Nieuwbouw Holendrecht
Een raadslid stelde op 22 oktober 2024 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam (7 vragen).
In het kort
7 vragen en wat het college antwoordt
- Wat doet het dagelijks bestuur doen om te voorkomen dat bewoners van sociale huurwoningen in Zuidoost worden gestigmatiseerd als veroorzakers van problemen zoals… → het dagelijks bestuur legt geen enkele relatie tussen bewoners van sociale huurwoningen en problemen als onveiligheid en zet zich op allerlei wijzen in om dit soort stigma’s tegen te gaan…
- Wat doet het dagelijks bestuur om ervoor zorgen dat na stedelijke vernieuwing in Zuidoost voldoende betaalbare sociale huurwoningen beschikbaar blijven, zodat huidige… → Binnen het gebied Gaasperdam, waar Holendrecht onder valt, wordt ingezet op het toepassen van de woningsegmentering van 40-40-20 voor de nieuwbouw.
- Welke concrete maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen dat woningcorporaties hun verantwoordelijkheden nemen op het gebied van achterstallig onderhoud en… → Binnen Holendrecht-West zijn Stadgenoot en Eigen Haard de woningcorporaties.
- Welke rol ziet het dagelijks bestuur voor zichzelf weggelegd om de positie van huurders in Zuidoost te versterken en hen actief te betrekken bij de besluitvorming over… → het dagelijks bestuur grijpt elke mogelijkheid aan om de positie van bewoners van Zuidoost, inclusief huurders, te versterken.
- In hoeverre is het dagelijks bestuur bereid om bij de gemeente Amsterdam te pleiten voor een rechtvaardiger woonbeleid, waarbij de focus ligt op het behouden en… → Ook op het vlak van een rechtvaardiger woonbeleid grijpt het dagelijks bestuur elke mogelijkheid aan om te pleiten voor maatregelen die het leven van de inwoners van Zuidoost kan verbeteren.
- Hoe rechtvaardigt het dagelijks bestuur dat de 40-40-20 verdeling op gebiedsniveau wordt gehanteerd, terwijl dit in de praktijk leidt tot een onevenredige afname van… → Er zijn in Zuidoost geen woningbouwplannen die leiden tot een absolute vermindering van het aantal sociale huurwoningen, alleen het relatieve aandeel zal wijzigen.
- Wat doet het dagelijks bestuur om ervoor te zorgen dat de verdeling van betaalbare woningen per project transparanter wordt toegepast, zodat er daadwerkelijk voldoende… → Over de voortgang van de ambitie om 40-40-20 te realiseren wordt vanuit Grond en Ontwikkeling stedelijk gerapporteerd aan de gemeenteraad.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Bezoekadres Anton de Komplein 150 1102 CW Amsterdam Postbus 12491 1100 AL Amsterdam Telefoon 14 020 amsterdam.nl
Datum Behandeld door Kopie aan Onderwerp
14 oktober 2024 S. Huft, [email protected], 06 1338 9866 n.v.t.
Beantwoording schriftelijke vragen van het stadsdeelcommissielid Bakker inzake nieuwbouw Holendrecht
Geachte leden van de stadsdeelcommissie, Op 21 september 2024 heeft het dagelijks bestuur schriftelijke vragen ontvangen van de heer Bakker van BIJ1 inzage nieuwbouw Holendrecht. Onderstaand treft u de beantwoording van deze vragen.
Toelichting door vragensteller De herontwikkeling van sociale huurwoningen in Amsterdam Zuidoost roept bij Amsterdam BIJ1 grote zorgen op. Wij constateren dat het huidige woonbeleid van de gemeente Amsterdam, zoals blijkt uit de raadsinformatiebrief en de beantwoording van vragen door het college aan de SP, onvoldoende rekening houdt met de belangen van huurders met lage en middeninkomens. In plaats daarvan lijken de maatregelen vooral gericht te zijn op het faciliteren van woningcorporaties en commerciële belangen, waardoor kwetsbare groepen in de samenleving steeds verder in de verdrukking komen.
De koppeling van bewoners van sociale huurwoningen aan onveiligheid, zoals beschreven in de documenten, is niet alleen gevaarlijk maar ook een schadelijke en stigmatiserende praktijk. Het achterstallig onderhoud, slechte isolatie, en het afnemen van voorzieningen in deze wijken is niet de verantwoordelijkheid van de bewoners, maar van de woningcorporaties en de gemeente. De gemeente moet zich focussen op de oorzaken van de problemen in plaats van de symptomen te problematiseren.
