Communicatie- en evaluatieplan bij natuurbranden
Een raadslid stelde op 20 mei 2025 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Ede (17 vragen).
In het kort
17 vragen en wat het college antwoordt
- Ligt er een communicatie- en evacuatieplan klaar voor de volgende brand? → Communicatie is geborgd in het regionaal crisisplan en er is een plan voor grootschalige ontruiming.
- Beschikt de brandweer over lijsten van alle woningen en vakantieverblijven in de brandbare natuur van de gemeente Ede? → Deze informatie is beschikbaar via de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG).
- Is bij de brandweer bekend wie daar de eigenaren en bewoners van zijn en beschikt de brandweer over alle telefoonnummers? → Nee, de brandweer heeft geen beschikking over deze gegevens.
- Heeft de gemeente Ede of de brandweer in de media of anderszins gecommuniceerd over de bellijst en mensen opgeroepen zich te melden, zodat de bellijst completer kan… → Nee.
- Staan de betreffende woningen en vakantieverblijven aangegeven op een kaart? → Ja, dat is geborgd in de BAG.
- Zijn ook de aan- en afvoerwegen voor bewoners bekend, op een manier dat de logistiek van de brandweer zelf tijdens het blussen niet in gevaar komt? → Nee, bewoners die moeten vertrekken in verband met een natuurbrand krijgen altijd voorrang op de logistieke operatie van de brandweer. 1
- Zijn er afspraken wie welke bewoners gaan waarschuwen in geval van nood en met welke middelen (bijvoorbeeld boa’s, politie, brandweer, marechaussee… → Dit is in de regionale crisisorganisatie belegd bij de Officier van Dienst Bevolkingszorg (OvD-BZ).
- Zijn er afspraken op welke plekken geëvacueerde mensen in geval van een natuurbrand tijdelijk kunnen verblijven? → Dit is in de regionale crisisorganisatie belegd bij de OvD-BZ die gebruikt maakt van vooraf geplande locaties/gebouwen.
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Beantwoording raadsvragen
2025/43
Schriftelijke vragen zoals omschreven in artikel 43 van het Reglement van Orde van de gemeenteraad van Ede.
Datum:
22 april 2025
Onderwerp:
Communicatie- en evacuatieplan bij natuurbranden
Indieners:
Ellen Out en Judith Klostermann - GroenLinks Stephan Neijenhuis - D66 Arie Barendrecht - ChristenUnie
Inleiding In 2023 kwamen de nieuwe klimaatscenario’s van het KNMI uit. Toen bleek dat de gemeente Ede een verhoogd risico heeft op natuurbranden. Bij die gelegenheid, en ook daarvoor en daarna, heeft GroenLinks aandacht gevraagd voor voorbereidende maatregelen op zo’n natuurbrand, zoals afspraken met recreatieondernemers en een bellijst van bewoners in de natuurgebieden. In de Edese natuur staan overal woningen en vakantiewoningen die niet allemaal vanaf de weg zichtbaar zijn. Postcodes zijn in deze gebieden niet altijd logisch geordend en eigenaarschap en bewoning zijn vaak verdeeld over verschillende personen. Allemaal kenmerken die het onoverzichtelijk en lastig te managen maken in tijden van crisis. Dit vergt in de ogen van GroenLinks een extra goede voorbereiding, waarbij de bewoners en eigenaren van al die woningen vroegtijdig betrokken moeten worden.
Bij de grote natuurbrand die begin april jl. op de Ginkelse Heide uitbrak, leek een communicatie- en evacuatieplan te ontbreken. Hierover is ook nieuws verschenen.
Vragen en beantwoording door het college van burgemeester en wethouders d.d. 20 mei 2025
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Ligt er een communicatie- en evacuatieplan klaar voor de volgende brand?
Antwoord van het college
Communicatie is geborgd in het regionaal crisisplan en er is een plan voor grootschalige ontruiming.
Vraag 2
Beschikt de brandweer over lijsten van alle woningen en vakantieverblijven in de brandbare natuur van de gemeente Ede?
Antwoord van het college
Deze informatie is beschikbaar via de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG). Dit is een landelijke database waarin alle adressen en gebouwen in Nederland zijn geregistreerd.
Vraag 3
Is bij de brandweer bekend wie daar de eigenaren en bewoners van zijn en beschikt de brandweer over alle telefoonnummers?
