03 Beantwoording vragen PMA zonpotentie
Een raadslid stelde op 22 juni 2023 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Apeldoorn (3 vragen).
In het kort
3 vragen en wat het college antwoordt
- In de presentatie en het rapport staat dat er 109 MWp op grote gebouwen gerealiseerd kan worden. → Voor installaties van 15 kW tot 500 KW: in opdracht van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) heeft Soft Energy in 2022 de ‘inspiratiegids oplossingen voor zonne-energie en…
- 699 GWh: hoeveel hectare zon op land is dat? → Het Nationaal Programma Regionale Energiestrategie (NP RES) hanteert de volgende rekenregels voor de ruimtelijke impact van zonne-energie1: - 1 MWp geïnstalleerd vermogen per hectare 1000…
- Zon in gebouwde omgeving lees je ook over ontwikkelingen over folies op glas, waarmee je ook stroom op zou kunnen wekken. → TNO heeft een werkend prototype glasraam ontwikkeld dat zonne-energie kan opwekken.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Beantwoording van niet behandelde vragen tijdens de PMA van 22 juni 2023 sessie Presentatie potentiestudie zonne-energie in de gebouwde omgeving
Dhr Gerrevink:
Vragen en antwoorden
Vraag 1
In de presentatie en het rapport staat dat er 109 MWp op grote gebouwen gerealiseerd kan worden. Deze kunnen echter pas na 2029 aangesloten worden op het elektriciteitsnet. Welke mogelijkheden zijn er om zonne-energie op deze daken alsnog mogelijk te maken?
Antwoord van het college
Voor installaties van 15 kW tot 500 KW: in opdracht van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) heeft Soft Energy in 2022 de ‘inspiratiegids oplossingen voor zonne-energie en netinpassing’ opgesteld. Hierin worden 9 verschillende oplossingen toegelicht die mogelijk een kunnen helpen bij grote zonne-energie installaties in een gebied waar netcongestie is. Het rapport is te vinden via de website van RVO: https://www.rvo.nl/sites/default/files/2022-06/Inspiratiegidsoplossingen-zonne-energie-netinpassing.pdf Voor grotere installatie: in opdracht van RVO heeft Royal HaskoningDHV in 2021 een rapport opgesteld met mogelijke oplossingen voor het aansluiten van zonne-energieprojecten bij netcongestie. Het rapport is te vinden via de website van RVO: https://www.rvo.nl/sites/default/files/2022/02/Verbeteren-netinpassing-zonne-energieprojecten10-toepassingen-in-kaart-gebracht.pdf
Vraag 2
699 GWh: hoeveel hectare zon op land is dat?
Antwoord van het college
Het Nationaal Programma Regionale Energiestrategie (NP RES) hanteert de volgende rekenregels voor de ruimtelijke impact van zonne-energie1: -
1 MWp geïnstalleerd vermogen per hectare 1000 MWh/jr per hectare zonne-energie opwek, oftewel 1 GWh/jr per hectare (op basis van 950 vollasturen en een onzekerheidsmarge)
Hierbij wordt opgemerkt dat het tegenwoordig mogelijk is om zonneparken te realiseren met een vermogen van 1,2 MWp per hectare.
Globaal staat de opwekpotentie van 699 GWh/jr gelijk aan ongeveer 699 hectare zonneparken op land. Waarbij vanuit de gedragscode zon op land bruto meer oppervlakte nodig zal zijn om 699 hectare op land te realiseren. De partijen van deze gedragscode hanteren een ondergrens van 25%
1
https://www.regionaleenergiestrategie.nl/ga+de+res+gespreksassistent/ga+wind+zon+en+warmte/default.aspx#zon
1
onbedekt oppervlak van het gebied van het project (van bovenaf gezien). Gemeentelijk beleid is dat zonneparken maximaal voor 60% uit paneelopstellingen bestaan; zo kan 40% benutten voor landschappelijke inpassing.
Vraag 3
Zon in gebouwde omgeving lees je ook over ontwikkelingen over folies op glas, waarmee je ook stroom op zou kunnen wekken. Heb je daar ook zicht op en hoe snel dat gaat, en wat de potentie is?
Antwoord van het college
TNO heeft een werkend prototype glasraam ontwikkeld dat zonne-energie kan opwekken. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van het materiaal perovskiet. Voor een toepassing in de gebouwde omgeving wordt gestreefd naar een glasraam dat minstens 20% zonlicht binnenlaat en tegelijk 10% van het zonlicht in elektriciteit omgezet wordt2.
De ontwikkeling van deze toepassing bevindt zich nog in de fase van prototype toepassingen. Het zal nog jaren duren voordat de toepassing op grote en commerciële schaal uitgerold kan worden. Zowel de technologie als de businesscase van glasramen met zonne-energie zijn op dit moment nog volop in ontwikkeling.