Zoals BIJ1 benadrukt, lijkt het beleid rondom stedelijke vernieuwing in Amsterdam erop gericht te zijn betaalbare woningen te vervangen door duurdere koop- of huurwoningen, wat resulteert in de verdringing van bewoners met lagere inkomens. Uit de raadsinformatiebrief blijkt dat de gemeente onvoldoende garanties biedt voor het behoud van voldoende betaalbare sociale huurwoningen na de herontwikkeling. Dit leidt tot toenemende ongelijkheid en maakt de stad minder toegankelijk voor de lagere inkomensgroepen.
De SP wees terecht op de problemen van achterstallig onderhoud en de verantwoordelijkheid die woningcorporaties en de gemeente daarin hebben. Wij delen die zorgen. De lasten van de noodzakelijke vernieuwingen worden te vaak afgewenteld op de bewoners, terwijl de corporaties hun verantwoordelijkheden onvoldoende nakomen.…
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Wat doet het dagelijks bestuur doen om te voorkomen dat bewoners van sociale huurwoningen in Zuidoost worden gestigmatiseerd als veroorzakers van problemen zoals onveiligheid, en welke stappen worden gezet om de verantwoordelijkheden van woningcorporaties aan te pakken?
Antwoord van het college
het dagelijks bestuur legt geen enkele relatie tussen bewoners van sociale huurwoningen en problemen als onveiligheid en zet zich op allerlei wijzen in om dit soort stigma’s tegen te gaan en te benadrukken welke krachten er schuilgaan onder de bewoners van Zuidoost.
Zo is in 2020 voor de gebiedsontwikkeling Holendrecht een Buurtstudie gemaakt waarin de kracht van Holendrecht als startpunt is genomen voor de versterking en verbetering van de wijk.
Onderdeel van deze studie is de fotobrochure Ondernemend Holendrecht waarin ondernemende personen uit Holendrecht zijn geportretteerd.
Verder vinden regelmatig overleggen plaats tussen de gemeente en de woningcorporaties. Deze overleggen zijn gericht op het verbeteren van de samenwerking om zo de leefomgeving van de bewoners te verbeteren. Daarmee worden de oorzaken van de genoemde problemen aangepakt.
Vraag 2
Wat doet het dagelijks bestuur om ervoor zorgen dat na stedelijke vernieuwing in Zuidoost voldoende betaalbare sociale huurwoningen beschikbaar blijven, zodat huidige bewoners niet worden verdreven? Welke garanties kunnen hiervoor worden gegeven?
Antwoord van het college
Binnen het gebied Gaasperdam, waar Holendrecht onder valt, wordt ingezet op het toepassen van de woningsegmentering van 40-40-20 voor de nieuwbouw. Hier kan alleen na instemming van het college op buurtniveau en op de hotspotlocaties van worden afgeweken. Deze mogelijkheid is opgenomen bij ambitie 2 van het Masterplan.
In de plannen die tot nu toe in Gaasperdam zijn vastgesteld en in uitvoering zijn, wordt vastgehouden aan de woonsegmentering 40-40-20. Bijvoorbeeld in Reigersbos, waar 40-40-20 is vastgelegd in de Investeringsnota. Hier wordt in 2025 gestart met de bouw van 64 woningen voor ouderen aan het Ravensteinplein, waarvan 80% in de sociale huur en 20% in de middenhuur. In 2026 wordt gestart met het bouwen van 55 sociale huurwoningen in het Rhenenhof in Holendrecht Zuid. Verder zijn afgelopen zomer 134 koopwoningen aan het Vreeswijkpad in aanbouw genomen, waarvan 89 sociale (middeldure) koopwoningen met Koopstart. In 2026 wordt gestart met de bouw van 104 huurwoningen, waarvan minimaal 81 (tot allemaal, dus 104) in de sociale huur.
Met deze plannen worden er de komende jaren 187 tot 210 sociale huurwoningen toegevoegd in Gaasperdam. Naast de nieuwbouw van Holendrecht hebben gemeente en corporaties op de
Gemeente Amsterdam
Datum 14 oktober 2024 Pagina 3 van 5
langere termijn plannen om in Lopikhof 125 huurwoningen toe te voegen, waarvan het grootste deel in de sociale huur zal vallen. In Reigersbos zullen nog meer dan 100 sociale huurwoningen bijgebouwd worden in de andere delen van het project. En in Holendrecht zijn 225 sociale huurwoningen, gepland. Dit is een toename van 118 sociale huurwoningen. Daarnaast wordt verkend of er in Holendrecht, apart van de plannen voor het centrum, jongerenwoningen toegevoegd kunnen worden. Doordat naast de nieuwe sociale huurwoningen de bestaande sociale huurwoningen behouden blijven, zullen er voldoende woningen beschikbaar blijven in dit segment, is onze verwachting. De vergevorderde plannen voor Ravensteinplein, Rhenenhof en Vreeeswijkpad tonen voor ons aan dat dit mogelijk is.
