VRAGEN COMMISSIE 10-02-2026

Vraag 1

Hoe bepaal je wanneer iemand recht heeft op de bijdrage, bijvoorbeeld wanneer iemand slechts tijdelijk verblijft in Maasdriel?

Antwoord van het college

Antwoorden:

1. Onze lokale inkomensregelingen zijn sinds 2020 niet meer aangepast. In de afgelopen jaren zijn de kosten van levensonderhoud echter aanzienlijk gestegen.

Daarnaast vraagt de Participatiewet in Balans om een andere wijze van ondersteunen, waarbij meer wordt uitgegaan van vertrouwen in de inwoner.

Met dit voorstel worden de volgende onderdelen herzien:  De normbedragen binnen de Mapa-regeling worden verhoogd, zodat deze beter aansluiten bij de huidige financiële realiteit.  De wijze van uitbetaling wordt aangepast: nadat wij hebben gecontroleerd of iemand aan de voorwaarden voldoet, wordt de Mapa-bijdrage voortaan volledig vooraf uitgekeerd in plaats van achteraf op basis van declaraties.  De bedragen in de Mapa-verordening worden voortaan jaarlijks door het college geïndexeerd op basis van het jaarlijkse verhogingspercentage van de bijstandsnorm. Op deze manier groeit de vergoeding mee met de kosten voor levensonderhoud.

Pagina 1 van 4

 Met deze wijzigingen wordt voorkomen dat inwoners eerst zelf kosten moeten voorschieten en wordt de regeling toegankelijker en eenvoudiger in gebruik voor zowel de inwoner als de consulent van de gemeente.

2. Dit doen we aan de hand van steekproeven. In de beschikkingsbrief vragen we de belanghebbende om alle bonnen en facturen goed te bewaren. Daarnaast geven we in diezelfde brief ook aan waaraan de Mapa-bijdrage kan worden uitgegeven.

3. Het recht op een bijdrage wordt beoordeeld aan de hand van de kaders van de Participatiewet. Daarbij geldt dat het moet gaan om een belanghebbende die zijn woonplaats heeft in de gemeente Maasdriel, conform artikel 40 van de wet (feitelijk hoofdverblijf).

Voor de inkomensgrenzen sluiten wij aan bij een percentage van de toepasselijke bijstandsnorm:  Huishoudens met een inkomen tot 130% van de toepasselijke bijstandsnorm kunnen in aanmerking komen voor de Maatschappelijke participatieregeling (Mapa) en de gemeentelijke collectieve zorgverzekering.  Huishoudens met een inkomen tot 110% van de toepasselijke bijstandsnorm kunnen daar bovenop in aanmerking komen voor bijzondere bijstand en de individuele inkomenstoeslag.

Indien sprake is van een tijdelijk verblijf in Maasdriel wordt beoordeeld waar betrokkene zijn feitelijke hoofdverblijf heeft. Alleen wanneer Maasdriel kan worden aangemerkt als woonplaats in de zin van de Participatiewet, kan aanspraak bestaan op de betreffende regeling.

Vragen van mevrouw Van Boxtel (Nieuw Lokaal Maasdriel):

1. Hoe ondersteunt de gemeente inwoners bij een doelgerichte besteding van de Mapa-bijdrage?

2. In de was-wordt-tabel (bij artikel 5) in de toelichtingskolom staat een typefout.

Wordt hier bedragen of bijdrage bedoeld?

3. Er is een lichte stijging in het aantal gebruikers. Hoe wordt dit meegenomen in de begroting?

Antwoorden:

1. Het uitgangspunt van de herziene MAPA-regeling is vertrouwen. Dat betekent dat wij uitgaan van de eigen verantwoordelijkheid van de inwoner om de bijdrage te besteden aan een doel dat past binnen de kaders van de regeling.

