Raadsmededeling 148-2022 beantwoording vragen CU, CDA, VVD en D66 PvA Energiearmoede.pdf
Een raadslid stelde op 25 oktober 2022 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Aalten (23 vragen).
In het kort
23 vragen en wat het college antwoordt
- Bij de algemene politieke beschouwingen is gesproken over maatregelen om energiearmoede tegen te gaan. → Kan dit instrument meegenomen worden in het plan van aanpak?
- In het plan staat dat “Het Rijk is bij de verdeling van de middelen uitgegaan van 847 huishoudens met energiearmoede in de gemeente Aalten.” Heeft de gemeente zicht op… → En hoe worden de mensen die dit aangaat (mensen die in armoede verkeren of mensen die potentieel in armoede vervallen) bereikt?
- In het plan staat dat “In het begin van 2022 zijn Humanitas, Sensire en de gemeente Aalten gestart met een nieuw initiatief, het GRIP-team Aalten. → Mensen kunnen ook bij het GRIP team terecht als ze nog niet in de problemen zijn, maar grip willen krijgen op hun financiën.
- Wat houdt de isolatieregeling in? → Welke concrete acties worden nu ondernomen om (slecht) geïsoleerde woningen in de gemeente Aalten te gaan isoleren?
- In het plan staat dat “Meerdere gemeenten in de Achterhoek hebben interesse in een energiezuinige witgoedregeling. → De regeling wordt met meerdere gemeenten samen opgesteld.
- Het plan lijkt zich met name te focussen op energiebesparende maatregelen. → Zo ja welke mogelijkheden biedt de gemeente Aalten hierin?
- Er is een pilot uitgevoerd met AGEM en Meedoenpact op het gebied van sociale energie coaching. → Hoe is dit geëvalueerd?
- Kan de raad worden geïnformeerd over de uitvoering en effecten van dit plan van aanpak? → Dat kan vanzelfsprekend.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Raadsmededeling openbaar Nummer Datum B&W datum Beh. Ambtenaar Portefeuillehouder Onderwerp
: : : : : :
148-2022 26 september 2022 Ingrid Oonk en Felix Siemes H.J. Groters en J.C. Wikkerink Beantwoording raadsvragen Plan van Aanpak Energiearmoede
Aanleiding:
Het college van B & W heeft de gemeenteraad een Plan van Aanpak voorgelegd, om energiearmoede onder inwoners van de gemeente Aalten tegen te gaan. De onderdelen in het plan bevinden zich in verschillende stadia van ontwikkeling. Een deel van de maatregelen is al van start gegaan, van bepaalde onderdelen zijn de kaders vrij duidelijk en een deel van de regelingen moet nog opgestart en nader uitgewerkt worden.
Inhoud mededeling:
In eerste instantie was de bestedingstermijn van de rijksmiddelen voor de aanpak van energiearmoede tot 1 mei 2023. Deze is later verlengd naar 31 december 2023. Recent hebben wij een bericht van het Ministerie ontvangen, dat de bestedingstermijn opnieuw verlengd wordt:
“De middelen die aan u zijn uitgekeerd hebben een bestedingstermijn tot 31 december 2023. We willen voorkomen dat de middelen (gedeeltelijk) teruggevorderd worden omdat de bestedings- of uitvoeringstermijn te kort om deze broodnodige structurele maatregelen te treffen. Deze kennen immers een langere voorbereidingstijd. Om deze reden is besloten de uitvoeringstermijn met een jaar te verlengen tot 31-12-2024. Toch willen we benadrukken en u op het hart drukken om op dit moment zoveel mogelijk middelen in te zetten op maatregelen die voor déze winter getroffen worden.” Wij voeren deze aanpassing van de uitvoeringstermijn naar 31 december 2024 door in het vast te stellen Plan van Aanpak Energiearmoede gemeente Aalten.
Vragen Fractie ChristenUnie
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Bij de algemene politieke beschouwingen is gesproken over maatregelen om energiearmoede tegen te gaan. Eén van de initiatieven waarover is gesproken is het ter beschikking stellen van zgn. vouchers om energiebesparende maatregelen te nemen. Gemeenten worden bij de uitvoering hiervan betrokken. Om welk bedrag gaat het en is er zicht op de uitvoering hiervan?
Antwoord van het college
Kan dit instrument meegenomen worden in het plan van aanpak?
Zodra er extra middelen beschikbaar komen voor de aanpak van energiearmoede, dan voegen wij deze toe aan de verdere uitwerking van het Plan van Aanpak Energiearmoede. Zoals in het plan is opgenomen, hebben we in het verleden ook energiebesparende producten beschikbaar gesteld aan huishoudens. Destijds in de vorm van energieboxen, vanuit de RREW regeling.
Op dit moment heeft ons nog geen schriftelijke informatie bereikt over de hoogte van de extra middelen voor de bestedingen die u noemt.
Pagina 1 van 8
Vraag 2
In het plan staat dat “Het Rijk is bij de verdeling van de middelen uitgegaan van 847 huishoudens met energiearmoede in de gemeente Aalten.” Heeft de gemeente zicht op welke mensen dit betreft?
