Veilig zwemmen in open water in Alkmaar
Een raadslid stelde op 8 september 2026 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Alkmaar (13 vragen).
In het kort
13 vragen en wat het college antwoordt
- Kan het college aangeven of de gemeente de afgelopen jaren initiatief heeft genomen richting de provincie Noord-Holland, het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier… → Antwoord Ja.
- Heeft het college in beeld op welke plekken in Alkmaar in de praktijk wél wordt gezwommen, en zijn bij het college meldingen, incidenten of handhavingsacties op die… → Antwoord Het college heeft geen volledig beeld van waar gezwommen wordt.
- Hoe verhoudt het faciliteren van zwemtoegang bij de Hoornsekade zich volgens het college tot het feit dat Alkmaar geen aangewezen zwemwaterlocaties kent? → Is het college bereid deze plek te betrekken bij een bredere verkenning, zodat een buurtinitiatief kan uitgroeien tot een gecontroleerde en veilige voorziening?
- Deelt het college de opvatting dat de beschikbaarheid van veilig buitenzwembad raakt aan gezondheid, hitteadaptatie en gelijke kansen? → Antwoord Het college deelt uw mening dat de beschikbaarheid van een officieel aangewezen zwemlocatie een positieve bijdrage levert aan de gezondheid, hitteadaptatie en gelijke kansen van…
- Is het college bereid actief het gesprek aan te gaan met de provincie, HHNK en de Omgevingsdienst over het realiseren en laten aanwijzen van ten minste één officiële… → Antwoord Gedeputeerde Staten stelt ieder jaar de officiële zwemlocaties vast.
- Welke locaties acht het college daarvoor kansrijk, en is het college bereid daarbij in ieder geval in de buurt van locaties waar in de praktijk al regelmatig gezwommen… → Antwoord Een kansrijke zwemlocatie dient veilig en toegankelijk te zijn.
- Welke fysieke maatregelen acht het college nodig om een afgezette zwemlocatie in stedelijk water veilig te maken – denk aan ballenlijnen, een drijvende steiger of vlot… → Antwoord De fysieke maatregelen die nodig zijn om tot een veilige zwemlocatie te komen, zijn afhankelijk van een potentiële zwemlocatie.
- Kan het college aangeven welke rol de vaarwegbeheerder speelt bij een eventuele zwemlocatie in of langs het Noordhollandsch Kanaal, en is het college bereid daarover het… → Antwoord Gedeputeerde Staten stelt ieder jaar de officiële zwemlocaties vast.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Bezoekadres Mallegatsplein 10 1815 AG Alkmaar postadres Postbus 53 1800 BC Alkmaar bank NL78BNGH0285000179 website www.alkmaar.nl telefoon 14 072 Aan de gemeenteraad van Alkmaar Onderwerp Beantwoording raadsvragen GL-PvdA Alkmaar Veilig zwemmen in open water in Alkmaar Uw kenmerk Ons kenmerk Bijlagen [Uw kenmerk] - - Uw brief van Behandeld door Datum 5 augustus 2026 Unit RO&E 8 september 2026 Geachte leden van de raad, Het lid van de raad de heer Seignette heeft ons op 5 augustus 2026 de volgende raadsvragen gesteld over het veilig zwemmen in open water in Alkmaar. In deze brief leest u onze reactie, overeenkomstig art. 42 Reglement van Orde voor vergaderingen van de raad.
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Kan het college aangeven of de gemeente de afgelopen jaren initiatief heeft genomen richting de provincie Noord-Holland, het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) of de Omgevingsdienst Noord-Holland Noord om een locatie in Alkmaar te laten aanwijzen, en zo ja, met welke resultaten?
Antwoord van het college
Antwoord Ja. In het kader van de ontwikkelingen in het Kanaalpark heeft er afstemming plaatsgevonden met de provincie. Hierbij zijn verschillende varianten voor zwemlocaties aan het Kanaalpark besproken. De varianten waren echter niet geschikt, omdat het verboden is om te zwemmen in de vaarweg.
Vraag 2
Heeft het college in beeld op welke plekken in Alkmaar in de praktijk wél wordt gezwommen, en zijn bij het college meldingen, incidenten of handhavingsacties op die plekken bekend?