In de beschikking wordt duidelijk toegelicht waarvoor de bijdrage kan worden gebruikt. Tevens wijzen wij inwoners op het belang van het bewaren van bonnen en facturen, aangezien wij steekproefsgewijs kunnen controleren of de bijdrage overeenkomstig het doel van de regeling is besteed.

Wanneer een inwoner twijfelt of een voorgenomen uitgave binnen de regeling valt, kan hij of zij contact opnemen met een consulent. Onze consulenten zijn bereikbaar per e-mail, telefonisch en via de inloopspreekuren. Indien meer ondersteuning nodig is, kan aanvullend gebruik worden gemaakt van begeleiding door een budgetcoach. Statushouders ontvangen maatschappelijke begeleiding via Stichting Kompas Bommelerwaard. Wij informeren deze organisatie en andere relevante maatschappelijke partners actief over de gewijzigde regelingen, zodat zij inwoners adequaat kunnen ondersteunen.

Pagina 2 van 4

2. Hier wordt ‘’bedragen’’ bedoeld. De bedragen uit de Mapa-regeling kunnen zonder tussenkomst van de gemeenteraad worden aangepast. Hiervoor wordt het jaarlijkse verhogingspercentage van de bijstandsnorm gebruikt voor indexatie. Dit is bepaald in artikel 8 lid 2 en lid 3 van de verordening maatschappelijke participatie 2026 Bommelerwaard (de Mapa-regeling).

3. We monitoren gedurende het jaar de ontwikkeling in het aantal aanvragen en toewijzingen. Mocht de stijgende trend zich blijven voortzetten in combinatie met de verhoogde bedragen en hiermee het geraamde budget niet toereikend zijn, dan melden wij u dit bij de bestuursrapportage.

Vragen van de heer Leijdekkers (GroenLinks):

1. Hoeveel huishoudens maken gebruik van deze regelingen?

2. Hoe zorgen we ervoor dat toepassing van maatwerk en coulance niet willekeurig wordt toegepast?

3. Controleren we daadwerkelijk of een kind deelneemt aan een sportactiviteit waarvoor de Mapa-bijdrage is ingezet?

Antwoorden:

1. In 2025 ontvingen 271 inwoners een individuele inkomenstoeslag (IIT) en maakten 170 huishoudens gebruik van de Mapa-regeling.

2. Volgens de verordening moet nog steeds worden voldaan aan de (inkomens)voorwaarden. Dit is met de nieuwe verordening niet veranderd. In het geval er zwaarwegende gronden zijn voor afwijking van het bepaalde dan vindt er altijd overleg plaats binnen het team. Dit zijn uiteraard uitzonderingsgevallen en komen slechts sporadisch voor.

3. Nee, wij controleren niet structureel of een kind daadwerkelijk deelneemt aan een specifieke sport- of andere activiteit waarvoor de MAPA-bijdrage is ingezet. De regeling is gebaseerd op vertrouwen en eigen verantwoordelijkheid. Wij informeren inwoners duidelijk over het doel van de bijdrage en de bestedingsmogelijkheden. Daarbij wijzen wij hen op het bewaren van bewijsstukken, omdat steekproefsgewijs kan worden gecontroleerd of de bijdrage rechtmatig is besteed. Het actief controleren van feitelijke deelname (bijvoorbeeld aanwezigheid bij een sportvereniging) past niet bij het laagdrempelige karakter van de regeling en zou leiden tot extra administratieve lasten voor zowel inwoners als verenigingen. Overigens kennen onze consulenten de inwoners die gebruik maken van de regelingen en zullen zij steekproefsgewijs en bij twijfel controleren op het juiste gebruik van de regelingen.

Vragen van mevrouw Faas (D66):

1. Om in aanmerking te komen voor de tegemoetkoming van €250,- voor tandartskosten stelt het college de eis dat de belanghebbende aanvullend verzekerd moet zijn. Hoe groot is de groep die hierdoor niet in aanmerking komt voor deze regeling.