Om de nieuwe woningen ook toegankelijk te maken voor mensen uit Zuidoost, is met vaststelling van het principebesluit Holendrecht in 2020 geregeld dat de stadsdeelvoorrang is opgenomen in de Huisvestingsverordening. Deze regeling houdt in dat tot 25% van de nieuwbouwwoningen met voorrang kan worden toegewezen aan bewoners met een lokale binding. Daarvoor moeten zij de afgelopen 10 jaar minstens 6 jaar onafgebroken in het stadsdeel hebben gewoond. Daarnaast is in winkelcentrum de Poort het informatiepunt Wonen&ZO geopend waar bewoners terecht kunnen voor advies of voor vragen over de woonmarkt.
Tenslotte zet het dagelijks bestuur in op afspraken voor terugkeergarantie voor bewoners waarvan de woningen gesloopt of gerenoveerd worden. In Holendrecht is met Eigen Haard afgesproken dat eerst de nieuwe woningen gebouwd worden, voordat de woningen aan de Ochtenhof gesloopt worden. Bewoners die in de wijk willen blijven wonen, kunnen verhuizen naar de nieuwbouw. In de E-buurt oost worden 120 sociale huurwoningen gebouwd, bedoeld voor huurders uit Zuidoost met een woning die Rochdale gaat renoveren. Ook op deze manier bevordert het dagelijks bestuur dat sociale huurwoningen beschikbaar blijven voor bewoners uit Zuidoost.
Vraag 3
Welke concrete maatregelen worden genomen om ervoor te zorgen dat woningcorporaties hun verantwoordelijkheden nemen op het gebied van achterstallig onderhoud en verduurzaming van woningen, zonder dat de bewoners hiervoor de kosten moeten dragen?
Antwoord van het college
Binnen Holendrecht-West zijn Stadgenoot en Eigen Haard de woningcorporaties.
Eigen Haard heeft met de vve’s Senso 1 en 2 de afgelopen jaren 935 woningen verduurzaamd en achterstallig onderhoud weggewerkt. Eigen Haard knapt verder de overige ruim 700 woningen op door schilderwerk uit te voeren aan de kozijnen en balkons en door de portieken te verbeteren.
Stadgenoot heeft tussen 2012 en 2022 onderhoud uitgevoerd aan zijn woningen, waarbij de volgende werkzaamheden zijn uitgevoerd: aanpakken van vocht-, tocht- en schimmelproblemen door de ventilatie te verbeteren en regelbaar te maken in keuken en badkamer, het aanbrengen van kunststof kozijnen met draai-kiep-raam met isolatieglas. Klachten over badkamers, keukens en toiletten zijn aangepakt, de woningen voorbereid op aansluiting zonnepanelen en de brandveiligheid is gecontroleerd en waar nodig aangepast. Daarnaast zijn op de begane grond de entrees vernieuwd en de bergingen verplaatst en vernieuwd.
Voor wat betreft achterstallig onderhoud en het verduurzamen van woningen zijn de corporaties in Holendrecht dus op de goede weg. Het dagelijks bestuur is voortdurend in overleg met de corporaties om hen te wijzen op deze punten.
Gemeente Amsterdam
Datum 14 oktober 2024 Pagina 4 van 5
Vraag 4
Welke rol ziet het dagelijks bestuur voor zichzelf weggelegd om de positie van huurders in Zuidoost te versterken en hen actief te betrekken bij de besluitvorming over de herontwikkeling van hun wijken?
Antwoord van het college
het dagelijks bestuur grijpt elke mogelijkheid aan om de positie van bewoners van Zuidoost, inclusief huurders, te versterken. Dat gebeurt in overleggen met woningcorporaties en andere eigenaren en met het college. Het dagelijks bestuur maakt zich daarbij er sterk voor dat bewoners actief betrokken worden bij de besluitvorming over de herontwikkeling van de wijken.
Bij project Vreeswijkpad in Gein mocht een burgerjury van buurtbewoners voor de helft meebepalen bij de keuze van de ontwikkelaar. Onderzocht wordt of dit ook in Holendrecht kan worden toegepast. Bij Vreeswijkpad worden ook 104 sociale huurwoningen gebouwd door woningcorporatie Rochdale. Zij doen dit op verzoek van de gemeente samen met een beheercoöperatie: zes groepen bewoners uit Zuidoost waarmee het ontwerp van het gebouw gemaakt wordt en die een rol krijgen in beheer van het gebouw en de gemeenschappelijke ruimtes en de toewijziging van de woningen. Bij de architectenselectie voor het Rhenenhof van corporatie Eigen Haard heeft een klankbordgroep van bewoners een architect uitgekozen.