Antwoord van het college
En hoe worden de mensen die dit aangaat (mensen die in armoede verkeren of mensen die potentieel in armoede vervallen) bereikt?
In totaal hebben tot op heden ruim 800 huishoudens in de gemeente Aalten de energietoeslag van € 800,- ontvangen. Uiterlijk in de eerste week van oktober 2022 ontvangen alle huishoudens die een toekenning hebben gehad, automatisch de aanvullende energietoeslag van € 500,-. De aanvraagperiode is verlengd tot 1 juli 2023. Op Prinsjesdag is bekend geworden dat ook voor 2023 weer een energietoeslag (wederom € 1.300,- voor dezelfde doelgroep i.c. tot 120% van het sociaal minimum) geldt. Dit betekent dat een groot deel van de genoemde huishoudens in beeld is.
Ook via de vroegsignalering (melden betalingsachterstanden energie, huur en water) proberen we meer huishoudens in beeld te krijgen. De mensen die nog niet in beeld zijn en problemen hebben om de energierekening te betalen, kunnen zich o.a. wenden tot het GRIP- team om op die manier hulp te ontvangen. Ook onze publiciteitscampagne is erop gericht om deze (en andere) doelgroepen te bereiken.
Vraag 3
In het plan staat dat “In het begin van 2022 zijn Humanitas, Sensire en de gemeente Aalten gestart met een nieuw initiatief, het GRIP-team Aalten. Vanuit dit team is in april 2022 gestart met een wekelijks inloopspreekuur, waar inwoners vrijblijvend langs kunnen komen met vragen op financieel gebied. Verder wordt actie ondernomen wanneer een melding wordt ontvangen van een betalingsachterstand.” Is ook gekeken naar mogelijkheden om mensen proactief te benaderen, vóórdat zij in de problemen komen?
Antwoord van het college
Mensen kunnen ook bij het GRIP team terecht als ze nog niet in de problemen zijn, maar grip willen krijgen op hun financiën. Zoals onder 2 ook is aangegeven, is juist de vroegsignalering van betalingsachterstanden een belangrijke vindplaats om proactief te handelen. Verder communiceren we via onze pagina’s in Aalten Actueel over de mogelijkheden om energie te besparen en over waar mensen hulp kunnen vragen wanneer zij in de problemen dreigen te komen.
Vraag 4
Wat houdt de isolatieregeling in?
Antwoord van het college
Welke concrete acties worden nu ondernomen om (slecht) geïsoleerde woningen in de gemeente Aalten te gaan isoleren?
We vergelijken op dit moment verschillende opties en isolatieregelingen, bespreken deze in Achterhoeks verband en maken van daaruit een keuze die het beste bij de gemeente Aalten past.
We bieden sinds een aantal jaren de Toekomstbestendig Wonen lening aan. Eigenaarbewoners kunnen daarbij geld lenen voor het verduurzamen, levensloopgeschikt maken en opknappen van hun woning. Naast een consumptieve en gewone hypothecaire lening is ook een verzilverlening mogelijk, waarbij huiseigenaren die hun geld in de overwaarde van de woning hebben zitten, hun woning kunnen verbeteren zonder rente en aflossing te betalen.
Afgelost wordt pas bij verkoop van de woning.
Het Nationaal Warmtefonds biedt daarnaast ook steeds aantrekkelijker mogelijkheden om een lening af te sluiten. Het Nationaal Warmtefonds is in het leven geroepen om met name de transitie naar aardgasvrije wijken te bespoedigen. De mogelijkheden van leningen uit het Nationaal Warmtefonds, de Energiebespaarlening, worden steeds verder uitgebreid om zo veel mogelijk woningeigenaren mee te kunnen laten doen. Inmiddels kunnen ook woningeigenaren ouder dan 75 jaar een financiering krijgen, is de looptijd verlengd en zal per 1 november a.s. de financiering worden aangeboden tegen een rentetarief van 0% voor woningeigenaren zonder leenruimte of met een inkomen tot € 45.014,-- bruto.
Voor de sociale huurwoningen van De Woonplaats verwijzen we u naar de beantwoording van vraag 10.
Pagina 2 van 8
Vraag 5
In het plan staat dat “Meerdere gemeenten in de Achterhoek hebben interesse in een energiezuinige witgoedregeling. De planning is om in 2022 in Achterhoeks verband een witgoedregeling te ontwikkelen, op basis waarvan gemeenten zelf kunnen kiezen hoe zij hier uitvoering aan geven”. Wanneer is deze regeling gereed?
Antwoord van het college
De regeling wordt met meerdere gemeenten samen opgesteld. Wij streven ernaar dat deze voor het eind van 2022 gereed is.
Vraag 6
Het plan lijkt zich met name te focussen op energiebesparende maatregelen. Het opwekken van duurzame energie (bijvoorbeeld door zonnepanelen of zonnecollectoren) is echter ook een oplossing om energie-armoede tegen te gaan, omdat daardoor het verbruik fossiele brandstoffen worden verminderd. Is onderzocht wat de gemeente Aalten (financieel) kan doen om bij te dragen aan het realiseren van bijvoorbeeld zonnepanelen, zonnecollectoren en/of warmtepompen, onder meer voor particuliere woningbezitters?