Antwoord van het college
Antwoord Het college heeft geen volledig beeld van waar gezwommen wordt. Een deel gebeurt namelijk buiten het zicht van onze handhavers. Handhaving heeft in de periode van 1 mei 2026 tot midden augustus 8 registraties op zwemmen in openbaar water gemaakt. De locaties van de registraties zijn in of rond het centrumgebied en betreffen waarnemingen van handhavers of meldingen van inwoners.
2/5
Vraag 3
Hoe verhoudt het faciliteren van zwemtoegang bij de Hoornsekade zich volgens het college tot het feit dat Alkmaar geen aangewezen zwemwaterlocaties kent?
Antwoord van het college
Is het college bereid deze plek te betrekken bij een bredere verkenning, zodat een buurtinitiatief kan uitgroeien tot een gecontroleerde en veilige voorziening?
Antwoord In het kader van Wij(k) aan Zet is aan de Hoornsekade een poort gerealiseerd, zodat bewoners niet meer over het bestaande hek hoeven te klimmen. Het buurtinitiatief was gericht op een veiligere toegang tot het water, niet op een officieel aangewezen zwemlocatie. De gemeente is dan ook niet betrokken bij de aanleg van een zwemtrappetje en/of steiger.
Vraag 4
Deelt het college de opvatting dat de beschikbaarheid van veilig buitenzwembad raakt aan gezondheid, hitteadaptatie en gelijke kansen?
Antwoord van het college
Antwoord Het college deelt uw mening dat de beschikbaarheid van een officieel aangewezen zwemlocatie een positieve bijdrage levert aan de gezondheid, hitteadaptatie en gelijke kansen van Alkmaarders.
Vraag 5
Is het college bereid actief het gesprek aan te gaan met de provincie, HHNK en de Omgevingsdienst over het realiseren en laten aanwijzen van ten minste één officiële zwemlocatie binnen de gemeente?
Antwoord van het college
Antwoord Gedeputeerde Staten stelt ieder jaar de officiële zwemlocaties vast. Het gesprek met de provincie gaat op basis van een potentiële locatie. Op het moment dat het college een kansrijke locatie in beeld heeft, zal afstemming gezocht worden met de provincie. De gesprekken met het Hoogheemraadschap en de Omgevingsdienst volgen daarna. Zie ook antwoord vraag 11.
Vraag 6
Welke locaties acht het college daarvoor kansrijk, en is het college bereid daarbij in ieder geval in de buurt van locaties waar in de praktijk al regelmatig gezwommen wordt en bij Overstad te zoeken?
Antwoord van het college
Antwoord Een kansrijke zwemlocatie dient veilig en toegankelijk te zijn. In verband met de beroeps- en recreatievaart, en de volksgezondheid, zijn de officiële zwemlocaties veelal gelegen bij grote recreatieplassen en bredere (afgelegen) watergangen. Voorbeelden in de directe omgeving zijn het Geestmerambacht, Park van Luna en het Alkmaardermeer.
Op dit moment wordt veelal gezwommen in de buurt van bruggen en overige hoge objecten. Deze locaties zijn in het kader van de veiligheid en hinder op de vaarweg niet geschikt.
3/5
Vraag 7
Welke fysieke maatregelen acht het college nodig om een afgezette zwemlocatie in stedelijk water veilig te maken – denk aan ballenlijnen, een drijvende steiger of vlot, trappen, bodemonderzoek en het afdichten van kademuren – en welke globale investering en jaarlijkse beheerlast horen daarbij?
Antwoord van het college
Antwoord De fysieke maatregelen die nodig zijn om tot een veilige zwemlocatie te komen, zijn afhankelijk van een potentiële zwemlocatie. Dit zal onderdeel zijn van een eventueel vervolgonderzoek.
Vraag 8
Kan het college aangeven welke rol de vaarwegbeheerder speelt bij een eventuele zwemlocatie in of langs het Noordhollandsch Kanaal, en is het college bereid daarover het gesprek te openen?
Antwoord van het college
Antwoord Gedeputeerde Staten stelt ieder jaar de officiële zwemlocaties vast. Zwemmen in het Noordhollandsch kanaal is niet toegestaan, omdat zwemmen in een vaarweg verboden is.
Vraag 9
Kan het college een actueel beeld geven van de kwaliteit van het oppervlaktewater in de gemeente?