En sinds de start van de herontwikkeling van de wijken zijn op vele plekken community based plekken ontstaan waar bewoners samenkomen om de wijken leefbaarder te krijgen, zoals de Groene Hub, Community Center Mijehof, de Tuinen van Brasa en de Kazerne Reigersbos. Hierdoor ontstaat meer verbinding en saamhorigheid tussen bewoners wat het leven in de wijken (nog) beter maakt.
Het dagelijks bestuur zet scherp in op het tegengaan van gentrificatie. Door te sturen op het realiseren van voldoende sociale huurwoningen en te zorgen dat deze beschikbaar komen voor bewoners van Zuidoost, het ondersteunen van buurtinitiatieven en het op allerlei wijzen versterken van de positie van bewoners wordt emancipatie, eigenaarschap en gemeenschapsopbouw bevorderd, zodat Zuidoost en zijn bewoners sterker worden.
Vraag 5
In hoeverre is het dagelijks bestuur bereid om bij de gemeente Amsterdam te pleiten voor een rechtvaardiger woonbeleid, waarbij de focus ligt op het behouden en uitbreiden van betaalbare woningen voor Amsterdammers met lage en middeninkomens?
Antwoord van het college
Ook op het vlak van een rechtvaardiger woonbeleid grijpt het dagelijks bestuur elke mogelijkheid aan om te pleiten voor maatregelen die het leven van de inwoners van Zuidoost kan verbeteren. Betaalbare woningen staan centraal, waarbij het dagelijks bestuur naast behoud en extra sociale huurwoningen ook inzet op de komst van middeldure huur en middeldure koopwoningen. Uit de participatie van diverse plannen komt naar voren dat ook hier behoefte aan is. Voor de middeldure koopwoningen van Project Geins in Vreeswijkpad was erg veel interesse, met name van mensen uit Zuidoost. Uiteindelijk is de helft van deze woningen verkocht aan bewoners uit Zuidoost.
Gemeente Amsterdam
Datum 14 oktober 2024 Pagina 5 van 5
Vraag 6
Hoe rechtvaardigt het dagelijks bestuur dat de 40-40-20 verdeling op gebiedsniveau wordt gehanteerd, terwijl dit in de praktijk leidt tot een onevenredige afname van sociale huurwoningen in individuele projecten en buurten, waardoor bewoners met lagere inkomens in Zuidoost verder worden benadeeld?
Antwoord van het college
Er zijn in Zuidoost geen woningbouwplannen die leiden tot een absolute vermindering van het aantal sociale huurwoningen, alleen het relatieve aandeel zal wijzigen. Het dagelijks bestuur kan zich goed vinden in een toepassing van de 40-40-20 regeling op gebiedsniveau.
Hiermee kan ingesprongen worden op de specifieke kenmerken van bepaalde wijken (zoals in Holendrecht West met meer dan 90% sociale huur), en kunnen waar nodig plannen haalbaar gemaakt worden en doorgang vinden, want naast behoefte aan sociale woningen is er ook een grote vraag naar woningen in het middensegment.
Vraag 7
Wat doet het dagelijks bestuur om ervoor te zorgen dat de verdeling van betaalbare woningen per project transparanter wordt toegepast, zodat er daadwerkelijk voldoende sociale huurwoningen beschikbaar blijven voor de bewoners van Zuidoost, in plaats van dit te verschuiven naar een breder gebied?
Antwoord van het college
Over de voortgang van de ambitie om 40-40-20 te realiseren wordt vanuit Grond en Ontwikkeling stedelijk gerapporteerd aan de gemeenteraad. Dit geldt ook voor eventuele afwijkingen. Bij deze sturing is een aantal kanttekeningen te plaatsen. Gebiedsontwikkeling heeft een lange doorlooptijd, projecten worden gefaseerd in aanbouw genomen, inzichten en politiek kunnen veranderen. In transformatiegebieden (Zoals Amstel III) is een complicerende factor dat de gemeente afhankelijk is van eigenaren en erfpachters.
Het dagelijks bestuur pleit in alle projecten voor het maken van sociale woningen en middensegment woningen zodat er voldoende betaalbare woningen beschikbaar komen voor Zuidoost. Het pleit er tevens voor om zoveel mogelijk de stadsdeelvoorrang in te zetten, zodat ook de (jonge) bewoners van Zuidoost voldoende aan bod komen. Daarnaast wordt vanuit het Masterplan Zuidoost ingezet op voorlichting voor bewoners en het bij elkaar brengen van het woningaanbod in Zuidoost.
Ik verwacht u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.
Bekijk de brief: Beantwoording schriftelijke vragen van dhr. Bakker/BIJ 1 over Nieuwbouw Holendrecht
Bron: raadsinformatie van de gemeente Amsterdam (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.