Antwoord van het college
Nee, de brandweer heeft geen beschikking over deze gegevens.
Wordt deze bellijst up to date gehouden? Zo ja, hoe?
Antwoord: Nee, zie ook het vorige antwoord.
Vraag 4
Heeft de gemeente Ede of de brandweer in de media of anderszins gecommuniceerd over de bellijst en mensen opgeroepen zich te melden, zodat de bellijst completer kan worden?
Antwoord van het college
Nee.
Vraag 5
Staan de betreffende woningen en vakantieverblijven aangegeven op een kaart?
Antwoord van het college
Ja, dat is geborgd in de BAG.
Zitten daarbij richtlijnen om te bepalen bij welke brandhaarden en welke windrichtingen welke woningen gevaar lopen?
Antwoord: Nee; daarvoor is de BAG niet. Dit betreft maatwerk er zijn veel meer parameters van belang dan alleen de windrichting.
Vraag 6
Zijn ook de aan- en afvoerwegen voor bewoners bekend, op een manier dat de logistiek van de brandweer zelf tijdens het blussen niet in gevaar komt?
Antwoord van het college
Nee, bewoners die moeten vertrekken in verband met een natuurbrand krijgen altijd voorrang op de logistieke operatie van de brandweer. 1
Vraag 7
Zijn er afspraken wie welke bewoners gaan waarschuwen in geval van nood en met welke middelen (bijvoorbeeld boa’s, politie, brandweer, marechaussee, recreatieondernemers)?
Antwoord van het college
Dit is in de regionale crisisorganisatie belegd bij de Officier van Dienst Bevolkingszorg (OvD-BZ).
Afhankelijk van de omstandigheden op dat moment kan dit ook belegd worden bij andere crisispartners.
Vraag 8
Zijn er afspraken op welke plekken geëvacueerde mensen in geval van een natuurbrand tijdelijk kunnen verblijven?
Antwoord van het college
Dit is in de regionale crisisorganisatie belegd bij de OvD-BZ die gebruikt maakt van vooraf geplande locaties/gebouwen.
Vraag 9
Bevat het evacuatieplan ook een terugkeerplan?
Antwoord van het college
Nee, ook dit is maatwerk.
Is duidelijk wie van de hulpdiensten dit regelt?
Antwoord: Dit is in de regionale crisisorganisatie belegd bij de OvD-BZ, in samenwerking met andere crisispartners
Vraag 10
Hebben alle eigenaren/beheerders van vakantieparken ook een communicatie- en evacuatieplan?
Antwoord van het college
Vanuit het project gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing zijn gesprekken gevoerd en zijn gesprekken gepland met campingeigenaren liggend en/of grenzend aan het natuurgebied. Tijdens deze gesprekken is het model ontruimingsplan overhandigd. Het is een eigen verantwoordelijkheid van de eigenaren/beheerders om hier uitvoering aan te geven.
Heeft de brandweer een bellijst van alle beheerders/eigenaren van vakantieparken?
Antwoord: Nee.
Delen de parken hun ‘eigen’ communicatie- en evacuatieplan met de brandweer voor eventuele verbetering?
Antwoord: Ja.
Vraag 11
Is er informatie beschikbaar over het communicatie- en evacuatieplan bij natuurbranden voor de bewoners van de potentieel bedreigde woningen?
Antwoord van het college
Nee, daar zijn ook geen specifieke plannen voor.
Vraag 12
Krijgen de bewoners vooraf (dus ruim van tevoren - bijvoorbeeld nu, of zo spoedig mogelijk - als er nog geen brand aan de hand is) een instructie wat ze kunnen doen bij brand en hoe de brandweer verwacht dat een crisis zal worden aangepakt?
Antwoord van het college
Hiervoor is geen specifieke informatie bij natuurbranden. Dit is de verantwoordelijkheid van burgers/bewoners. Informatie hiervoor is te vinden op onder andere Wat moet ik doen bij een ramp? | Rijksoverheid.nl en www.denkvooruit.nl. Ter voorkoming van schade door natuurbrand is er de communicatiecampagne “voorkomen van vuur is jouw natuur”. In mei 2025 wordt hier voor het eerst landelijk aandacht aan besteed. Daarnaast worden er, conform bestuurlijke afspraak, vanuit de gebiedsgerichte aanpak natuurbrand beheersing bewonersbijeenkomsten georganiseerd in de periode van juli 2025 tot halverwege 2026.