Antwoord van het college
Zo ja welke mogelijkheden biedt de gemeente Aalten hierin? Zo nee, waarom niet?
Het Plan van Aanpak Energiearmoede geeft met name aan, hoe we de middelen die het Rijk beschikbaar heeft gesteld, gaan inzetten. De middelen van het rijk voor energiearmoede zijn bestemd voor energiebesparing, niet voor energieopwekking. Vanzelfsprekend is ook de energieopwekking buitengewoon belangrijk in de energietransitie. De regelingen die hiervoor beschikbaar zijn komen naar voren in de Update van het Plan van Aanpak Duurzaamheid.
Voor de aanschaf van zonnepanelen zijn er een aantal financiële regelingen: Woningeigenaren kunnen een energiebesparingslening (Rijk) of een Toekomsbestendigwonenlening (gemeente, SVn) aanvragen. De btw over de aankoop en installatie van de zonnepanelen kan worden teruggevraagd. Ook bestaat de salderingsregeling nog, waarmee de opgewekte stroom in mindering wordt gebracht op de energierekening. Daarnaast is er ook nog en de subsidieregeling coöperatieve energieopwekking (voormalige ‘postcoderoosregeling’) voor energiecoöperaties en vve’s.
Voor huurders is het wat lastiger, zij zijn afhankelijk van de verhuurder. Er zijn woningcorporaties die (op aanvraag) zonnepanelen regelen voor huurders. De huurders salderen dan en betalen via een huurverhoging voor zonnepanelen de installatie.
De aanschaf, en het plaatsen van zonnepanelen, heeft zo een lage terugverdientijd.
Verdergaande subsidieregelingen lijken de aanschaf van zonnepanelen niet nog meer te stimuleren.
Vraag 7
Er is een pilot uitgevoerd met AGEM en Meedoenpact op het gebied van sociale energie coaching. Hoe is deze pilot precies uitgevoerd?
Antwoord van het college
Hoe is dit geëvalueerd?
De pilot was een ‘try out’ om te kijken of en hoe we een groter project rond sociale energiecoaching konden opzetten. De uitkomsten van de pilot zijn door Agem Energieloket in een overleg besproken met de gemeente. Verder zijn ze schriftelijk aangeleverd voor het besluit over het vervolgtraject. Op pagina 11 van het Plan van Aanpak is aangegeven wat de ervaringen waren tijdens de pilot. Deze ervaring is betrokken bij de opzet van het vervolgtraject.
In het vervolgtraject is voorzien in een speciaal portaal, waarin de uitkomsten van de huisbezoeken wordt vastgelegd. Op basis van deze uitkomsten kunnen we de aanpak in de toekomst zo goed mogelijk afstemmen op de behoeften van de doelgroep.
Overigens verzorgt Agem Energieloket, tijdens de beeldvormende raad op 4 oktober 2022, een presentatie over dit project.
Pagina 3 van 8
Vraag 8
Kan de raad worden geïnformeerd over de uitvoering en effecten van dit plan van aanpak?
Antwoord van het college
Dat kan vanzelfsprekend. De Aanpak van de Energiearmoede is ook een onderdeel van de Update Plan van Aanpak Duurzaamheid en zal als zodanig aan u teruggekoppeld worden.
Fractie VVD
Vraag 9
Op pagina 10 verwijst u ondernemers die in de problemen komen naar het Ondernemersservicepunt. Hoeveel ondernemers hebben zich al gemeld inzake energiearmoede?
Antwoord van het college
Wat is de verwachting omtrent het aantal ondernemers in onze gemeente die ernstig in de problemen kunnen komen omdat ze veel energie verbruiken (denk aan bv. de bakkers)? Welke mogelijkheden zijn er voor hen vanuit de gemeente?
Het Ondernemerssteunpunt heeft inmiddels al enkele telefoontjes gehad inzake energiearmoede. Zij gaan de gesprekken aan met ondernemers en proberen eerst het probleem/de vraag helder te krijgen. Het steunpunt kan de hogere energiekosten niet compenseren, maar kijkt wel met betrokkene naar ondersteuningsmogelijkheden die mogelijk landelijk worden opengesteld en waar deze informatie kan worden gevonden (RVO, KvK ed).
Daarnaast pakken ze het onderwerp liquiditeitsmanagement op, ofwel wat zijn de financiële gevolgen van de explosieve kostenstijging financieel en welke maatregelen zou men kunnen nemen binnen het bedrijf. Maar mogelijk nog belangrijker, wat zou je kunnen doen om de kosten te beperken. In eerste instantie denk je daarbij aan (energie)besparing en dergelijke.
Maar ze willen in de gesprekken ook duidelijk de ondernemer uit ‘de actuele emotie’ tillen en met hem/haar sparren over hoe verder, als deze prijzen ook op lange termijn hoog blijven.
Denk daarbij aan wijziging in bedrijfsopzet en bedrijfsvoering. Hierbij attendeert het steunpunt betrokkene op de diverse ondersteuningsmogelijkheden voor specialistische (branche) advies. De provincie Gelderland heeft onlangs hiervoor een regeling opengesteld.
