raadsvragen D66 kwetsbare inwoners
Een raadslid stelde op 27 september 2022 schriftelijke vragen aan het college van burgemeester en wethouders van Ede (5 vragen).
In het kort
5 vragen en wat het college antwoordt
- Welke actie heeft u ondernomen om er alles aan te doen om de wachttijd voor het uitbetalen van de energietoeslag niet boven de grens van 8 weken te laten komen? → Voor welk deel van de aanvragers (excl. bijstandsgerechtigden) is het gelukt de toelage binnen 8 weken uit te keren?
- Wat was uitvoeringstechnisch het eerste moment dat de Edese minimaregelingen gecorrigeerd zouden kunnen worden voor inflatie, indien daartoe bij de presentatie van het… → Waarom is daartoe niet besloten? 1 Voor meer informatie, zie: https://d66.nl/ede/nieuws/verantwoordelijkheid-nemen-voor-bestaanszekerheid-in-ede/
- Heeft u zicht op het aantal Edese huishoudens met een inkomen boven de 130% van het sociaal minimum dat in betalingsproblemen komt, zoals in beeld gebracht door het… → Zo nee, heeft het college wel actie ondernomen om dit in beeld te krijgen?
- Welke actie heeft u tot nu toe ondernomen om de effectiviteit van de minimaregelingen tegen het licht te houden zoals aangekondigd in het bestuursakkoord? → Wanneer kan de raad hierover een resultaat verwachten?
- Is deze petitie ondertekend door wethouder Bijl als wethouder Werk en Inkomen van de gemeente Ede en daarmee ook namens het College van B&W en de gemeente Ede? → Zo nee, hoe is dat afgesproken?
Overgenomen uit de brief van het college; hieronder staan de volledige vragen en antwoorden.
Aanleiding
Beantwoording raadsvragen
2022/46
Schriftelijke vragen zoals omschreven in artikel 42 van het Reglement van Orde van de gemeenteraad van Ede.
Datum:
2 september 2022
Onderwerp:
Ondersteuning van kwetsbare inwoners voor bestaanszekerheid
Indiener:
Stephan Neijenhuis en Louke Koopmans - D66
Inleiding:
D66 Ede gelooft in gelijke kansen voor iedereen en hulp voor wie het nodig heeft. Wij maken ons zorgen over de bestaanszekerheid van kwetsbare huishoudens in Ede. Zij komen in de knel door stijgende prijzen voor energie en levensmiddelen. Daarom is het goed dat het kabinet voor dit jaar al 6,5 miljard euro heeft uitgetrokken om de gedaalde koopkracht te compenseren. D66 Ede spreekt ook de wens uit dat het kabinet zorgt voor een adequaat pakket aan maatregelen om het leven betaalbaar te maken.
F Deze zorgen over de bestaanszekerheid van Edese inwoners heeft D66 Ede al vaker laten weten. D66 Ede heeft hiervoor ook een motie ingediend. Bij het debat over de Voorjaarsbrief afgelopen juli deed D66 meerdere voorstellen om kwetsbare Edese inwoners meer te ondersteunen vanuit de gemeente. Namelijk om niet te wachten met het aanpassen van de minimaregelingen aan de gestegen prijzen, tijdelijk ook lage middeninkomens recht te geven op minimaregelingen en een campagne om mensen te wijzen op de ondersteuning waar ze al recht op hebben.1 Ondanks dat het college een Voorjaarsbrief presenteerde met een reserve oplopend naar 100 miljoen euro, ging het college niet in op onze voorstellen. En ondanks de raadsbrede zorgen over bestaanszekerheid van Edese inwoners, is de raad sindsdien niet meer geïnformeerd over aanvullende actie van de gemeente om hier wat aan te doen.
