047A. Beantwoording schriftelijke vragen VVD - Natuurontwikkeling Zuidlaardermeergebied

Vraag 1

Gebruikt het college nog de gebiedsanalyse uit 2017, of wordt inmiddels gewerkt met de actuele natuurdoelanalyse (Ecologische Autoriteit, 2023)?

Antwoord van het college

En zo niet, waarom is dit nog niet geactualiseerd in overleg met de provincies?

Voor alle stikstofgevoelige N2000 gebieden is in opdracht vanuit de Rijksoverheid een natuurdoelenanalyse opgesteld. Aangezien het Zuidlaardermeergebied geen stikstofgevoelige natuur bevat is hier geen natuurdoelenanalyse uitgevoerd door de Ecologische Autoriteit. Gemeenten hebben daarnaast geen primaire rol in het opstellen van natuurdoelenanalyses. Het college is met die reden volgend aan de provincie, welke het Natura 2000 beheerplan Zuidlaardermeer toepast.

Vraag 2

Zijn de verleende vergunningen na de PAS-uitspraak opnieuw juridisch en ecologisch beoordeeld, en hoe groot acht het college het risico dat deze alsnog worden vernietigd bij bezwaar of beroep?

Antwoord van het college

Gelet op de vraagstelling, gaan wij er bij de beantwoording vanuit dat hier gedoeld wordt op vergunningen die vóór de PAS-uitspraak zijn verleend en onherroepelijk geworden. Tegen die vergunningen is de rechtsmiddelenfase afgerond. Daarmee is bezwaar en beroep daartegen niet meer mogelijk. In de PAS-uitspraak heeft de Raad van State ook geoordeeld dat onherroepelijke PASvergunningen hun rechtsgevolg behouden. Nieuwe juridische en ecologische beoordeling is dan ook niet meer nodig en mogelijk.

Vraag 3

Is het college van mening dat hier sprake is van natuurherstel, of feitelijk van nieuwe Pagina: 2 van 4 Datum: 24 september 2025 Zaak: 1611758 natuurontwikkeling?

Antwoord van het college

Hoe wordt juridisch geborgd dat er geen provinciale vergunning ontbreekt als het gaat om aanleg van nieuwe natuur?

Gelet op de vraagstelling gaat het college ervan uit dat hier gedoeld wordt op de situatie van het omzetten van landbouwgrond bij Zeegse. Het gebied ligt niet in onze gemeente en ook niet in de provincie Groningen. Met deze reden heeft het college geen oordeel over deze ontwikkeling.

De juridische borging van vergunningen bij de aanleg van nieuwe natuur ligt niet bij de gemeente. De provincie is verantwoordelijk voor het verlenen van natuurvergunningen.

Vraag 4

Er is geen expliciet schadeprotocol publiek beschikbaar voor dit project, terwijl de Natura 2000-beheerplannen wel spelregels bevatten. Is het college bereid – in samenwerking met de provincies te zorgen voor een concreet en projectgebonden schadeprotocol, inclusief monitoring en compensatieafspraken voor inwoners en grondeigenaren?

Antwoord van het college

Van een ontwikkeling zoals in Zeegse is op dit moment geen sprake in het Zuidlaardermeergebied.

Daarnaast is het ontwikkelen van een schadeprotocol een provinciale aangelegenheid, zie ook de beantwoording van vraag 5. Wanneer gesignaleerd wordt dat door een provinciale ontwikkeling schade ontstaat voor partijen in het gebied zal het college dit bespreekbaar maken.

Vraag 5

Hoe geeft het college concreet invulling aan de rol van belangenbehartiger van inwoners in het overleg met de provincies Groningen en Drenthe en de Ecologische Autoriteit?

Antwoord van het college

Wanneer gekeken wordt naar het overleg met de provincies Groningen en Drenthe doet MiddenGroningen regelmatig beroep op de provincies om te streven naar pragmatische oplossingen waarbij de natuurdoelen worden bereikt, zonder dat dit ten koste gaat van de economische en sociale belangen in het gebied. Het college geeft hierin actief invulling aan de rol van belangenbehartiger. Zo heeft de gemeente een beroep ingediend op het Toegangsbeperkingsbesluit Zuidlaardermeer.