2. Is €250,- wel voldoende?

3. Hoe verhoudt het daadwerkelijke gebruik van de regelingen zich tot het totaal aantal rechthebbenden?

Vraag 2

Kan er over niet-gebruik worden gerapporteerd in het jaarverslag van de Centrumregeling?

Antwoord van het college

Pagina 3 van 4

 Antwoorden:

1. Uitgangspunt van de Participatiewet (Pw) is dat de Zorgverzekeringswet en aanverwante regelingen voorliggend zijn. Dat betekent dat de basisverzekering alle medisch noodzakelijke zorg dekt die onder het wettelijk verzekerde pakket valt. De aanvullende verzekering is een eigen verantwoordelijkheid van inwoners.

Wij gaan er in beginsel van uit dat inwoners zich aanvullend verzekeren wanneer zij verwachten kosten te maken die niet onder de basisverzekering vallen, zoals tandartskosten voor volwassenen, fysiotherapie of een bril. Dit geldt ook voor minima. Tegelijkertijd zien wij in de praktijk dat er – met name bij tandheelkundige zorg – regelmatig hoge kosten resteren, zelfs wanneer sprake is van een aanvullende verzekering. Dit kan leiden tot zorgmijding of financiële problemen.

Vanuit het oogpunt van preventie van schulden en het voorkomen van zorgmijding vinden wij dit een belangrijk aandachtspunt. Onze consulenten wijzen minimahuishoudens daarom actief op het bestaan van de gemeentepolis (de collectieve zorgverzekering voor minima). Binnen deze regeling is een aanvullend pakket opgenomen dat onder meer (gedeeltelijke) dekking biedt voor tandheelkundige zorg. Het advies aan minima is om gebruik te maken van deze collectieve verzekering en daarbij te kiezen voor een passende aanvullende dekking. Niet alle minima maken echter gebruik van de gemeentepolis. Een deel van de doelgroep is elders verzekerd. Wij beschikken niet over cijfers van minima die buiten de collectieve zorgverzekering geen aanvullende verzekering hebben voor tandartskosten. Hierdoor hebben wij beperkt inzicht in de mate waarin deze groep onverzekerd is voor aanvullende tandheelkundige zorg.

2. De bijdrage van € 250,- boven op de aanvullende verzekering is bedoeld als gerichte tegemoetkoming in resterende, niet-gedekte kosten, en niet als volledige kostendekking.

3. Het daadwerkelijke gebruik van de regelingen wijkt af van de totale groep rechthebbenden. Hoewel wij niet exact kunnen vaststellen hoeveel huishoudens in de gemeente Maasdriel een inkomen hebben tot 130% van het sociaal minimum, kunnen wij de energietoeslag 2023 als indicatieve graadmeter gebruiken. De energietoeslag was een noodzakelijke tegemoetkoming vanwege de plotseling sterk gestegen energieprijzen en kreeg brede landelijke aandacht. Hierdoor was de bekendheid van deze regeling relatief groot. In 2023 is de energietoeslag toegekend aan ruim 750 huishoudens binnen onze gemeente. De inkomensgrens voor deze regeling lag op 120% van het sociaal minimum.

De inkomensgrens voor de Mapa-regeling ligt op 130% van het sociaal minimum.

Daarmee is de potentiële doelgroep groter dan de groep die in aanmerking kwam voor de energietoeslag. In 2025 maakten ongeveer 170 huishoudens gebruik van de Mapa-regeling. Dit betekent dat slechts een deel van de potentiële doelgroep de regeling benut. Dit verschil tussen potentiële doelgroep en feitelijk gebruik is niet ongebruikelijk bij minimaregelingen. Wij blijven inzetten op extra communicatie en wijzen inwoners actief op onze verschillende regelingen als zij bij ons aankloppen voor (financiële) ondersteuning.

4. We zullen het geschatte niet-gebruik meenemen in het jaarverslag van de Centrumregeling.

Pagina 4 van 4