de 1e Bestuursrapportage 2026
Een raadslid stelde op 8 juni 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Rheden.
Brief van het college
Deze brief is niet in losse vragen en antwoorden uit te lezen. Hieronder staat de tekst; het origineel staat via de link.
Vragen over de eerste Bestuursrapportage 2026 Naam: Tessa van Prooijen (PRO) Datum van indienen vragen: 8 juni 2026 Nr.
Verwijzing (A)
Vraag
Antwoord
1
p. 28
In de Berap staat: ‘De belangrijkste verklaring is in de eerste plaats de toevoeging aan de vastgoedportefeuille van de Dumpel, Theothorne en het gemeentehuis.’ Vraag: Waaruit bestaat de toevoeging aan de vastgoedportefeuille in 2026, met name in het geval van de Dumpel en Theothorne?
Voor Theothorne is een onderhoudsplanning toegevoegd na het afronden van de renovatie. Voor De Dumpel is, als gevolg van een verandering van de strategie (voorlopig aanhouden in plaats van sloop), alsnog een onderhoudsplan opgesteld.
2
p. 27
Het achterlopen in de uitvoering van het onderhoud is in veel gevallen het gevolg van toekomstige ontwikkelingen in het pand waarmee het onderhoud gecombineerd kan worden, denk hierbij aan een renovatie of verduurzaming. Het risico dat kosten in de toekomst hoger uitvallen als gevolg van het uitstellen wordt als beperkt ingeschat.
3
p. 27
Er wordt aangegeven dat door een te laag onderhoudsniveau eerder de onderhoudskosten voor ons vastgoed hoger uitvallen.
Tegelijkertijd loopt ons huidige uitvoering van onderhoud ook achter.
Vraag: Lopen we hierdoor het risico dat de kosten in de toekomst weer hoger uit gaan vallen?
Zo ja, wordt dit opgenomen in de risicoanalyse van de begroting straks?
4
p. 27
Hoeveel geld kost het als we onderhoudsniveau van vastgoed naar niveau 4 brengen?
Het onderhoudsniveau dient op objectniveau bepaald te worden, naar verwachting wordt in de huidige situatie een gemiddelde conditie 4 gehaald voor alle objecten, het overgrote deel zal waarschijnlijk een gemiddelde conditie 3 hebben. Conditie 4 voor het object wil niet zeggen dat er geen elementen (zoals een dak of een installatie) met conditie 5 of 6 in het object aanwezig zijn.
Omdat het risico naar inschatting een beperkte omvang heeft ten opzichte van de totale middelen die voor onderhoud opgenomen zijn in de begroting en er voor alle objecten na deze voorgestelde begrotingswijziging structureel gedoteerd wordt aan de onderhoudsvoorziening is het niet nodig dit risico apart op te nemen in de risicoanalyse bij de begroting.
* Onder verwijzing wordt u verzocht aan te geven: het onderdeel en het paginanummer in de Programmabegroting.
Nr.
Verwijzing (A)
Vraag
Antwoord
De condities per element worden bepaald op basis van de NEN 2767, in deze norm geeft de conditie het deel van de levensduur aan dat verstreken is. Bij conditie 4 is 87,5% van de levensduur verstreken en bij conditie 5 is dit 93,5%.
In de uitvoering zijn dit minimale verschillen waarin niet zomaar een prijs gehangen kan worden. Sturen op conditie 4 kan tot gevolg hebben dat werkzaamheden een jaar eerder ingepland worden, speelruimte die ook zit in het verschuiven van werkzaamheden om deze te combineren om tot een uitvoerbare planning te komen.
Naam: Theo Kooijmans (VPR) Datum van indienen vragen: 9 juni 2026 5
Op basis van de 1e Bestuursrapportage 2026 valt op dat de rapportage op het eerste gezicht geruststellend oogt ("vrijwel alles op groen"), maar dat daaronder een aantal structurele financiële en bestuurlijke risico's schuilgaan.
Geen vraag.
6
De gemeente presenteert voor 2026 nog steeds een positief begrotingssaldo van € 297.000, maar dat saldo is ten opzichte van de begroting binnen 5 maanden met bijna € 946.000 verslechterd. Belangrijker nog: van die verslechtering is € 1,584 miljoen structureel. Dat betekent dat de financiële problemen niet incidenteel zijn, maar doorwerken naar volgende jaren. Het resultaat blijft nog net positief (€ 297.000), maar de
Het college heeft over het algemeen de voorgestelde wijzigingen als noodzakelijk beoordeeld, zonder dat er sprake is van beleidswijziging of beleidsintensivering. De wijzigingen zijn verwerkt in de Perspectiefbrief 2027. Een begroting die structureel in evenwicht is en een gezonde financiële positie is het uitgangspunt van het college richting het opstellen van de begroting 2027 met in achtneming van de richting die u als raad meegeeft in de behandeling van de Perspectiefbrief 2027.
* Onder verwijzing wordt u verzocht aan te geven: het onderdeel en het paginanummer in de Programmabegroting.
Nr.
Verwijzing (A)
Vraag
Antwoord
structurele effecten bedragen -€ 1,584 miljoen.