Antwoord van het college
Zwemmen gebeurt op dit moment op eigen risico, is het water hier wel schoon genoeg voor?
Antwoord Het college heeft geen actueel beeld van de kwaliteit van het oppervlaktewater. Het HHNK meet alleen op de officieel aangewezen zwemlocaties de kwaliteit van het oppervlaktewater.
Vraag 10
Welke maatregelen nemen het college en HHNK om die waterkwaliteit te verbeteren, en acht het college die maatregelen toereikend om op termijn in een substantieel deel van Alkmaar zwemwaterkwaliteit te bereiken?
Antwoord van het college
Antwoord Het college werkt samen met het HHNK om de doelen van de Kaderrichtlijn Water 2027 (KRW) te behalen. De doelen van de KRW richten zich met name op de ecologische en chemische gezondheid van het hele watersysteem. Daarvoor wordt o.a. gekeken naar planten, vissen, nutriënten en een vastgestelde lijst met chemische stoffen.
De doelen van het KRW zijn echter niet hetzelfde als voor zwemwaterkwaliteit. Zwemwaterkwaliteit is geregeld in de Europese Zwemwaterrichtlijnen en daar ligt de focus op volksgezondheid. Monitoring vindt dan ook gericht plaats op de officiële zwemwaterlocaties. Er wordt met name gekeken naar bepaalde bacteriën waar de mens last van kan hebben bij aanraken of inslikken.
4/5 Het HHNK neemt geen maatregelen om het oppervlaktewater van Alkmaar op zwemwaterniveau te brengen. Stadswater is over het algemeen moeilijk op dat niveau te krijgen, omdat overstorten van het gemengd rioolstelsel bij piekbelasting vaak voorkomt op het stadswater.
Vraag 11
Is het college bereid, naar het voorbeeld van het Marineterrein in Amsterdam, te onderzoeken of realtime meting en communicatie over waterkwaliteit en watertemperatuur, in Alkmaar toepasbaar is?
Antwoord van het college
Antwoord Op het moment dat een kansrijke locatie in beeld is, zal het college het gebruik van de BACTcontrol-sensor meenemen in het vervolgonderzoek.
Vraag 12
Ziet het college kansen om een zwemlocatie te combineren met horeca en verblijfskwaliteit, zoals in Rotterdam en Amsterdam gebeurt, en om ondernemers een rol te geven in voorzieningen (toiletten, afval), beheer en sociale controle?
Antwoord van het college
Is het college bereid dit expliciet te betrekken bij de ontwikkeling van het Kanaalpark?
Antwoord De mogelijkheid voor de combinatie van een officiële zwemlocatie met horeca en verblijfsrecreatie is afhankelijk van een potentiële locatie. Het is echter niet toegestaan om in de vaarwegen te zwemmen.
In het, door de gemeenteraad, vastgestelde ontwikkelkader Kanaalpark is opgenomen dat zwemmen niet mogelijk is vanwege de stroming, waterkwaliteit en de aanwezig van vele boten. Het college beschouwt een officiële zwemlocatie binnen in het Kanaalpark dan ook niet als een realistische variant.
Vraag 13
Is het college bereid een verkenning naar een stadszwemlocatie uit te voeren en de raad daarover zodanig tijdig te informeren dat besluitvorming vóór het zwemseizoen van 2027 mogelijk is?
Antwoord van het college
Antwoord Als de raad het college een opdracht geeft met dekking om een verkenning te doen naar een stadszwemlocatie dan is het college bereid om dit te doen.
Het is echter niet mogelijk dat Gedeputeerde Staten voor het zwemseizoen van 2027 een officiële zwemlocatie in Alkmaar heeft vastgesteld. Het laten vaststellen van een officiële zwemlocatie volgt een zorgvuldig stappenplan en neemt meerdere jaren in beslag (zie bijlage 1). Op het moment dat de provincie een positieve grondhouding heeft voor een mogelijke locatie, zal het HHNK gedurende twee jaar zwemwatermetingen moeten uitvoeren. Als de locatie vervolgens voldoet aan de eisen voor een zwemlocatie kan die door de provincie worden aangewezen.
5/5 Bijlagen Bijlage 1:
Bron: raadsinformatie van de gemeente Alkmaar (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.