Naast het Ondernemerssteunpunt zijn er ook andere initiatieven. Een bestaande groep ondernemers uit de Achterhoek deelt haar gezamenlijke kennis rond dit thema al langer met elkaar. In de zoektocht naar meer inzicht in energievraagstukken, werd duidelijk dat er zowel aan ondernemerszijde, als aan de kant van faciliterende partijen zoals gemeenten, een kennisbehoefte is. Op initiatief van de Thematafels CE&E en SW&I hebben de gemeenten, zo ook gemeente Aalten, meegedacht over mogelijke ondersteuning van ondernemers inzake de energiecrisis.
Dit heeft geresulteerd in een expertsessie voor grootverbruikers op vrijdag 23 september jl., waaraan ook bedrijven uit onze gemeente hebben deelgenomen en waarvan de resultaten nog breder worden gedeeld. Daarnaast wordt binnen de thematafel CE&E (samen met Agem) nagedacht over de mogelijkheid hoe het midden- en kleinbedrijf te kunnen ondersteunen.
Wij staan in verbinding met ondernemers door regelmatige overleggen met besturen van ondernemersverenigingen en/of brancheverenigingen (IKAD, NOVA/SAP, OFD, BREM, Ondernemend Lintelo, KHN, LTO, Logiesverstrekkers) en deelname aan (netwerk)bijeenkomsten die door henzelf worden georganiseerd. Wethouder Wikkerink heeft daarnaast het initiatief genomen om binnenkort ook met het Ondernemerscafé Aalten (netwerk van zzp‘ers en kleine ondernemers) in gesprek te gaan.
Algemeen geldt dat wij als gemeente verwijzen naar het eerdergenoemde Ondernemerssteunpunt indien ondernemers in de (financiële) problemen komen. Zij kunnen hier ook terecht voor advisering, voordat het zover komt dat er sprake is van financiële nood.
Wij gaan een extra publiciteitscampagne voeren om (kleine) ondernemers te attenderen op de dienstverlening van het Ondernemerssteunpunt. Natuurlijk kan niet elk financieel probleem vanwege de energiecrisis opgelost worden, maar een vertrouwelijk gesprek met een van de adviseurs kan vaak al nieuwe inzichten opleveren.
Het is de verwachting dat er vanuit het rijk nog nieuwe maatregelen komen voor het bedrijfsleven en voor sport- en cultuurorganisaties inzake de hoge energielasten.
Pagina 4 van 8
Vraag 10
Klopt het dat de grootste aantallen van woningen die slecht geïsoleerd zijn in het bezit zijn van de Woonplaats?
Antwoord van het college
Welke afspraken zijn er met hen gemaakt om sneller tot het isoleren over te kunnen gaan? Is het ook denkbaar dat de Woonplaats niet alle stijgende kosten doorberekend omdat zij in principe verantwoordelijk zijn voor goede, betaalbare huisvesting? Heeft u mogelijkheden om de stijgende energiekosten van huurders van de Woonplaats te bevriezen?
De Woonplaats is bezig met een Plan van Aanpak voor het versneld aanpakken van de E, F en G labels. De mogelijkheid voor zittende huurders om te verduurzamen blijft daarnaast in stand, evenals verduurzaming bij mutatie (indien nodig). We willen voor de aanpak van de E, F en G labels voor 2023 concrete afspraken maken met De Woonplaats en de huurdersverenigingen.
In de meerjarenafspraken 2022-2026 is als uitgangspunt opgenomen, dat bij verduurzaming de woonlasten gelijk blijven of lager worden. Inmiddels worden er ook vanuit de rijksoverheid extra maatregelen getroffen om wonen betaalbaar te houden.
Per 1 januari 2023 vragen woningcorporaties in Nederland geen huurverhoging meer na het uitvoeren van isolatiemaatregelen, dat is een afspraak uit de Nationale Prestatieafspraken Volkshuisvesting. De lage inkomens krijgen daarnaast een huurverlaging per juli 2023, samen met de verhoging van de huurtoeslag moet dat huishoudens met een laag inkomen helpen met de woonlasten. Wij hebben als gemeente geen mogelijkheid om stijgende energiekosten te bevriezen. De enige knop waaraan we kunnen draaien is de gemeentelijke belastingen of kwijtscheldingsregelingen.
Vraag 11
Energiearmoede is slechts één onderdeel van armoede. Er zal in een aantal gevallen ook sprake zijn van andere oorzaken voor armoede dan alleen de stijgende energiekosten. In hoeverre werkt de gemeente met dit plan van aanpak volgens een integrale aanpak om eventueel meerdere problemen tegelijk aan te pakken in het kader van de geest van de Nota Sociaal Domein?
Antwoord van het college
Dat is een juiste constatering. In raadsmededeling 135-2022 hebben we aangegeven, dat ook in onze gemeente steeds meer huishoudens in de knel komen. De bestaanszekerheid van grote groepen mensen staat (fors) onder druk en met name de Rijksoverheid moet met generieke maatregelen komen. Daarnaast moeten gemeenten inhoudelijk en financieel ondersteund worden, om aanvullende inkomensondersteunende maatregelen te kunnen nemen (dempend effect). De gevolgen hebben dus zeker niet alleen betrekking op financiën, maar bestaanszekerheid raakt het hele sociale- en/of fysieke domein (gezondheid, wonen, zorg, welzijn etc.).