Hoe beoordeelt het college de structurele verslechtering van € 1,584 miljoen? Welke maatregelen zijn nodig om dit vanaf 2027 op te vangen? 7
Het positieve saldo wordt gedragen door incidentele voordelen zoals: asielopvang (+ € 1,65 miljoen) en renteopbrengsten schatkistbankieren (+ 150 k) , en diverse SPUK-gelden.
Hoe robuust is het begrotingssaldo? Welk begrotingsresultaat resteert wanneer alle incidentele voordelen buiten beschouwing worden gelaten?
Hoe groot is het structurele tekort dan?
Een robuuste begroting kun je uitleggen als een begroting die structureel in evenwicht en op orde is.
In de begroting 2026 is vermeld welke incidentele lasten en baten hierin zijn opgenomen (zie pag. 130 e.v.). Dit betreft per saldo 1.100K aan baten. Hiervan hebben we bij de 1e berap 1.000K aan baten geschrapt (mutatie vastgoed) en komen we op een bijgesteld voordelig saldo uit van 297K.
Verder verwijzen we hierbij naar het antwoord op vraag 6.
8
Veel beleidsdoelen worden "conform planning" gerapporteerd, terwijl tegelijkertijd: meerdere budgetten structureel tekort blijken, beleidsdoelen onder druk staan, grote externe risico's (jeugdzorg, netcongestie, woningbouw) aanwezig zijn.
Hiermee bedoelen we dat met de kennis van nu alles conform planning verloopt en dat er nu geen aanleiding is om planning of financiën aan te passen. Dit betekent niet dat financiën of ambities niet onder druk kunnen staan. Maar nu is er geen aanleiding om een voorstel te doen om de begroting aan te passen.
Welke mitigerende maatregelen heeft u getroffen?
Verkeerd boeken is daar waar mogelijk technisch afgesloten. Daarnaast wordt de begroting 2027 opgesteld in nauwe samenwerking met de budgethouders
9
P30: Thema Financiën: afwijking bestuurlijke doelen. “Er is een verhoogd
* Onder verwijzing wordt u verzocht aan te geven: het onderdeel en het paginanummer in de Programmabegroting.
Nr.
Verwijzing (A)
Vraag
risico op het boeken op verkeerde plekken doordat de organisatie moet wennen aan de veranderingen”
10
11
P10: We blijven inzetten op een sterke sociale basis “Het komend half jaar bereiden we een advies voor, samen met de organisaties uit de samenleving om de ombuigingen in de sociale basis in te vullen, conform raadsbesluit. Dit advies zal verwerkt worden in de begroting 2027.” Jeugdzorg blijft grootste risico
Wanneer wordt dat advies naar de raad gezonden? (en wanneer in en door de raad behandeld?) Wij willen dat advies graag ruimschoots voor de begrotingsbehandeling van u ontvangen.
U denkt dat het Rijk waarschijnlijk niet alle tekorten gaat compenseren en dat ombuigingen noodzakelijk blijven.
Hoe groot is het financiële risico als de rijkscompensatie voor jeugdzorg lager uitvalt dan verwacht? Welke extra maatregelen liggen dan op tafel?
12
Programma samenleving:
Vrijwel alle sociale doelen staan op groen. Tegelijkertijd: zorgkosten stijgen, ombuigingen
Antwoord (‘week van de begroting') zodat bekendheid en bewustwording toenemen.
Het restrisico in 2026 wordt geaccepteerd, omdat er een aanzienlijk lager risico bestaat ten opzichte van voorgaande jaren juist, door de veranderingen en bestaande beheersmaatregelen in voldoende mate werken om een betrouwbare jaarrekening op te stellen.
De besluitvorming over de budgetten 2027 vindt plaats in november door de gemeenteraad. Wij informeren, naar huidige planning, in oktober via een raadsinformatieavond over het programma Samenleven in Rheden. Onderdeel van dit programma is het inzetten op een sterke sociale basis. Deze informatieavond wordt in samenspraak met de griffie gepland.
Er wordt, naast de reeds ontvangen compensatie van het Rijk over 2023 en 2024, in onze begroting geen rekening gehouden met een aanvullende compensatie vanuit het Rijk. Wel zijn de te verwachten lasten op Jeugdzorg lager begroot vanaf 2028 op grond van de potentie voor onze gemeente bij het invoeren van de hervormingsagenda. De te verwachten realisatie betreft 3 miljoen euro. Bij het uitblijven van deze maatregelen vanuit Rijk en gemeenten is dit het financiële risico uitgaande van gelijkblijvende zorgbehoefte en zorguitgaven. In 2027 komt de Deskundigencommissie Hervormingsagenda Jeugd met haar tweede advies over voortgang van de hervormingsagenda en financiële adviezen voor het Rijk op dit gebied.
Wij gebruiken data van indiceringen (Csam), ons financieel instrument (unit4), financiele afspraken en landelijke cijfers.
* Onder verwijzing wordt u verzocht aan te geven: het onderdeel en het paginanummer in de Programmabegroting.
Nr.
Verwijzing (A)
Vraag…
Bekijk de brief: Beantwoording vragen over de 1e Bestuursrapportage 2026
Bron: raadsinformatie van de gemeente Rheden (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.