vragen gesteld door DENK en VVD in raadscommissie 23 mei 2023 over SOW

Vraag 1

Heeft Stroomopwaarts MVS voldoende rekening gehouden met de behoeften en prioriteiten van de gemeenschap?

Antwoord van het college

Stroomopwaarts werkt met strategische visies voor de beleidsterreinen Werk en Inkomen (vastgesteld in 2021) en Armoede en Schulden (vastgesteld in 2019). De visie Armoede en Schulden wordt het komende jaar geactualiseerd. Deze visies vormen de basis voor de uitvoeringsplannen en komen tot stand met nadrukkelijke inbreng van maatschappelijke organisaties. Daarnaast heeft SOW sinds 2020 een adviesgroep, die als doel heeft om SOW gevraagd en ongevraagd te adviseren over de dienstverlening. Ook is er een digitaal klantenpanel en vinden er regelmatig cliënttevredenheidsonderzoeken plaats. Daarnaast heeft Schiedam een Participatieraad die op sociale (beleids)thema’s gevraagd en ongevraagd advies geeft.

Vraag 2

Zijn er alternatieve oplossingen overwogen die mogelijk efficiënter en effectiever zijn?

Antwoord van het college

Ja, maar de voorgestelde maatregelen worden door Stroomopwaarts gezien als het meest kansrijk.

Uiteraard wordt dit regelmatig geëvalueerd.

Vraag 3

Zijn de voorgestelde inkomsten realistisch en voldoende om de voorgestelde uitgaven te dekken?

Antwoord van het college

De begroting wordt opgesteld op basis van zo realistisch mogelijke uitgangspunten en is sluitend.

Uiteraard bestaan er altijd risico’s ten aanzien van de inkomsten, denk hierbij bijvoorbeeld aan een faillissement van afnemers. Over de begroting wordt drie maal per jaar gerapporteerd (2x Bestuursrapportages en 1x Jaarstukken).

 Vragen VVD 1.

In de begroting is opgenomen dat de kosten voor de Wet Inburgering zullen stabiliseren.

De spreidingswet doet vermoeden dat we ook in Schiedam meer statushouders zullen gaan huisvesten. Kan de wethouder aangeven waar Stroomopwaarts die stabilisatie op baseert?

Bij het opstellen van de begroting was met de kennis van toen nog sprake van stabilisatie. De verwachting was dat de taakstelling van de verschillende gemeenten, gezien de vorige jaren, niet noemenswaardig zou veranderen. In 2023 is met de huidige asielproblematiek de taakstelling door het Rijk verhoogd, waardoor ook de kosten stijgen.

2. Stroomopwaarts heeft de ambitie dat het aantal uitkeringen verder teruggedrongen kan worden. In hoeverre is hier rekening gehouden met een mogelijk grotere instroom van statushouders?

Indirect is rekening gehouden met extra instroom van statushouders, maar het is op dit moment lastig te voorspellen om hoeveel statushouders het daadwerkelijk zal gaan. Zodoende is gekeken naar de landelijke trend waarbij de verwachting is dat het aantal statushouders zal stijgen.

3. Waarom wordt het Rijk nu pas aangesproken op de vertragingen bij de Belastingdienst en de oplopende kosten voor de KOT regelingen? Deze vertragingen zijn al langer bekend en verdienen meer actie van StroomOpwaarts. Kan de wethouder duiden waarom dat nog niet is gebeurd?

Het Rijk wordt constant aangesproken vanuit SOW, de brancheorganisaties, andere gemeenten en de VNG over de achterblijvende financiering van de projectorganisatie om de ouders te helpen. Dit is niet alleen nu pas.

Vraag 4

Achterstallig onderhoud van panden van Stroomopwaarts en een behoorlijke ICT voorziening zijn voor een organisatie die delegatie voorstaat maar al mandaat heeft, toch standaard risico’s waarvoor goede oplossingen gewenst zijn. Kan de wethouder duiden of StroomOpwaarts ‘in control’ is?

Antwoord van het college

Tot 1 januari 2022 was het onderhoud binnen (huurdersdeel) van de panden en de levering van de ICT een hostingstaak van de gemeenten die dit leverden aan Stroomopwaarts. Sinds 1 januari 2022 is Stroomopwaarts hier zelf verantwoordelijk voor geworden. Ook de begroting hiervoor is overgedragen aan Stroomopwaarts.