Het sociale- en fysieke domein kan daar een belangrijke bijdrage in leveren door integraal te kijken naar de (gezins-) situatie en daarnaar te handelen. Naast ‘het werken in de geest van de nota sociaal domein’ werken we dan ook via de omgekeerde toets (verordening) als zijnde een domein overstijgende aanpak (intern maar zeker ook met de ketenpartners).
Vraag 12
Wat zijn de eerste bevindingen van het GRIP-team?
Antwoord van het college
Een belangrijk voordeel is, dat de ketenpartners samen met de gemeente spreekuren houden en er volop kruisbestuiving is. Medio oktober 2022 organiseert het GRIP-team overigens ook een (bredere) netwerkbijeenkomst. We zien een lichte stijging van het aantal financiële (en afgeleide) hulpvragen en kunnen sneller (door-) schakelen. We zijn echter nog maar kort met het GRIP-team aan het werk en moeten dit nog verder gaan ervaren en positioneren.
Vraag 13
In hoeverre kunnen de energiecoaches een rol spelen in Bredevoort, maar ook op andere plekken, om het energieverbruik bij gemeentelijke monumenten op een relatief voordelige manier terug te dringen?
Antwoord van het college
En is het wenselijk om regels die vastgesteld zijn ter bescherming van monumentale objecten ten behoeve van verduurzaming aan te passen?
De gemeente Aalten heeft in de afgelopen periode veel aandacht besteed aan het verduurzamen van monumenten. Samen met de gemeente Winterswijk en Oost Gelre is er een uitgebreid magazine samengesteld voor monumenteneigenaren over verduurzaming, die tijdens een informatieavond is gepresenteerd. In het gemeentehuis aan de Hofstraat in Aalten
Pagina 5 van 8
hebben we een interactieve expositie van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed laten zien, over de verduurzaming van monumenten.
Voor circa 80 monumenten in de Oost Achterhoek is een uitgebreide energiescan opgesteld.
Hieruit kwam naar voren dat ook het grootste deel van de monumenten prima te verduurzamen is. De gemeente Aalten biedt eigenaren van monumenten een gratis koffietafelgesprek aan, met een specialist in het verduurzamen van monumenten. Een ‘energiecoach voor monumenteneigenaren’, zou je kunnen zeggen. We zien dat van deze mogelijkheid ook gebruik wordt gemaakt door eigenaren uit Bredevoort, Aalten en Dinxperlo.
Vraag 14
Voor de aanpak van de energiearmoede is €60.000 uitgetrokken voor de witgoedregeling. Spelen hierbij de lokale ondernemers een rol bij de vervanging?
Antwoord van het college
De witgoedregeling wordt nader uitgewerkt in Achterhoeks verband en ja, lokale ondernemers worden betrokken bij de uitvoering.
Fractie CDA Aalten-Dinxperlo
Vraag 15
In het plan van aanpak energiearmoede is één van de maatregelen een publiciteitscampagne. Op welke manier denkt u juist die doelgroep te kunnen bereiken die nu niet (via Laborijn of de genoemde organisaties) in beeld is, maar wel juist hulp nodig heeft/kan gebruiken?
Antwoord van het college
Denk aan de middeninkomens?
In de afgelopen periode hebben we als gemeente al veel aandacht besteed aan energiebesparing. Energiebesparing en energiearmoede staan centraal in de campagne die wordt uitgerold voor de verschillende doelgroepen. Ook de middeninkomens zijn hierbij in beeld. Onderdeel van de campagne zijn o.a. berichten in de Aalten Actueel en via onze sociale mediakanalen, zoals facebook. Deze worden ook door de middengroepen gelezen.
Vragen D66 fractie Voorstel plan van aanpak Energiearmoede
Vraag 16
In de raad van 22 februari jl. is door de voormalige en huidige wethouder aangegeven te willen onderzoeken hoe groot probleem is van inwoners, die uitgenodigd worden voor de wijkaanpak, maar die de verduurzaming zelf niet kunnen financieren en dan met een plan van aanpak komen. Vraag: Hoe is dit plan van aanpak gekoppeld aan de wijkaanpak voor aardgasvrij maken van woningen?
Antwoord van het college
Er is geen directe koppeling tussen het Plan van Aanpak Energiearmoede en de Wijkaanpak voor het aardgasvrij maken van woningen. In de Wijk/Buurtuitvoeringsplannen warmtetransitie is het essentieel dat de maatregelen (liefst naar aardgasloos) voor iedere wijkbewoner betaalbaar zijn en zij hierdoor niet in de financiële problemen komen.
Ongetwijfeld zal voor een aantal wijk/buurtbewoners ook energiearmoede spelen. Dan zal ook gebruik worden gemaakt van de regelingen uit het Plan van Aanpak Energiearmoede. Niet is uit te sluiten dat er vanuit de Wijk/Buurtuitvoeringsplannen meer stimuleringsmaatregelen moeten worden ingezet om deze bewoners te kunnen laten meedoen in het buurtuitvoeringsplan.
