vragen van stadsdeelcommissielid Tjon-Fo c.s. van 14 april 2025

Vraag 1

Zijn er mogelijke alternatieven?

Antwoord van het college

Mensen kunnen gebruik maken van voorliggende voorzieningen/regelingen die in het kader van Armoede bestrijding geboden worden:

Regelingen bij laag inkomen - Gemeente Amsterdam Een alternatief ruilmiddel zoals de makkie zoals wij die kennen in Oost is ons niet bekend.

Vraag 2

Is een versoberde doorstart haalbaar?

Antwoord van het college

Op dit moment worden de eerste verkennende gesprekken gepland om te kijken of en hoe er een versoberde vorm aan de makkie gegeven kan worden.

Vraag 3

Zijn er andere manieren waarop de Makkie (deels) gefinancierd zou kunnen worden?

Antwoord van het college

Men zou kunnen verkennen of er mogelijkheden zijn met bijvoorbeeld crowdfunding, private partijen en/of subsidies.

(Vragen van het lid Tjon-Fo van 11 april 2025)

Vraag 4

Wat zijn de precieze kosten van de Makkieregeling? Hoeveel kost het in stand houden van de Makkie per jaar, welk deel van deze kosten gaat naar het daadwerkelijk ‘uitbetalen’ van Makkies aan Amsterdammers, en welk deel naar de organisatie van de regeling?

Antwoord van het college

Op basis van de kosten in 2024 zijn de jaarlijkse kosten als volgt:

De uitbetalingen: €670.000,De organisatie: €120.000,Hier komen nog de kosten voor interne inzet vanuit de gemeente (Stadsdeel Oost en de afdeling Armoedebestrijding/WPI) bij en nog incidentele kosten zoals het bijdrukken van de makkies, administratieve ondersteuning van sommige kleine ondernemers e.d..

Vraag 5

Wat is er bekend over de gebruikers van de Makkie? Wordt de Makkie vooral gebruikt door Amsterdammers die weinig te besteden hebben (en die bijvoorbeeld uitkeringsgerechtigd zijn), of ook door (veel) anderen?

Antwoord van het college

Het aantal vrijwilligers dat makkies ontvangt schommelt al een aantal jaren rond de 900. Verder hebben wij weinig inzicht in of data van de vrijwilligers die de makkies ontvangen. Er is immers geen inkomenstoets en wij zien niet welke mensen de makkie besteden bij de ondernemers. Het grootste deel van de uitgegeven makkies komt terecht bij de kruideniers is de wijk. Daarnaast ontvangen wij signalen dat zonder de makkie sommige mensen geen vrijwilligerswerk meer zullen verrichten.

Vraag 6

Wat was eind maart jl. de stand van zaken omtrent de digitalisering van de Makkie? In welke mate zouden de kosten van de Makkieregeling beperkt worden wanneer de Makkie volledig gedigitaliseerd wordt?

Antwoord van het college

De digitalisering staat “on hold”. Er is een proto-type van een app ontwikkeld en daarmee is getest.

Een uitrol van de digitale makkie kan leiden tot kostenbesparing. Hoe groot die besparing zal zijn is op voorhand moeilijk in te schatten, temeer daar er een wens is om de fysieke makkie aan te houden voor mensen die niet digi-vaardig zijn of zich niet wensen te registreren. Gelet op de verzelfstandiging van de operatie van de makkie per november 2024 en het besluit om te stoppen met de huidige regeling wordt de digitalisering nu ook niet verder opgepakt. Wel zal de digitalisering onderwerp van het gesprek bij de verkenning naar de mogelijkheden van een doorstart per 2026.

Vraag 7

Worden er momenteel mogelijkheden onderzocht om de Makkie in beperktere vorm te behouden? Worden hierbij ook varianten onderzocht waarbij de gemeente minder organisatorische lasten draagt, en waarbij vrijwilligers bijvoorbeeld met cadeaubonnen gewaardeerd kunnen worden voor hun belangrijke werk in de buurt?

Antwoord van het college

Wij voeren momenteel de eerste gesprekken intern en op korte termijn met de verschillende stakeholders (maatschappelijke partners/vrijwilligersorganisaties) en in het bijzonder met Stichting Meevaart om te kijken of de makkie op een andere wijze behouden kan worden. Gelet op de afbouw periode tot eind van dit jaar is daar ook ruimte voor.

Uitgangspunt is dat de lasten fiks omlaag moeten, zowel organisatorisch als met name de kosten gemoeid met de gespendeerde makkies. De dekking vanuit Armoedebestrijding valt weg en het is niet aannemelijk dat er budget/dekking beschikbaar komt wat in de buurt komt van de € 670.000 die in 2024 gespendeerd is bij de ondernemers. Dat betekent dat de voortzetting van de makkie zoals we die nu kennen niet haalbaar is. We zullen dus gezamenlijk moeten nadenken over de vorm van waardering en dekking van de kosten. Op dit moment zijn de makkie coupures van 1 makkie het best beveiligd tegen namaak/fraude. Er is natuurlijk ook de mogelijkheid om de digitale variant verder te onderzoeken. De cadeaubonnen (7 makkies) worden komende tijd uit gefaseerd.

(Vragen van het Van Boven van 14 april 2025)

Vraag 8

Wat zijn de verwachte gevolgen van het stoppen van de Makkie voor het aantal actieve vrijwilligers in Oost?

Antwoord van het college

Wij houden er rekening mee dat een deel van de vrijwilligers niet de intrinsieke motivatie heeft als er geen makkies ingezet worden en zullen stoppen met vrijwilligerswerk. Hoeveel mensen er mee zullen stoppen is nu niet goed in te schatten.

Vraag 9

Op wat voor manier kunnen organisaties die nu betrokken zijn bij de Makkie meedenken over mogelijke alternatieven?

Antwoord van het college

Wij zullen in samenspraak met Stichting Meevaart afspraken maken om de input van alle stakeholders zo goed mogelijk te betrekken in het onderzoek naar een eventuele doorstart van de makkie.

Vraag 10

Is er onderzocht wat er nodig is om een buurtmunt wél haalbaar en betaalbaar te maken, bijvoorbeeld via partnerschappen met lokale ondernemers of fondsen?

Antwoord van het college

Ook dat zal de komende maanden onderzocht worden. Het is wel belangrijk om te benadrukken dat met het wegvallen van de dekking vanuit Armoedebestrijding het niet realistisch is via partnerschappen met lokale ondernemers/fondsen dergelijke bedragen te verwerven.

Vraag 11

Wat heeft de Makkie opgeleverd voor de buurt en de mensen die meedoen? Is er onderzocht of de Makkie bijvoorbeeld heeft geholpen om meer contact te krijgen tussen buurtbewoners of om mensen zich beter te laten voelen?

Antwoord van het college

Er is geen onderzoek of periodieke monitoring van de effecten van de makkie op mensen. Het feit dat er ongeveer 900 vrijwilligers werk verrichten voor de buurt kan niet anders betekenen dan dat mensen met anderen in contact komen, zingeving ervaren en hun horizon verbreden. Dat is in de eerste plaats het effect van het verrichten van vrijwilligerswerk waarbij de makkie voor sommigen een incentive is om dergelijke activiteiten te ondernemen.