Dhr. Woensdregt:
5. Netcongestie. Nieuwe aansluitingen niet meer mogelijk, maar kleine aansluitingen wel mogelijk Voor consumenten met een kleinverbruiksaansluitingen (kleiner dan 3*80A) geldt dat netcongestie geen directe impact heeft. Het kan echter wel zo zijn dat consumenten met zonnepanelen op het dak te maken kunnen krijgen met omvormers die uitschakelen, waardoor er geen zonne-energie meer geleverd wordt aan de woning. Als dit het geval is, dan is de oorzaak een te hoge spanning in het elektriciteitsnet in de straat. Als de spanning in het net te hoog is, dan schakelt de omvormer automatisch af. Dit is wettelijk geregeld en staat beschreven in de normen waar een omvormer aan moet voldoen3.
Liander, de netbeheerder in de gemeente Apeldoorn, werkt hard aan het oplossen en voorkomen van spanningsproblemen in het energienet. De ontwikkelingen van het aantal zonnepanelen op daken van woningen gaat echter sneller dan het tempo waarin de netbeheerders hun energienetten kunnen verzwaren. Het elektriciteitsnet zal de komende jaren op meer plaatsen de maximale capaciteit bereiken. De verwachting is dat naast zakelijke klanten (met een grootverbruikersaansluiting) ook steeds meer consumenten hier mee te maken gaan krijgen.
6. Zon op geluidsschermen – Opwek op Rijksgronden (OER) – onderzoek door gemeente Apeldoorn uit 2020 Destijds is er door de gemeente onderzoek gedaan naar zon op geluidsschermen maar toen was de businesscase niet haalbaar. Nu zijn we wederom aan de slag maar dan vanuit het OER-traject. De eerste slag is dat Rijkswaterstaat eerst gaat verkennen wat er op het areaal van het Rijk kan.
2
https://www.tno.nl/nl/duurzaam/hernieuwbare-elektriciteit/zonne-energie-veiligheid/zonnepanelen-ramengevels-daken/ 3 https://www.liander.nl/consument/energie-opwekken-en-terugleveren/spanningsproblemen/gevolgen
2
Dhr. Gerrevink:
7. In gevels staat 100% = 60% + 40%. En lijkt alsof er vier zijden worden geteld. Dat lijkt een klein detail.
In de berekening van de theoretische potentie van zonne-energie aan gevels lijkt het inderdaad alsof er niet gecorrigeerd wordt voor gevels aan de noordzijde van een gebouw. Dit is echter verreken in het gemiddeld beschikbaar geveloppervlak per gebouw. Voor de 1.250 m2 geveloppervlak per gebouw wordt uitgegaan dat gevels aan de noordzijde van het gebouw niet meegerekend worden in het beschikbaar oppervlak. De resultaten blijven daarom hetzelfde.
8. Er lijkt een fout te zitten in tabel 5 van het rapport. Deze sluit niet aan bij de cijfers in tabel 4 van het rapport. Kan dit nader toegelicht worden of gecorrigeerd worden.
In de potentieberekening in tabel 4 zijn 5 indicatoren meegenomen die van invloed zijn op de realistische potentie: -
Gebouwen die al zonnepanelen hebben Minimale afmeting van het dak Erfgoed (aangewezen/beschermd monument) Erfgoed (beschermd stads/dorpsgezicht) Staat van het dak
De eerste vier indicatoren zijn vastgesteld via geodatabestanden, door verschillende kaartlagen met informatie over elkaar heen te leggen. Voor de staat van het dak zijn onderbouwde aannames gemaakt over de totale impact daarvan op de potentie. Deze is echter niet in de geodatabestanden verwerkt.
De correctie voor de staat van het dak, die resulteert in de realistische potentie, is niet meegenomen in tabel 5. De totale potentie uit tabel 5 is als volgt af te leiden uit tabel 4. Kleine verschillen vanwege afronding zijn mogelijk.
Indicator Potentie zonPV (tabel 5) Staat van het dak (tabel 4) Realistische potentie (tabel 4)
Kleinschalig 306 MWp
- 10% 275 MWp
Grootschalig 552 MWp
- 25% 413 MWp
Dhr. Hassink:
9. Wat is de capaciteit voor kleine gebouwen en hoe verhoudt zich dat tot de doelstelling 2030?
De gemeente heeft als doelstelling om in 2030 612 GWh per jaar op te wekken , maar hierin is geen splitsing opgenomen tussen kleine gebouwen / aansluitingen en grote aansluitingen.
3
Bekijk de brief: 03 Beantwoording vragen PMA zonpotentie
Bron: raadsinformatie van de gemeente Apeldoorn (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.