Vraag 17
Kleine energiebesparingsmaatregelen hebben weinig impact bij woningen met een rood energielabel (E, F en G). Het kabinet wil dat er vanaf 2030 er geen woningen meer verhuurd mogen worden met een rood energielabel. De vereniging van wooncorporaties wil dat corporaties huurwoningen met rode energielabels met voorrang verduurzamen. Vraag: Het plan van aanpak is gericht op inwoners. Heeft het college ook plannen om particuliere verhuurders stimuleren en dan met voorrang de huurwoningen met een rood energielabel?
Antwoord van het college
Graag een toelichting.
Op dit moment zijn er geen gemeentelijke plannen voor het stimuleren van verduurzaming van particuliere verhuurwoningen met een laag (rood) energielabel. De versnelde aanpak van de E, F en G label huurwoningen gaat over het wooncorporatiebezit. De subsidieregelingen voor Pagina 6 van 8
verduurzaming en duurzaamheidsleningen zijn meestal voorbehouden aan woningeigenaren, die tevens bewoner van het pand zijn.
Private verhuurders in Nederland kunnen een ondersteuning krijgen van het Rijk. Het Rijk wil 325.000 huurwoningen tot (minimaal) de isolatiestandaard laten renoveren. Voor kleine particuliere verhuurders met gereguleerde huurwoningen is er de Subsidieregeling Verduurzaming en Onderhoud voor Huurwoningen (SVOH). Deze is opengesteld op 1 april 2022 en bedraagt maximaal € 6.000 subsidie per woning.
Vraag 18
Vraag: Heeft de gemeente zicht op particuliere huurwoningen en de verhuurders hiervan?
Antwoord van het college
Hoeveel particuliere huurwoningen zijn er met een rood energielabel? Zijn er ook particuliere huurwoningen waarvoor geen (verplicht) energielabel bekend is?
We hebben als gemeente weinig zicht op de particuliere huurwoningmarkt. Er zijn in het verleden complexen gebouwd door pensioenfondsen e.d. maar door verkoop van woningen is er vooral nog versnipperd bezit over. De energielabels, die uit openbare gegevens kunnen worden betrokken, zijn maar voor een deel ‘berekend’ op de werkelijke situatie. Meestal wordt het energielabel bepaald na een renovatie of bij verkoop. De overige labels zijn geschat op basis van het energieverbruik in de buurt en de bouwperiode van de woning. Daarom zegt een inventarisatie van geschatte rode energielabels van huurwoningen niet zo heel veel.
Vraag 19
“De energiecoaches ondervonden dat er met name behoefte is in het inzicht krijgen in de energierekening.” Vraag: Is het gratis verstrekken van een energieverbruiksmanager, zoals al enkele jaren succesvol in Enschede wordt toegepast, mogelijk/een optie in Aalten?
Antwoord van het college
De mensen die deelnemen aan een traject voor sociale energiecoaching kunnen voor € 200,-- bestellen wat zij nodig hebben. Als zij behoefte hebben aan een energieverbruiksmanager, dan kunnen zij deze bestellen. Willen ze liever b.v. liever een slimme thermostaat, dan behoort dat ook tot de mogelijkheden.
Vraag 20
“Lokale subsidieregeling isoleren voor woningeigenaren met een laag en modaal inkomen” Vragen: Is deze regeling uitsluitend bedoeld voor isolatie, of ook andere energiebesparende maatregelen?
Antwoord van het college
Hoeveel woningeigenaren vallen maximaal deze doelgroep? Naar schatting welk percentage heeft een woning met een lager energielabel?
Voor deze regeling wordt €275.000 begroot, naar verwachting hoeveel woningeigenaren kunnen hiermee geholpen worden?
Wat als er meer belangstelling is begroot, vallen er dan aanvragers buiten de boot?
Wordt voor deze regeling alleen naar het inkomen gekeken of ook naar het huidige energielabel van de woning (waar is grootste impact te halen)?
Deze regeling wordt nog uitgewerkt. De vragen die u stelt worden beantwoord bij de behandeling van de regeling in het college.
Vraag 21
De Figulus klussendienst is er nu voor “kleine klusjes in en om het huis, zoals bijvoorbeeld een kraan die lekt, een tuinhekje dat piept of een struik in de tuin die gesnoeid moet worden”. Vragen: Hoe verloopt communicatie m.b.t. alle mogelijke vergoedingen/subsidies en de eventueel te verrichten klusdiensten naar alle inwoners, die hiervoor in aanmerking komen?
Antwoord van het college
Niet iedereen leest Aalten Vooruit / De Band of een mogelijke website.
Heeft Figulus de expertise en capaciteit om kleine isolatiemaatregelen, infrarood scans en waterzijdig inregelen van een CV ketel uit te voeren?
Waarom wordt er niet gekozen voor een intergemeentelijk FIX team?
Wij gaan met Figulus in gesprek om te kijken wat zij al dan niet kunnen betekenen.
