Brief beantwoording schriftelijke vragen (ex art. 39 RvO) betreft terugdringen van het aantal verkooppunten voor tabaksproducten

Vraag 1

Deelt het college met ons de zorg over de blijvende impact van roken op de gezondheid van de Nijmegenaren en de zorg over gezondheidsverschillen die ontstaan (in Nijmegen) door het roken?

Antwoord van het college

Ja, wij delen de zorg over de blijvende impact van roken op gezondheid. Van de Nijmegenaren rookt 19 % van de volwassenen . Er wordt twee keer zoveel gerookt door laag opgeleiden (26%) dan hoog-opgeleiden (13%). Bron: Gezondheidsmonitor volwassen 2020-2021.

Vraag 2

Deelt het college met ons de wens tot verdere inzet om het roken in Nijmegen verder terug te dringen?

Antwoord van het college

Ja, met het Lokaal Preventieakkoord (LPA) Nijmegen streven we naar een rookvrije generatie in 2040. We verkennen momenteel met het Gezond Actief Leven Akkoord (GALA) de kansen om het terug dringen van roken verder vorm te geven in Nijmegen.

Sinds 2019 verstrekken wij subsidie aan Pharos, expertisecentrum gezondheidsverschillen, om de preventie en de huidige stopzorg voor roken beter te laten aansluiten bij de doelgroep lage sociaal economische status (SES). We zagen dat de huidige interventies rondom roken zich richtten op theoretische opgeleide inwoners en niet op de kwetsbare groepen met slechte gezondheid. Er is bijvoorbeeld in Lindenholt geëxperimenteerd met een wijkaanpak voor stoppen met roken, o.a. met sleutelpersonen. Ook hebben wij het programma Kansrijke Start met daarin de Rookvrije Start. Professionals die werken met (aanstaande) ouders maken het stoppen met roken bespreekbaar.

De Rookvrije Generatie is één van de thema’s in het Lokaal Preventieakkoord (LPA) Nijmegen van Groen Gezond en in Beweging en een onderwerp in onze Gezondheidsagenda 2021-2024. In het Nationaal Preventieakkoord staat dat de overheid het aantal verkooppunten van tabak gaat verminderen. Dit is één van de middelen om een rookvrije generatie te realiseren.

Gemeente Nijmegen

Pagina 1 van 2

 Vanaf 2024 is het niet meer toegestaan om tabak te verkopen in supermarkten en daarna wordt de verkoop verder afgebouwd totdat het alleen nog is toegestaan in gespecialiseerde tabakswinkels. We juichen het landelijke verbod op verkoop in supermarkten – per 1 juli 2024 – dan ook toe. Tegelijkertijd zien we dat de huidige wet- en regelgeving ons nu niet de bevoegdheid geeft om op te treden tegen de vestiging van nieuwe tabakszaken. Met een voorbereidingsbesluit, zoals de gemeente Utrecht, kunnen we ervoor zorgen dat het wel kan. Daarmee kunnen we, vooruitlopend op de landelijke wetgeving, nu al voorkomen dat er nieuwe tabaksspeciaalzaken bij komen. Maar bijvoorbeeld ook dat supermarkten die nú tabak verkopen daarmee doorgaan, bijvoorbeeld door met een scheidingswandje en een toegangsdeur vanaf de straat een zelfstandige winkel ín een (deel van de) al bestaande supermarkt te creëren. Vanuit oogpunt van gezondheid is dit zorgelijk.

De gemeente Utrecht heeft de staatssecretaris Van Ooijen (VWS) met een brief gevraagd om de door de Kamer aangenomen motie snel uit te voeren, en paal en perk te stellen aan de vestiging van nieuwe tabaksspeciaalzaken.

Vraag 3

Zijn er momenteel plekken in Nijmegen waar er op korte termijn nieuwe tabaksspeciaalzaken kunnen bijkomen?

Antwoord van het college

Tabaksspeciaalzaken kunnen zich vestigen op locaties met de bestemming detailhandel, zowel in de binnenstad als daarbuiten. Op dit moment zijn bij ons geen nieuwe initiatieven bekend.

Vraag 4

Heeft u kennisgenomen van het voorbereidingsbesluit ter wering van nieuwe tabakszaken in Utrecht?

Antwoord van het college

Zo ja, hoe waardeert het college dit initiatief? Wat is ervoor nodig om dit in Nijmegen ook in te voeren?

Ja, wij volgen de ontwikkelingen in Utrecht nauwlettend. Wij zoeken momenteel uit of een voorbereidingsbesluit conform de aanpak in Utrecht ook in Nijmegen kan worden toegepast. Mocht blijken dat dit het geval is, dan gaan we na de zomer met uw raad in gesprek of het wenselijk is om dit voorbereidingsbesluit ook in Nijmegen toe te passen. We brengen in kaart of andere steden de Utrechtse aanpak overnemen en wat bij hen de overwegingen zijn om dit wel/niet te doen. We stellen een afwegingskader van voor’s en tegen’s voor het toepassen van het voorbereidingsbesluit op.