260529 Beantwoording schriftelijke vragen n.a.v. onrechtmatige verwijdering grafmonumenten RK Begraafplaats
Een raadslid stelde op 6 mei 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Houten.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Gemeente Houten Onderdoor 25 Postbus 30, 3990 DA Houten Telefoon 030 639 26 11 Fax 030 639 28 99 E-mail: [email protected] Internet: www.houten.nl
Aan het raadslid Verbeek (VVD) i.a.a. de leden van de raad en de commissieleden
Datum
Uw kenmerk
27 mei 2026
Uw brief van
Ons kenmerk
Bijlagen
6 mei 2026
911791
1
Onderwerp
Beantwoording schriftelijke vragen n.a.v. onrechtmatige verwijdering grafmonumenten RK Begraafplaats
Geachte mevrouw Verbeek
Op 6 mei 2026 heeft u ons schriftelijke vragen gesteld op grond van artikel 36 van het Reglement van Orde (RvO) over onrechtmatige verwijdering grafmonumenten RK Begraafplaats.
De verwijderde en vernietigde grafzerken van pastoors en priesters op de Rooms Katholieke begraafplaats achter de Loerikseweg vervulden al sinds 1989 niet meer de functie van grafteken. De stoffelijke resten zijn toen al herbegraven en voorzien van een gedeeld grafmonument. Als bijlage treft u ook de brief aan het kerkbestuur waarin de gang van zaken goed staat omschreven. Deze is al eerder openbaar gemaakt in het kader van een WOO-verzoek.
Vraag 1: Handhaving en Regelgeving Op welke specifieke punten is de vigerende Erfgoedverordening of de Beheersverordening Gemeentelijke begraafplaatsen geschonden? Welke handhavingsinstrumenten heeft het college ingezet of is het college voornemens in te zetten nu is vastgesteld dat er zonder toestemming werkzaamheden zijn verricht?
Antwoord:
De erfgoedverordening is geschonden op basis van artikel 13. Het is verboden een gemeentelijk monument te beschadigen of te vernielen, of daaraan onderhoud te onthouden dat voor de instandhouding daarvan noodzakelijk is.
Het college heeft in dit geval afgezien van handhaving omdat de monumenten volledig tenietgedaan waren en geen functie meer vervulden. Het namaken zou ten koste gaan van authenticiteit. Een replica is geen drager van geschiedenis, mist historische gelaagdheid, en kan leiden tot verwarring bij de beleving van die historie.
De begraafplaats achter de katholieke kerk op de Loerikseweg valt niet onder de beheersverordening gemeentelijke begraafplaatsen.
Vraag 2: De rol van de Kerk als beheerder
a. Is er inmiddels een officieel gesprek geweest tussen de gemeente en het parochiebestuur over de oorzaak van deze fout?
Bij beantwoording datum en kenmerk vermelden.
*795731* 795731
b. Is het college ervan overtuigd dat de administratie en het beheer van de kerk op dit moment voldoen aan de wettelijke eisen van de Wet op lijkbezorging?
Antwoord:
a. Ja.
b. Hoewel niet relevant voor deze zaak, immers de stenen vervullen geen functie meer als grafstenen; ja.
3. Juridische en financiële vervolgstappen In hoeverre ondersteunt de gemeente de gedupeerde families bij het juridisch herstellen van hun rechten?
Wordt er door de gemeente toegezien op een onafhankelijke taxatie van de schade aan de verwijderde monumenten, zodat herstel of schadevergoeding niet enkel afhankelijk is van het aanbod van de veroorzaker?
Antwoord:
De priester en pastoors zijn in 1989 herbegraven. Zij hebben sinds dat moment een gezamenlijk grafsteen op de begraafplaats. De vernietigde grafmonumenten waren eigendom van de parochie. Er is geen onafhankelijke taxatie nodig omdat er geen herstel of schadevergoeding plaats gaat vinden.
4. Voorkoming en herhaling Welke concrete afspraken zijn er gemaakt om te garanderen dat dit bij toekomstige ruimingen op onze begraafplaatsen binnen onze gemeentegrenzen niet meer voorkomt?
Is het college bereid om een meldplicht of extra controleprotocol in te voeren voor private/ kerkelijke begraafplaatsen voordat er tot fysieke verwijdering van monumenten worden overgegaan?
Antwoord:
Het verwijderen van de stenen had niets te maken met het ruimen van graven. Er lagen immers geen stoffelijke resten meer onder.
Het betrof hier een unieke situatie; grafstenen zonder onderliggend graf. Hoewel dit soort zaken in de praktijk zelden voorkomen (bouwen op een plek waar ook een monument ligt) heeft deze zaak gezorgd voor extra aandacht voor de aanwezigheid van monumenten op plekken waar bouwwerkzaamheden worden uitgevoerd. Deze zaak heeft geleid tot evaluatie van de werkprocessen van vergunningverlening.
5. Communicatie De Houtense VVD hecht grote waarde aan transparantie. Op welke wijze wordt de gemeenteraad op de hoogte gehouden van de afwikkeling van dit dossier en de gemaakte afspraken met het parochiebestuur?
Bij beantwoording datum en kenmerk vermelden.
Pagina 2 van 3
Antwoord:
Het monumentengedeelte is voor nu afgerond. Rest alleen nog het definitief afvoeren van de monumentenlijst bij de eerstvolgende herziening. Er zijn geen aanvullende afspraken meer nodig.
Een afschrift van deze brief wordt aan de leden van de gemeenteraad verzonden.
Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Houten, de secretaris, de burgemeester, ndtekening2$
$handtekening R. van Netten
H.C. Heerschop
Bijlage: Brief over verwijdering en vernietiging gemeentelijk monument
Bij beantwoording datum en kenmerk vermelden.
Pagina 3 van 3
Bron: raadsinformatie van de gemeente Houten (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.