviteit ervan beter worden gevolgd.
De Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E) brengt arbeidsrisico's systematisch in beeld en vormt de basis voor gerichte verbetermaatregelen. Door risico's op het gebied van veiligheid, gezondheid en psychosociale arbeidsbelasting tijdig aan te pakken, wordt de kans op verzuim verkleind.
Algemene toelichting op formatie en inhuur In Hilversum is het uitgangspunt om altijd vast personeel te vinden - en te behouden - op functies waar vaste formatie voor is. In een ideale situatie is de formatie altijd passend bij de ambities van de gemeente. En is er altijd geschikt vast personeel op deze functies. De praktijk is uiteraard anders, waarbij inhuur uitkomst kan bieden.
Inhuur heeft dus altijd betrekking op vervanging bij verzuim, projecten met tijdelijke financiering, tijdelijke waarneming als tijdige vervulling van vacatures niet lukt en de continuïteit in gevaar komt.
De inhuur voor projecten met tijdelijke financiering is opgenomen in de budgetten van de projecten. De inhuur voor vervanging van verzuim en noodzakelijke tijdelijke vervanging is niet begroot. De financiële dekking wordt gezocht binnen de formatiebudgetten.
3 Indien gekozen zou worden voor het introduceren van een vooraf vastgestelde inhuurnorm, met als doel een reductie van de inhuur, kan dit leiden tot het moeten bijstellen van de hoge ambities van de gemeente Hilversum, ook vanuit het beheersbaar houden van de huidige hoge werkdruk binnen de ambtelijke organisatie.
Ontwikkeling van de inhuur Het relatief hoge inhuurpercentage in 2025 is grotendeels te verklaren door de uitzonderlijke fase waarin de organisatie zich bevond. De organisatie stond gelijktijdig voor de reguliere uitvoering van de gemeentelijke taken én voor de voorbereiding en realisatie van de ambtelijke samenvoeging. Ook werd gekozen voor een vervroeging/versneld pad van ambtelijk fuseren. Dit leidde tijdelijk tot een grotere behoefte aan capaciteit en specifieke expertise dan met de bestaande formatie kon worden opgevangen 2 .
De verhoogde inhuurbehoefte in 2025 kent drie belangrijke oorzaken:
• Tijdelijke extra capaciteitsbehoefte
• Openstaande vacatures tijdelijk invullen gedurende het plaatsingsproces van medewerkers of structureel bij moeilijk vervulbare vacatures.
• Waarneming van medewerkers vanwege verzuim.
Ter illustratie De ambtelijke samenvoeging vroeg gedurende 2025 om extra inzet op zowel managementniveau als op specialistische functies. Vooruitlopend op de nieuwe inrichting van de nieuwe organisatie is bewust gekozen voor tijdelijke (extra) inzet van managementcapaciteit.
Hierdoor kon de interne doorstroom van leidinggevenden zorgvuldig plaatsvinden, konden nieuwe leidinggevenden tijdig worden ingewerkt en bleef de continuïteit van de organisatie tijdens de transitie gewaarborgd.
Daarnaast was op verschillende functies sprake van tijdelijke externe invulling in verband met het plaatsingsproces van medewerkers van gemeente Wijdemeren naar de nieuwe organisatie.
Op grond van het Sociaal Plan gold het uitgangspunt 'mens volgt werk' niet volledig was afgerond, konden niet alle functies definitief worden ingevuld met vast personeel. En dus was tijdelijke inhuur noodzakelijk om de dienstverlening onverminderd voort te zetten.
Tot slot heeft ook het verzuim op onderdelen van de organisatie geleid tot aanvullende inhuur.
Waar de bezetting onvoldoende ruimte bood om uitval intern op te vangen, is tijdelijk externe capaciteit ingezet om de continuïteit van de dienstverlening te waarborgen en ongewenste druk op de resterende organisatie te voorkomen.
De verwachting voor de komende jaren De verwachting is dat de aard van de inhuur de komende jaren verandert. Een belangrijk deel van de inhuur in 2025 hangt direct samen met de ambtelijke samenvoeging en de voorbereidingen op de bestuurlijke samenvoeging. Naarmate deze transitie verder wordt voltooid, neemt de behoefte aan tijdelijke managementcapaciteit en fusie gerelateerde - specifiek Wijdemerense - expertise af. In de loop van 2027 verwachten wij daarom een kantelpunt. De grootste organisatieveranderingen liggen dan achter ons en de tijdelijke piek in 2 Uit het benchmarkonderzoek van Berenschot blijkt dat de formatie van gemeente Hilversum op verschillende onderdelen lager ligt dan het gemiddelde van vergelijkbare gemeenten. Dit betekent dat de organisatie relatief weinig ruimte heeft om tijdelijke tegenvallers of piekdrukte met vast personeel op te vangen. Denk hierbij aan pieken in de werkvoorraad, omvangrijke projecten, personeelsverloop of langdurig verzuim. Wanneer dergelijke situaties zich voordoen, is tijdelijke externe inzet noodzakelijk om de kwaliteit en continuïteit van de dienstverlening op peil te houden.
4 de fusie gerelateerde inhuur zal naar verwachting verder afvlakken. Daarmee beperkt de grondslag van de externe inhuur zich weer tot reguliere vervangingsvraagstukken, tijdelijke capaciteitsvraagstukken bij projecten en specialistische expertise die op de arbeidsmarkt schaars is.
Sturing verhouding inhuur-vast personeel Uiteraard blijft het uitgangspunt om de beschikbare formatie zoveel mogelijk met vaste medewerkers in te vullen, zoals eerder toegelicht. Daarom wordt per organisatieonderdeel kritisch bekeken waar mogelijkheden bestaan om de externe inhuur te verminderen.…
Bekijk de brief: Collegebrief beantwoording vragen over verzuim en inhuur
Bron: raadsinformatie van de gemeente Hilversum (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.