Voor de WerkLeerBedrijven loopt al geruime tijd een onderzoek naar de huisvesting. De panden zijn sterk verouderd en voldoen niet meer aan de wettelijke eisen voor schoon, heel en veilig. Het onderzoeksrapport ligt momenteel voor bij de 3 gemeenten die nog steeds eigenaar zijn van de panden.

Voor wat betreft de ICT is er sprake van verouderde apparatuur die op korte termijn vervangen moet worden. Dit geldt voor alle onderdelen van de ICT-infrastructuur. Dit leidt tot een forse investeringsvraag, waar echter in de overgedragen begroting met de gemeenten al rekening mee was gehouden. In 2023 worden alle benodigde investeringen gedaan om alles op orde te hebben.

Vraag 5

In de zienswijze zijn nu reeds tal van verzoeken gericht aan StroomOpwaarts. Kan de wethouder aangeven in hoeverre zij verwacht dat StroomOpwaarts in zal gaan op die verzoeken?

Antwoord van het college

Immers, StroomOpwaarts is een nagenoeg autonome organisatie.

Het Dagelijks Bestuur van Stroomopwaarts stelt een concrete inhoudelijke reactie op de zienswijzen vanuit de gemeenten op. Deze wordt met de ontwerpbegroting ter vaststelling voorgelegd aan het Algemeen Bestuur. Daarbij wordt onderbouwd aangegeven welke aanpassingen er naar aanleiding van de zienswijzen zijn aangebracht in de ontwerpbegroting. De reactie op de zienswijzen van de gemeenten wordt in een overzicht puntsgewijs behandeld. Dat overzicht wordt samen met de vastgestelde begroting verzonden aan de gemeenten. In hoeverre er wordt meegegaan met de verzoeken vanuit Schiedam is aan het Algemeen Bestuur. Daarin zijn alle drie gemeenten vertegenwoordigd, dus daar kan nog niets concreets over gezegd worden. Maar uiteraard probeert het Algemeen Bestuur zo goed mogelijk in te spelen op de diverse zienswijzen.

Vraag 6

De evaluatie voor het Schuldenlab zal in 2023 worden gedaan. Terecht wordt in de zienswijze gewezen op de noodzaak daarvan; het was immers ook een van de voorwaarden om het Schuldenlab in te stellen. Welke mogelijkheid heeft de wethouder om deze evaluatie nu te laten prevaleren op de gevraagde begrotingswijziging?

Antwoord van het college

Op dit moment wordt hard gewerkt aan de evaluatie van het Schuldenlab MVS. De verwachting is dat de evaluatie in het tweede kwartaal 2023 wordt afgerond, waarna besluitvorming over het voortzetten van het Schuldenlab MVS kan plaatsvinden. Het vaststellen van de begroting en de evaluatie overlappen elkaar. De financiering van het Schuldenlab MVS loopt tot 2023, daarna zijn er geen financiële middelen beschikbaar. Om dit te voorkomen is de financiering op voorhand mee genomen in de begroting en de begrotingswijziging.

Vraag 7

Tenslotte is het ziekteverzuim bij StroomOpwaarts erg hoog. Kan de wethouder aangeven of het DB in gesprek is met de directeur over dit hoge ziekteverzuim en PSA en wat zij eraan denkt te doen?

Antwoord van het college

De stijging van het verzuim is een landelijke trend. Binnen Stroomopwaarts is het verzuim van de medewerkers die vallen onder de CAO SW/Cao onder de benchmark. Het verzuim onder de ambtenaren (9,4% voortschrijdend) stijgt en ligt zelfs iets boven de landelijke benchmark (8,2%).

De oorzaak is psychosociale arbeidsbelasting (maatschappelijke veranderingen, pandemie, financieel, oorlog, inflatie, mantelzorg en een veeleisendere maatschappij (tempo en werkdruk)).

Dit zorgt voor meer langdurig verzuim. Binnen SOW wordt hulp en ondersteuning bij bovengenoemde oorzaken geboden. SOW verwacht voor het einde van het jaar weer onder de benchmark te komen.