Op 30 augustus presenteerden lokale wethouders en raadsleden van PvdA en GroenLinks een petitie voor een nationaal noodplan tegen stijgende kosten. Ook de Edese wethouder Bijl (PvdA) van Werk en Inkomen ondertekende de petitie. De fractie van D66 Ede kan zich vinden in een groot deel van de inhoud van deze petitie, maar is wel verbaasd over de opstelling van de wethouder. Ede heeft een enorme financiële reserve, maar loopt achter met uitbetalen van de energietoelage en ging niet in op voorstellen vanuit de raad om een stap extra te doen voor deze mensen. Dan past het om eerst zelf verantwoordelijkheid te nemen en extra hulp te bieden aan Edese mensen in nood alvorens naar het Rijk te verwijzen.
Daarom heeft D66 Ede de volgende vragen aan het college:
Vragen:
Vragen en antwoorden
Vraag 1
Welke actie heeft u ondernomen om er alles aan te doen om de wachttijd voor het uitbetalen van de energietoeslag niet boven de grens van 8 weken te laten komen?
Antwoord van het college
Voor welk deel van de aanvragers (excl. bijstandsgerechtigden) is het gelukt de toelage binnen 8 weken uit te keren?
Vraag 2
Wat was uitvoeringstechnisch het eerste moment dat de Edese minimaregelingen gecorrigeerd zouden kunnen worden voor inflatie, indien daartoe bij de presentatie van het bestuursakkoord direct was besloten en geld voor was vrijgemaakt?
Antwoord van het college
Waarom is daartoe niet besloten?
1
Voor meer informatie, zie: https://d66.nl/ede/nieuws/verantwoordelijkheid-nemen-voor-bestaanszekerheid-in-ede/
Vraag 3
Heeft u zicht op het aantal Edese huishoudens met een inkomen boven de 130% van het sociaal minimum dat in betalingsproblemen komt, zoals in beeld gebracht door het Centraal Planbureau?
Antwoord van het college
Zo nee, heeft het college wel actie ondernomen om dit in beeld te krijgen?
Vraag 4
Welke actie heeft u tot nu toe ondernomen om de effectiviteit van de minimaregelingen tegen het licht te houden zoals aangekondigd in het bestuursakkoord?
Antwoord van het college
Wanneer kan de raad hierover een resultaat verwachten?
Vraag 5
Is deze petitie ondertekend door wethouder Bijl als wethouder Werk en Inkomen van de gemeente Ede en daarmee ook namens het College van B&W en de gemeente Ede?
Antwoord van het college
Zo nee, hoe is dat afgesproken?
Beantwoording door het college van burgemeester en wethouders d.d. 27 september 2022 Ad 1.
Het college ziet het als zijn verantwoordelijkheid de Edese inwoners die in de problemen komen door de sterk stijgende prijzen zoveel mogelijk te ondersteunen en hen een vangnet te bieden. Via diverse activiteiten als de inzet van energiecoaches en het verstrekken van energieboxen en subsidies helpt de gemeente inwoners om de energiekosten naar beneden te krijgen. Voor diegenen die door de hoge kosten toch in de problemen komen biedt de gemeente een vangnet door middel van vroegsignalering, een ruimhartig minimabeleid en toepassing van maatwerk bij schrijnende gevallen. De gemeente kan het echter niet alleen; het Rijk is verantwoordelijk voor het landelijke inkomensbeleid en het leggen van een landelijk fundament onder de bestaanszekerheid van inwoners.
Ad 2.
Gezien bovengenoemde verantwoordelijkheid en rol van de rijksoverheid is een dergelijke oproep nodig en belangrijk. Het college vindt dat het Rijk aan zet is als het gaat om het borgen van structurele bestaanszekerheid en voldoende koopkracht voor huishoudens. Het college wil deze inwoners ondersteunen, zodat zij niet in grote problemen komen. Daarom stelt het college via de begroting voor een noodfonds in te richten. Daarnaast wil het college extra maatregelen nemen voor dit jaar, aanvullend op de aanpak die er al is met de huidige ondersteuning en regelingen. Het college zal de raad hierover begin oktober informeren met een raadsinformatiebrief.