Hierover is uw raad op 1 november 2023 geïnformeerd middels de raadsbrief ‘beroep toegangsbeperking Zuidlaardermeergebied’. Daarnaast wordt kritisch meegedacht over de beheerplannen, worden de belangen van recreanten ingebracht in het gesprek over bevaarbaarheid van het meer en wordt gewerkt aan een toekomstvisie Zuidlaardermeer. Hierover is uw raad op 1 mei 2025 geïnformeerd middels de raadsbrief ‘Woordvoering en aanvullende informatie Zuidlaardermeer’.

De belangen van inwoners en ondernemers in het gebied zijn in april 2025 meegenomen in de gemeentelijke reactie op het concept beheerplan Zuidlaardermeer. Daarnaast heeft het college in augustus 2025 een zienswijze ingediend bij LVVN op het concept-aanwijzingsbesluit Grutto in het Zuidlaardermeer. Hierin zijn de zorgen over de haalbaarheid van de doelen en impact het gebruik van het gebied en het omliggende gebied benoemd.

Het college geeft geen concrete invulling aan de rol van belangenbehartiger in gesprekken met de Ecologische Autoriteit omdat de gemeente niet aangesloten is bij deze gesprekken. De Ecologische Autoriteit toetst de door de provincie opgestelde natuurdoelenanalyses. Gemeenten hebben geen formele rol in het opstellen van natuurdoelanalyses. Wij kunnen gebiedskennis aanleveren en zullen

 Pagina:

3 van 4

Datum:

24 september 2025

Zaak:

1611758

dit ook doen in het geval er een natuurdoelenanalyse opgesteld zou worden voor het Zuidlaardermeergebied.

Vraag 6

Welke afspraken maakt het college met de provincies over compensatie of schadeloosstelling bij negatieve gevolgen voor inwoners en ondernemers, en hoe borgt het college dat de gemeentelijke zorgplicht hierbij concreet wordt ingevuld?

Antwoord van het college

Nadeelcompensatie treedt op als gevolg van een genomen besluit en komt ten laste van het bevoegd gezag dat het schadeveroorzakende besluit heeft genomen. Op dit moment is in de gemeente geen sprake van een ontwikkeling zoals die in Zeegse en is er geen genomen besluit van toepassing.

Mocht de situatie in de toekomst ontstaan dan is het aan de provincie, die bevoegdheid heeft dergelijke besluiten te nemen om nadeelcompensatie in te regelen.

Gemeenten moeten bij besluitvorming een zorgvuldige afweging maken tussen natuurbelangen en sociaal-economische belangen van inwoners en ondernemers. De gemeentelijke zorgplicht houdt in dat de gemeente passende ondersteuning biedt aan inwoners bij het oplossen van problemen en het nakomen van wettelijke taken. Het college brengt de belangen van onze inwoners en ondernemers in het Zuidlaardermeergebied in in het gesprek tussen bestuurders. Daarnaast kijkt zij kritisch mee met de ontwikkelingen in het gebied, zoals het natuurbeheerplan. Met oog op de inperking voor recreanten, toeristen en ondernemers heeft het college een beroep bij de rechtbank ingediend aan de hand van het ‘Toegangsbeperkingsbesluit Zuidlaardermeergebied’. Hierover bent u op 1 november 2023 geïnformeerd middels de raadsbrief ‘Beroep besluit toegangsbeperking Zuidlaardermeergebied’.

Daarnaast heeft het college in augustus 2025 een zienswijze ingediend bij LVVN op het conceptaanwijzingsbesluit Grutto in het Zuidlaardermeer. Hierin zijn de zorgen over de haalbaarheid van de doelen en impact het gebruik van het gebied en het omliggende gebied benoemd.

Wat betreft de zorgplicht heeft de gemeente ook een plicht om voldoende zorg te dragen voor Natura 2000 gebieden en de daarin aanwezige natuurwaarden, zoals vastgelegd in Artikel 1.11 van de Wet natuurbescherming. Het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal), onder de Omgevingswet, bevat daarnaast een specifieke zorgplicht voor activiteiten die nadelige gevolgen kunnen hebben voor Natura 2000 gebieden. Een concrete invulling van de zorgplicht vindt daarom plaats middels integrale toetsing bij vergunningen en middels afstemming met de provincie omdat zij bevoegd gezag is wanneer het gaat om N2000 beheerdoelen.