Vraag 13
Worden bewoners in de natuurgebieden bij ernstige droogte gewaarschuwd zodat zij zich enigszins kunnen voorbereiden als het misgaat?
Antwoord van het college
De gemeente communiceert via social media en de billboards bij fase 2 Extra Alert voor natuurbrandbeheersing. Via www.natuurbrandrisico.nl kan een ieder meer informatie vinden en zich aanmelden om per mail geïnformeerd te worden als het natuurbrandrisico wijzigt.
Bijvoorbeeld belangrijke spullen klaarleggen, zorgen dat hun auto klaar is voor vertrek?
Antwoord: Hiervoor is geen specifieke informatie bij natuurbranden. Dit is de verantwoordelijkheid van burgers/bewoners, informatie is te vinden op o.a. de links die bij antwoord 12 genoemd zijn.
Vraag 14
Zou de gemeente Ede op haar gemeentelijke webpagina’s standaard een pagina kunnen aanmaken met de stand van zaken ten aanzien van natuurbrandgevaar?
Antwoord van het college
Die is er al: zie www.ede.nl/in-de-gemeente-ede/natuurbrand Een pagina waar mensen altijd, op elk moment de meest actuele informatie kunnen vinden wat het huidige brandrisico is, waar eventueel een brand woedt, en op welk telefoonnummer zij informatie en hulp kunnen vragen? En waar zij zich misschien ook kunnen melden voor de bellijst? 2
Antwoord: Dat is er niet, zoals hierboven aangegeven wel in algemene zin over het natuurbrandrisico.
Vraag 15
Een aantal gemeenten beschikt over een natuurbrandmanagementplan (of iets vergelijkbaars met een andere naam). Bijvoorbeeld de gemeente Peel en Maas voor de Heldense bossen. Heeft Ede een dergelijk ‘natuurbrandmanagementplan’? Zo ja, in hoeverre is dat toegepast bij de recente heidebrand? Zo nee, wie zou het initiatief moeten nemen voor het opstellen daarvan?
Antwoord van het college
Voor Ede valt dit binnen de gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing in samenwerking met onder andere de provincie, veiligheidsregio, natuurbeheerders en eigenaren. Daarover is uw raad vaker geïnformeerd. Zie ook de website van de provincie Gelderland: www.gelderland.nl/themas/natuur/natuurbrandbeheersing
Vraag 16
Is het college van mening dat een dergelijk plan kan helpen bij de aanpak van natuurbranden?
Antwoord van het college
Ja, dit is ook in uitvoering. De omvang van het programma beslaat meerdere jaren.
Zouden de antwoorden op bovenstaande vragen 1-14 daarin een goede plaats kunnen krijgen?
Antwoord: Ja, alle vragen die positief zijn beantwoord kunnen bijdragen aan de planvorming rondom natuurbrandbeheersing.
Vraag 17
Wanneer kan de raad een eerste aanzet daarvoor tegemoetzien?
Antwoord van het college
De urgentie voor de gebiedsgerichte aanpak natuurbrandbeheersing (gestart in 2021) is evident. Er wordt onder de vlag van de gebiedsgerichte aanpak reeds gewerkt aan; Focusgroep Natuurbrandbeheersing Ede (vanaf maart 2022) Voorlichting actuele natuurbrand risico (doorlopend) Bezoeken aan risico objecten zoals vakantieparken door de brandweer (vanaf 2024) Informatieve brieven aan recreatie ondernemers verstuurd (maart 2025) Communicatie campagne “voorkomen van vuur is jouw natuur” (mei 2025 en verder) Bewonersbijeenkomsten (tussen juli 2025 - juli 2026) Aanvullende bluswaterputten worden aangelegd (voorzien voor 2025) Daarnaast wordt uiteraard de inzet van de gemeente geëvalueerd. Daaruit volgen mogelijk nog acties om de crisisorganisatie verder te professionaliseren.
Welke maatregelen om de veiligheid in de tussentijd te waarborgen zijn getroffen of moeten aanvullend getroffen worden?
Antwoord: De urgentie voor het onderwerp is evident, lopende zaken worden met voorrang voortgezet. Voor aanvullende maatregelen wordt de definitieve evaluatie van de natuurbrand opgesteld.
3
Bron: raadsinformatie van de gemeente Ede (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.