De communicatie is daarbij een van de gespreksonderwerpen.
Mochten we er met Figulus niet uitkomen, dan kijken we naar andere opties.
Pagina 7 van 8
Vraag 22
Ook de Energiebank Nederland zet in op energiecoaches en kleine besparingsmaatregelen zoals radiatorfolie. Vraag: Op welke manier zorgt een Energiebank Achterhoek voor een structurele aanpak?
Antwoord van het college
Op welke manier de maatregelen, om energiearmoede tegen te gaan, kunnen worden geborgd voor de langere termijn, wordt op dit moment op regionaal niveau onderzocht. Een Energiebank Achterhoek is een van de opties die wordt bekeken.
Vraag 23
“Duurzame witgoedregeling” Vragen: Wat wordt het subsidiebedrag?
Antwoord van het college
Komt er een maximum per aanvrager?
Hoeveel inwoners kunnen met het beschikbare subsidiegelden van €60.000 worden geholpen?
Voor de duurzame witgoedgoedregeling geldt hetzelfde als voor de isolatieregeling, deze is in ontwikkeling. Het bedrag van € 60.000,-- is indicatief. De antwoorden op uw vragen zijn onderdeel van de behandeling van de regeling in het college.
De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd:
N.v.t.
Pagina 8 van 8
Schriftelijke vragen fractie ChristenUnie m.b.t. het voorstel plan van aanpak energie-armoede
1. Bij de algemene politieke beschouwingen is gesproken over maatregelen om energiearmoede tegen te gaan. Eén van de initiatieven waarover is gesproken is het ter beschikking stellen van zgn. vouchers om energiebesparende maatregelen te nemen. Gemeenten worden bij de uitvoering hiervan betrokken. Om welk bedrag gaat het en is er zicht op de uitvoering hiervan? Kan dit instrument meegenomen worden in het plan van aanpak?
2. In het plan staat dat “Het Rijk is bij de verdeling van de middelen uitgegaan van 847 huishoudens met energiearmoede in de gemeente Aalten.” Heeft de gemeente zicht op welke mensen dit betreft? En hoe worden de mensen die dit aangaat (mensen die in armoede verkeren of mensen die potentieel in armoede vervallen) bereikt?
3. In het plan staat dat “In het begin van 2022 zijn Humanitas, Sensire en de gemeente Aalten gestart met een nieuw initiatief, het GRIP-team Aalten. Vanuit dit team is in april 2022 gestart met een wekelijks inloopspreekuur, waar inwoners vrijblijvend langs kunnen komen met vragen op financieel gebied. Verder wordt actie ondernomen wanneer een melding wordt ontvangen van een betalingsachterstand. Is ook gekeken naar mogelijkheden om mensen proactief te benaderen, vóórdat zij in de problemen komen?
4. Wat houdt de isolatieregeling in? Welke concrete acties worden nu ondernomen om (slecht) geïsoleerde woningen in de gemeente Aalten te gaan isoleren?
5. In het plan staat dat “Meerdere gemeenten in de Achterhoek hebben interesse in een energiezuinige witgoedregeling. De planning is om in 2022 in Achterhoeks verband een witgoedregeling te ontwikkelen, op basis waarvan gemeenten zelf kunnen kiezen hoe zij hier uitvoering aan geven”. Wanneer is deze regeling gereed?
6. Het plan lijkt zich met name te focussen op energiebesparende maatregelen. Het opwekken van duurzame energie (bijvoorbeeld door zonnepanelen of zonnecollectoren) is echter ook een oplossing om energie-armoede tegen te gaan, omdat daardoor het verbruik fossiele brandstoffen worden verminderd. Is onderzocht wat de gemeente Aalten (financieel) kan doen om bij te dragen aan het realiseren van bijvoorbeeld zonnepanelen, zonnecollectoren en/of warmtepompen, onder meer voor particuliere woningbezitters? Zo ja welke mogelijkheden biedt de gemeente Aalten hierin? Zo nee, waarom niet?
7. Er is een pilot uitgevoerd met AGEM en Meedoenpact op het gebied van sociale energie coaching. Hoe is deze pilot precies uitgevoerd? Hoe is dit geëvalueerd?
8. Kan de raad worden geïnformeerd over de uitvoering en effecten van dit plan van aanpak?
CDA Aalten-Dinxperlo In het plan van aanpak energiearmoede is één van de maatregelen een publiciteitscampagne. Op welke manier denkt u juist die doelgroep te kunnen bereiken die nu niet (via Laborijn of de genoemde organisaties) in beeld is, maar wel juist hulp nodig heeft/kan gebruiken? Denk aan de middeninkomens?
ONDERWERP Vragen 1.
2.
3.
4. 5.
6.
NAAM FRACTIE: VVD Plan van Aanpak Energiearmoede Op pagina 10 verwijst u ondernemers die in de problemen komen naar het Ondernemersservicepunt. Hoeveel ondernemers hebben zich al gemeld inzake energiearmoede? Wat is de verwachting omtrent het aantal ondernemers in onze gemeente die ernstig in de problemen kunnen komen omdat ze veel energie verbruiken (denk aan bv. de bakkers)? Welke mogelijkheden zijn er voor hen vanuit de gemeente?