Ad 3.
Zie antwoord op vraag 6.
Ad 4.
Inmiddels hebben 3.417 de energietoeslag aangevraagd en toegekend gekregen. De huishoudens met een inkomen tot 130% van het sociaal minimum hebben hier recht op, met en zonder bijstandsuitkering.
Ad 5.
Inmiddels is de wachttijd weer teruggebracht tot binnen de 8 weken. Uiteindelijk is het gelukt door deels eigen mensen op te leiden en, ondanks de krappe arbeidsmarkt, personeel aan te trekken.
Ad 6.
Het inregelen en het uitvoeren van de leefgeldregeling voor de Oekraïense ontheemden, in combinatie met de energietoeslag, leggen sinds het voorjaar een grote druk op de uitvoeringsorganisatie. Vanwege de hoge urgentie is ervoor gekozen voorrang te geven aan de verstrekking van leefgeld en de beoordeling en uitbetaling van de aanvragen voor energietoeslag. Een aanpassing van de minimaregelingen gedurende het jaar zou onevenredig zijn. 1 januari 2023 is goed haalbaar, zonder dat dit ten koste gaat van de ondersteuning en dienstverlening op andere onderdelen. Daarbij is belangrijk te constateren dat we met de bestaande voorzieningen, ondersteuning en maatwerk vanuit de bijzondere bijstand voor minima vooralsnog aan de behoefte en vraag kunnen voldoen en er geen toename is van schulddienstverleningstrajecten.
Ad 7.
Deze groep is niet in beeld bij de gemeente, omdat zij niet in aanmerking komen voor de inkomensvoorzieningen.
We kunnen echter wel aannemen dat een deel van de groep boven 130% in financiële problemen komt door de stijgende prijzen. Daarom richt het college zich bij de extra maatregelen voor 2022 ook op de ondersteuning van de groep die in de knel komt en een inkomen heeft van meer dan 130% van het bestaansminimum.
Ad 8.
De aanpak van het college is tweeledig. Ten eerste is de communicatie naar inwoners over de regelingen geïntensiveerd. Daarnaast start het college een breder onderzoek naar de effectiviteit en bereik van de minimaregelingen. Het resultaat wordt in het eerste kwartaal van 2023 verwacht.
Ad 9.
Het college stelt via de begroting 2023 voor een ‘noodfonds bestaanszekerheid’ in te richten waarmee we flexibel en slagvaardig maatregelen kunnen nemen waar dit nodig is om inwoners extra te ondersteunen. Voor de komende maanden neemt het college in verband met de hoge energieprijzen en de naderende winter extra maatregelen om inwoners met betalingsproblemen te ondersteunen. Verder is het van groot belang dat er een structureel een stevig fundament komt onder de bestaanszekerheid van onze inwoners, ook met het oog op crises die wellicht langer duren en nog gaan komen. Bestaanszekerheid is een belangrijk thema in het bestuursakkoord.
Het college zet zich in om dit fundament voor inwoners te verstevigen, inclusief lobby naar het Rijk, dat verantwoordelijk is voor het landelijke inkomensbeleid en armoedebestrijding.
Ad 10.
Voor de groep tot 130% van het bestaansminimum past Ede al een ruimhartig beleid toe met diverse minimaregelingen en maatwerk vanuit de bijzondere bijstand, bijvoorbeeld als inwoners voor niet te betalen noodzakelijke kosten komen te staan. Dit kan bewoners helpen om een financiële buffer op te bouwen.
Ad 11.
De petitie is ondertekend door Karin Bijl als wethouder Werk en Inkomen.
Bekijk de brief: Beantwoording raadsvragen D66 kwetsbare inwoners
Bron: raadsinformatie van de gemeente Ede (Open Raadsinformatie). De vragen en antwoorden zijn automatisch uit de brief gelezen; het origineel is leidend.