Klopt het dat de grootste aantallen van woningen die slecht geïsoleerd zijn in het bezit zijn van de Woonplaats? Welke afspraken zijn er met hen gemaakt om sneller tot het isoleren over te kunnen gaan? Is het ook denkbaar dat de Woonplaats niet alle stijgende kosten doorberekend omdat zij in principe verantwoordelijk zijn voor goede, betaalbare huisvesting? Heeft u mogelijkheden om de stijgende energiekosten van huurders van de Woonplaats te bevriezen?
Energiearmoede is slechts één onderdeel van armoede. Er zal in een aantal gevallen ook sprake zijn van andere oorzaken voor armoede dan alleen de stijgende energiekosten. In hoeverre werkt de gemeente met dit plan van aanpak volgens een integrale aanpak om eventueel meerdere problemen tegelijk aan te pakken in het kader van de geest van de Nota Sociaal Domein?
Wat zijn de eerste bevindingen van het GRIP-team?
In hoeverre kunnen de energiecoaches een rol spelen in Bredevoort, maar ook op andere plekken, om het energieverbruik bij gemeentelijke monumenten op een relatief voordelige manier terug te dringen? En is het wenselijk om regels die vastgesteld zijn ter bescherming van monumentale objecten ten behoeve van verduurzaming aan te passen?
Voor de aanpak van de energiearmoede is €60.000 uitgetrokken voor de witgoedregeling. Spelen hierbij de lokale ondernemers een rol bij de vervanging?
Vragen D66 fractie Voorstel plan van aanpak Energiearmoede In de raad van 22 februari jl. is door de voormalige en huidige wethouder aangegeven te willen onderzoeken hoe groot probleem is van inwoner die uitgenodigd worden voor de wijkaanpak maar die de verduurzaming zelf niet kunnen financieren en dan met een plan van aanpak komen.
Vraag: Hoe is dit plan van aanpak gekoppeld aan de wijkaanpak voor aardgasvrij maken van woningen?
De kleine energiebesparingsmaatregelen hebben weinig impact bij woningen met een rood energielabel (E, F en G). Het kabinet wil dat het vanaf 2030 er geen woningen meer verhuurd mogen worden met een rood energielabel. De vereniging van wooncorporaties wil dat corporaties met huurwoningen met rode energielabels met voorrang verduurzamen Vraag: Het plan van aanpak is gericht op inwoners. Heeft het college ook plannen om particuliere verhuurders stimuleren en dan met voorrang de huurwoningen met een rood energielabel? Graag een toelichting.
Vraag: Heeft de gemeente zicht op particuliere huurwoningen en de verhuurders hiervan?
Hoeveel particuliere huurwoningen zijn er met een rood energielabel? Zijn er ook particuliere huurwoningen waarvoor geen (verplicht) energielabel bekend is? “De energiecoaches ondervonden dat er met name behoefte is in het inzicht krijgen in de energierekening.” Vraag: Is het gratis verstrekken van een energieverbruiksmanager, zoals al enkele jaren succesvol in Enschede wordt toegepast, mogelijk/een optie in Aalten? “Lokale subsidieregeling isoleren voor woningeigenaren met een laag en modaal inkomen” Vragen:
- Is deze regeling uitsluitend bedoeld voor isolatie, of ook andere energiebesparende maatregelen?
- Hoeveel woningeigenaren vallen maximaal deze doelgroep? Naar schatting welk percentage heeft een woning met een lager energielabel?
- Voor deze regeling wordt €275.000 begroot, naar verwachting hoeveel woningeigenaren kunnen hiermee geholpen worden?
- Wat als er meer belangstelling is begroot, vallen er dan aanvragers buiten de boot?
- Wordt voor deze regeling alleen naar het inkomen gekeken of ook naar het huidige energielabel van de woning (waar is grootste impact te halen)?
De Figulus klussendienst is er nu voor “kleine klusjes in en om het huis, zoals bijvoorbeeld een kraan die lekt, een tuinhekje dat piept of een struik in de tuin die gesnoeid moet worden”.
Vragen:
- Hoe verloopt communicatie m.b.t. alle mogelijke vergoedingen/subsidies en de eventueel te verrichten klusdiensten naar alle inwoners, die hiervoor in aanmerking komen? Niet iedereen leest Aalten Vooruit / De Band of een mogelijke website.
- Heeft Figulus de expertise en capaciteit om kleine isolatiemaatregelen, infrarood scans en waterzijdig inregelen van een CV ketel uit te voeren?
- Waarom wordt er niet gekozen voor een intergemeentelijk FIX team?
Ook de Energiebank Nederland zet is in op energiecoaches en kleine besparingsmaatregelen zoals radiatorfolie.
Vraag: Op welke manier zorgt een Energiebank Achterhoek voor een structurele aanpak? “Duurzame witgoedregeling” Vragen:
- Wat wordt het subsidiebedrag?
- Komt er een maximum per aanvrager?
- Hoeveel inwoners kunnen met het beschikbare subsidiegelden van €60.000 worden geholpen?
Bron: raadsinformatie van de gemeente Aalten (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.